Η λέξη «ἄχθος» είναι ίσως γνωστή από τη φράση «ἄχθος αρούρης» – «βάρος της γης», δηλαδή, ο άχρηστος άνθρωπος. Όμως το νόημά της είναι πιο βαθύ και ποικίλο. Είναι μία λέξη που συνδέεται με το αθέατο βάρος που κουβαλά ο άνθρωπος.
Η λέξη χρησιμοποιείται στην αρχαία ποίηση για να δηλώσει όχι μόνο το φυσικό φορτίο, αλλά και το ψυχικό βάρος: λύπη, ευθύνη, τύψεις. Ο Όμηρος αναφέρει τον Φερσένη ως «ἄχθος ἀρούρης», και ο Ησίοδος μιλά για τους ανθρώπους που γίνονται βάρος στους άλλους.
Στη σύγχρονη ελληνική η λέξη έδωσε τον τύπο «άχθος αρούρης», που χρησιμοποιείται με επικριτική διάθεση για πρόσωπα που δεν προσφέρουν τίποτα.
Από τη ρίζα ἀχ- που δηλώνει το βάρος και τη φθορά, σε συνδυασμό με το αρχαιοελληνικό ουσιαστικό «ἄχθος» = βάρος, φορτίο. Στα λατινικά συγγενεύει με το onus (όπως στο "onus probandi").
Σε έναν πολιτισμό που υμνεί την ελαφρότητα, η λέξη «ἄχθος» μας υπενθυμίζει το αντίθετο: πως όλοι κουβαλάμε κάτι. Και πως καμιά φορά, εκείνοι που φαίνονται βάρος, είναι απλώς εκείνοι που δεν είχαν πού να το αφήσουν.
