Στην τηλεόραση της «Ν» και στο κανάλι της Ναυτεμπορικής στο YouTube, ο Στράτος Στρατηγάκης, μαθηματικός, ερευνητής και σύμβουλος σταδιοδρομίας, μαζί με τον καθηγητή Φυσικής και φροντιστή Γιώργο Χατζητέγα, ανέλυσαν σε βάθος το νέο Εθνικό Απολυτήριο, τις ανισότητες του Λυκείου και τις προοπτικές εισαγωγής στα ΑΕΙ.
Σε μια εκτενή ανάλυση, ο Στράτος Στρατηγάκης έθεσε επί τάπητος το ζήτημα του Εθνικού Απολυτηρίου, υπογραμμίζοντας το τέλμα στο οποίο βρίσκεται ο διάλογος.
«Κοιτάξτε καταρχάς η έναρξη του διαλόγου μας δείχνει ο τρόπος που ξεκίνησε ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμία πρόταση και δεν υπάρχει καμία πρόταση μετά από 7 χρόνια που έχει εξαγγελθεί το εθνικό απολυτήριο. Αυτό ακριβώς δείχνει τη δυσκολία του εγχειρήματος.
Ποια είναι η δυσκολία του εγχειρήματος προσπαθεί να δώσει ζωή ξανά στο λύκειο. Γιατί συμβαίνει αυτό διότι αυτή τη στιγμή στις πανελλαδικές τα παιδιά δίνουν τέσσερα μαθήματα. Είναι τέσσερις φωτογραφίες της στιγμής και περιφρονούν πλήρως το σχολείο. Μοιάζονται μόνο για αυτές τις τέσσερις φωτογραφίες της στιγμής. Αυτό θέλουν να το αλλάξουν. Θέλουν να βάλουν και το σχολείο μέσα στο παιχνίδι», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η κοινωνική πίεση και το ιστορικό των «οικτρών» αποτυχιών
Αναφερόμενος στους λόγους που κάθε προσπάθεια μεταρρύθμισης πέφτει στο κενό, ο κ. Στρατηγάκης εστίασε στην ίδια την ελληνική κοινωνία και την παθογένεια της υπερβαθμολόγησης: «Εδώ ξεκινάνε τα προβλήματα. Τα προβλήματα ξεκινάνε από την ίδια την ελληνική κοινωνία η οποία δεν είναι έτοιμη να δεχτεί ότι ο μαθητής, το παιδί της μπορεί να έχει χαμηλή βαθμολογία και η οποία οικογένεια απαιτεί πολύ υψηλή βαθμολογία ανεξαρτήτως το τι ξέρει το παιδί ή όχι.
Αυτό σημαίνει ότι θα υποστούν μια πολύ μεγάλη πίεση οι εκπαιδευτικοί να βάλουν ψηλούς βαθμούς και όσες φορές μέχρι τώρα έχει προσπαθήσει το Υπουργείο Παιδείας να βάλει και το σχολείο στο παιχνίδι η αποτυχία ήταν οικτρή.
Απολύτως προβληματική η Τράπεζα Θεμάτων
Η πρώτη προσπάθεια έγινε τη δεκαετία του 80 με την καθιέρωση των δεσμών το 1983 όταν μετρούσε το απολυτήριο κατά 25%. Επειδή έφτασε να έχουν όλοι απολυτήριο 20 τελικά ακυρώθηκε η συμμετοχή του απολυτηρίου και έμειναν μόνο καθαροί βαθμοί.
Η δεύτερη απόπειρα έγινε με την μεταρρύθμιση Αρσένη το 99-2000 όπου πάλι μετρούσαν οι βαθμοί οι προφορικοί με μία δικλίδα όμως ασφαλείας για την υπερβαθμολόγηση που ήταν η προσαρμογή του προφορικού στο γραπτό βαθμό.
Δηλαδή ένας μαθητής ο οποίος είχε 18 στα προφορικά και έγραφε 10 στα γραπτά κατέβαινε τελικά το γραπτό του από το 18 στο 15 έτσι ώστε να μην είναι πολύ μεγάλη απόσταση γραπτού και προφορικού. Αυτό ακριβώς δείχνει το πρόβλημα που έχει η κοινωνία μας. Γιατί σε άλλες κοινωνίες που δεν υπάρχει τόσο έντονη καχυποψία και υπάρχει εμπιστοσύνη τέτοια προβλήματα δεν υπάρχουν. Οπότε δεν χρειάζεται και η προσαρμογή του προφορικού στο βαθμό στο γραπτό βαθμό», σημείωσε ο Στράτος Στρατηγάκης.
Α' Λυκείου, Τράπεζα Θεμάτων και το «αδιάβλητο»
Ο Στράτος Στρατηγάκης εξέφρασε την πλήρη διαφωνία του με τον σχεδιασμό για την Α' Λυκείου, ενώ στάθηκε και στα προβλήματα της Τράπεζας Θεμάτων.
Όπως είπε, «διαφωνώ πλήρως με το να μετρούν οι βαθμοί της Α Λυκείου διότι η Α Λυκείου είναι μία τάξη διερευνητική. Τα παιδιά έρχονται από το γυμνάσιο ανεβαίνουν επίπεδο ξαφνικά στο λύκειο. Τα μαθήματα δυσκολεύουν πάρα πολύ. Τα παιδιά ψάχνονται να δουν τι τους αρέσει πού είναι καλά.
Δεν μπορείς να τους λες ότι αυτός ο βαθμός θα μετρήσει. Έτσι κι αλλιώς και στο IB και στο αγγλικό σύστημα μετράνε οι βαθμοί των δύο τελευταίων ετών και όχι των τριών τελευταίων. Το τρίτο θέμα είναι η τράπεζα θεμάτων η οποία είναι απολύτως προβληματική αυτή τη στιγμή και γι' αυτό είπαν ότι θα δημιουργηθεί μια καινούργια. Είναι προβληματική διότι τα θέματα που υπάρχουν μέσα δεν έχουν τον ίδιο βαθμό δυσκολίας. Οπότε είναι άνισες οι εξετάσεις εξ ορισμού για τα παιδιά», τόνισε.
Αναχρονιστικό το σύστημα, έχουμε εγκλωβιστεί σε τέσσερα μαθήματα
«Υπάρχει λοιπόν πολύς δρόμος και υπάρχουν και πολλά διλήμματα και δεν ξέρω πού θα καταλήξει όλο αυτό το πράγμα ο διάλογος και αν θα καταλήξει τελικά σε ένα σύστημα το οποίο θα είναι κοινής αποδοχής διότι το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι να είναι κοινής αποδοχής οτιδήποτε γίνει. Είναι σημαντικό το ότι είναι αδιάβλητες και μην ξεχνάτε ότι στην ελληνική κοινωνία δεν είχαμε πολλούς αδιάβλητους θεσμούς. Νομίζω ότι πανθομολογούμενο είναι ότι οι πανελλαδικές είναι αδιάβλητες. Από κει και πέρα όμως δεν φτάνει αυτό. Θέτουμε και ένα σύστημα απολύτως αντικειμενικό και μπορεί να υλοποιηθεί.
Υπάρχουν προτάσεις οι οποίες μπορεί να υλοποιηθούν στο πλαίσιο του σχολείου έτσι ώστε να πάμε σε ένα ηπιότερο σύστημα να μην κρίνονται όλα μέσα στα τέσσερα εξεταζόμενα μαθήματα στο τέλος του λυκείου που έχει γίνει ουσιαστικά ένας προθάλαμος των εξετάσεων».
Η είσοδος του IB στα Πανεπιστήμια και οι επιπτώσεις
Σχετικά με το International Baccalaureate (IB), ο κ. Στρατηγάκης προέβλεψε αλλαγές στις βάσεις εισαγωγής: «Απ τη στιγμή που θα αρχίσει απ' το χρόνο να προσφέρεται απ' τα δημόσια σχολεία είναι υποχρεωμένο το κράτος να βάζει τους κατόχους του IB στα πανεπιστήμια.
Απ' αυτό θα επωφεληθούν τα παιδιά των ιδιωτικών σχολείων. Εννοείται θα μπαίνουν με ένα ξεχωριστό ποσοστό πιθανόν εις βάρος των παιδιών απ' τα δημόσια σχολεία διότι θα πάρουν ένα ποσοστό. Δεν θα αυξηθούν οι θέσεις. Τις περιζήτητες σχολές δηλαδή οι θέσεις είναι συγκεκριμένες. Δεν πρόκειται να αυξηθούν. Λοιπόν ένα μικρό ποσοστό υποθέτω θα το πάρουν αυτά τα παιδιά. Άρα θα αυξηθούν οι βάσεις για τους υπόλοιπους αφού θα 'ναι λιγότερες οι προσφερόμενες θέσεις. [...] Γιατί συνήθως επειδή το IB είναι πολύ ακριβό πρόγραμμα αυτοί που έχουν να το πληρώσουν πολύ συχνά φεύγουν στο εξωτερικό κατευθείαν και δεν κάθονται εδώ».
Αναχρονισμός και παραδείγματα σε Ιατρική, Ψυχολογία, Μαθηματικό
Ο κ. Στρατηγάκης χαρακτήρισε το τρέχον σύστημα αναχρονιστικό, παραθέτοντας συγκεκριμένα παραδείγματα από την επαγγελματική και προσωπική του εμπειρία: «Έχουμε εγκλωβιστεί σε τέσσερα μαθήματα και τέσσερις κατευθύνσεις εδώ και 42 43 χρόνια από την εποχή που καθιερώθηκαν οι δέσμες. Τότε ήταν όντως καλό το σύστημα. Τώρα είναι αναχρονιστικό γιατί έχει αλλάξει ο κόσμος. Όταν ήρθε η πανδημία ζορίστηκα να εξηγήσω στους φίλους μου τους γιατρούς την έννοια του ρυθμού μεταβολής. Επειδή δεν ήξεραν μαθηματικά δεν εξετάζονται μαθηματικά δεν καταλάβαιναν καθόλου τι θα πει ρυθμός μεταβολής και δεν μπορούσαν να παρακολουθήσουν την πορεία της πανδημίας.
Ένα άλλο παράδειγμα τα μαθήματα στα οποία εξετάζονται αυτή τη στιγμή τα παιδιά για να μπουν σε κάποιες σχολές είναι παντελώς άσχετα με το περιεχόμενο σπουδών της σχολής. Ένα τυπικό παράδειγμα είναι τα τμήματα ψυχολογίας. Τα παιδιά εξετάζονται για να εισαχθούν σε αυτά σε αρχαία και λατινικά και μπαίνουν μέσα πρέπει να μάθουν στατιστική διότι δεν μπορεί να υπάρξει έρευνα με ερωτηματολόγιο χωρίς στατιστική επεξεργασία. Φυσικά δεν ξέρουν στατιστική γιατί δεν διδάχτηκαν ποτέ σοβαρά ούτε εξετάστηκαν σε αυτή και αρχίζει ο πόνος το κλάμα δεν μπορώ να περάσω τη στατιστική και λοιπά.
Να σας πω το προσωπικό μου παράδειγμα. Όταν έδωσα εξετάσεις για να μπω στο τμήμα μαθηματικών εξετάστηκα σε εκτός από τη γλώσσα σε μαθηματικά φυσική χημεία. Η χημεία ο βαθμός στη χημεία έκρινε αν είμαι ικανός να εισαχθώ στο τμήμα των μαθηματικών ή όχι. Η τελευταία φορά που είδα χημεία στη ζωή μου ήταν η μέρα που έδινα πανελλαδικές. Από πού και ως που αυτό είναι κριτήριο εισαγωγής στο τμήμα μαθηματικών;».
Κοινές Σχολές και Πληροφορική: «Μήλα με πορτοκάλια»
Τέλος, στάθηκε στον παραλογισμό των κοινών σχολών και στην απουσία της Πληροφορικής από το σύνολο των υποψηφίων: «Πάμε σε άλλο πρόβλημα που είναι πολύ μεγάλο. Είναι οι κοινές σχολές. Κάποια παιδιά θέλουν να σπουδάσουν στα παιδαγωγικά δημοτικής εκπαίδευσης να γίνουν δάσκαλοι.
Ένα παιδί λοιπόν απ' τη θεωρητική κατεύθυνση εξετάζεται σε αρχαία λατινικά ιστορία και ένα απ' τη θετική κατεύθυνση σε μαθηματικά φυσική χημεία. Και μετά τους λένε για να δούμε ποιος έγραψε καλύτερα. Μα πώς συγκρίνεις; Τα παιδιά απ' το δημοτικό μαθαίνουν ότι μήλα με πορτοκάλια δεν συγκρίνονται. Είναι δυνατόν λοιπόν να τα βάλουμε αυτά τα πράγματα μαζί; Είναι τελείως παράλογα.
Και το πιο σημαντικό νομίζω να κλείσουμε με αυτό. Είναι ότι έχει περάσει το 1/4 του 21ου αιώνα και εμάς στις πανελλαδικές εξετάζονται στην πληροφορική και στην οικονομία ένα μέρος των υποψηφίων αντί να εξετάζονται όλοι. Είναι δυνατόν να μην εξετάζονται όλοι στην πληροφορική το 2026;».
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
Νίκος Μακρής