Με στόχο την ενίσχυση της κριτικής σκέψης των μαθητών απέναντι στον καταιγισμό πληροφοριών του ψηφιακού περιβάλλοντος, ολοκληρώθηκε η πιλοτική φάση του προγράμματος «Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες – Γραμματισμός στις Ειδήσεις για Νέους», μέσα από ένα μεγάλο συνέδριο που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 8 Μαΐου 2026 στη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης στην Αθήνα.
Το πρόγραμμα υλοποιήθηκε σε συνεργασία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης και του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και είχε ως βασικό στόχο την καλλιέργεια δεξιοτήτων αξιολόγησης της πληροφορίας από μαθητές και μαθήτριες σε όλη τη χώρα.
Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα της δράσης, καθώς και καλές πρακτικές που αναπτύχθηκαν στις σχολικές μονάδες, αναδεικνύοντας τη δυναμική ένταξης του γραμματισμού στα μέσα ενημέρωσης στην εκπαιδευτική διαδικασία.
Ζαχαράκη: «Το σχολείο δεν περιορίζεται στη μετάδοση γνώσεων»
Η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, υπογράμμισε τον ρόλο του σύγχρονου σχολείου στη διαμόρφωση ενεργών πολιτών.
«Η σημερινή παρουσίαση των εργασιών μαθητών και μαθητριών από κάθε γωνιά της Ελλάδας, στο πλαίσιο του προγράμματος «Γραμματισμός στις Ειδήσεις για Νέους – Καλλιεργώντας Κριτικούς Αναγνώστες», απέδειξε περίτρανα ότι το σύγχρονο σχολείο δεν μπορεί και δεν περιορίζεται στη στείρα μετάδοση γνώσεων, αλλά καλλιεργεί την κριτική σκέψη, τη δημιουργικότητα και την ενεργό συμμετοχή των νέων σε ό,τι καθορίζει τη ζωή τους όπως είναι ακόμη και η πολιτική. Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη και ο ψηφιακός όγκος πληροφορίας μεταβάλλουν ριζικά τον τρόπο με τον οποίο ενημερωνόμαστε και επικοινωνούμε, η ικανότητα των νέων να αξιολογούν, να διασταυρώνουν και να επεξεργάζονται υπεύθυνα την πληροφορία αποτελεί θεμελιώδη δημοκρατική και παιδαγωγική ανάγκη. Το πρόγραμμα «Κριτικοί Αναγνώστες», που υλοποιήθηκε σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης και το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, έδωσε στους μαθητές και στις μαθήτριες τη δυνατότητα να μετατραπούν από παθητικοί δέκτες πληροφορίας σε ενεργούς δημιουργούς περιεχομένου και γνώσης, μέσα από podcasts, σχολικές εφημερίδες, έρευνες και δράσεις ενημέρωσης. Η ενίσχυση της φιλαναγνωσίας, η αξιοποίηση νέων ψηφιακών εργαλείων μάθησης και η σύνδεση της εκπαιδευτικής διαδικασίας με δεξιότητες όπως η επιχειρηματολογία, η συνεργασία και η κριτική επεξεργασία των πληροφοριών αποτελούν βασικές προτεραιότητες της εκπαιδευτικής πολιτικής. Το σχολείο της νέας εποχής οφείλει να προετοιμάζει πολίτες που δεν αναπαράγουν άκριτα τον ψηφιακό θόρυβο, αλλά μπορούν να σκέφτονται καθαρά, να συμμετέχουν στον δημόσιο διάλογο με υπευθυνότητα και να διαμορφώνουν τεκμηριωμένη άποψη. Θερμές ευχαριστίες στους εκπαιδευτικούς, στους συνεργαζόμενους φορείς, στην επιστημονική ομάδα του ΑΠΘ και κυρίως στους μαθητές και στις μαθήτριες που απέδειξαν στην πράξη ότι η παιδεία παραμένει η ισχυρότερη άμυνα της δημοκρατίας απέναντι στην παραπληροφόρηση και την επιφανειακή γνώση».
Παναγιώτης, Κιρμικίρογλου και Μαστρογεωργίου για την παραπληροφόρηση και τη νέα στρατηγική
Από το βήμα του συνεδρίου, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης συνεχάρη όλους τους συντελεστές και αναφέρθηκε στη σημασία της πρωτοβουλίας για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης.
«Το πρόγραμμα “Καλλιεργώντας κριτικούς αναγνώστες” είναι μία από τις προσπάθειες που έχουν γίνει για να αντιμετωπίσουμε μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις της εποχής μας, την κρίση της παραπληροφόρησης. Η παραπληροφόρηση πρέπει να χτυπηθεί αποφασιστικά, με αισιόδοξη προσέγγιση και αυτοπεποίθηση και με πρωτεργάτες τους ανθρώπους της κοινωνίας των πολιτών, τους ανθρώπους που είναι στα σχολεία, κάθε καθηγήτρια και καθηγητή, τις μαθήτριες, τους μαθητές, τις φοιτήτριες, τους φοιτητές, τους γονείς, τους παππούδες και τις γιαγιάδες. Δεν είναι ζήτημα μόνο ενός κόμματος ή μιας κυβέρνησης. Βασικές προτεραιότητες είναι όλες αυτές οι πρωτοβουλίες για μια διαφορετική προσέγγιση στο διαδίκτυο, χωρίς ποτέ να αμφισβητούμε την ελεύθερη έκφραση και την ελεύθερη γνώμη, αλλά σίγουρα με κανόνες. Μεταξύ αυτών και η συζήτηση που εξελίσσεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την άρση της ανωνυμίας στο διαδίκτυο, όχι της ψευδωνυμίας, ώστε κάθε λογαριασμός να αντιστοιχεί σε υπαρκτά στοιχεία. Όμως με καθαρά κατασταλτικά ή ρυθμιστικά μέτρα δεν έχει λυθεί ποτέ κανένα πρόβλημα. Αυτό που έχει σημασία είναι πριν από κάθε αξιολόγηση και πριν από κάθε συμπέρασμα, να προηγείται ένας γρήγορος έλεγχος, ένα fact checking».
Ο Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης Δημήτρης Κιρμικίρογλου έκανε λόγο για ένα πρωτοποριακό πρόγραμμα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ ο Δημήτρης Μαστρογεωργίου αναφέρθηκε στη σημασία του «γραμματισμού για το μέλλον» ως βασικής δημοκρατικής δεξιότητας.
Το επιστημονικό αποτύπωμα του προγράμματος
Ο καθηγητής Νίκος Παναγιώτου τόνισε ότι το πρόγραμμα ανέδειξε στην πράξη τη σημασία του γραμματισμού στα μέσα ενημέρωσης ως βασικής εκπαιδευτικής δεξιότητας, σημειώνοντας ότι η εμπειρία από τις σχολικές εφαρμογές επιβεβαιώνει πως οι μαθητές μπορούν να λειτουργήσουν ως ενεργοί και κριτικοί αναγνώστες όταν τους δοθούν τα κατάλληλα εργαλεία.
Στο πλαίσιο του συνεδρίου παρουσιάστηκαν έργα μαθητών από όλη την Ελλάδα, τόσο δια ζώσης όσο και διαδικτυακά, ενώ οργανώθηκαν θεματικά πάνελ με τη συμμετοχή ακαδημαϊκών, εκπαιδευτικών και δημοσιογράφων για τις προκλήσεις της ενημέρωσης στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης και της ταχύτατης διάδοσης της πληροφορίας.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Συναγερμός ΕΦΕΤ: Ανάκληση σε πασίγνωστη φέτας λόγω Λιστέριας
Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google
Κοκκινάκη Υπατία