Το αρχαίο απόσπασμα εκτίθεται εκ νέου από τις 5 Αυγούστου, δίνοντας στους επισκέπτες τη δυνατότητα να δουν από κοντά ένα από τα παλαιότερα σωζόμενα δείγματα του ομηρικού κειμένου. Ο Σον Χέμινγουεϊ, επικεφαλής επιμελητής του τμήματος Ελληνικής και Ρωμαϊκής Τέχνης του Met, το χαρακτηρίζει ως το αρχαιότερο γνωστό σωζόμενο απόσπασμα της "Οδύσσειας".
Η παρουσίαση του παπύρου έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να είναι ορατές και οι δύο πλευρές του. Με αυτόν τον τρόπο οι επισκέπτες μπορούν να παρατηρήσουν όχι μόνο το γραπτό κείμενο, αλλά και την ιδιαίτερη κατασκευή του υλικού, με τις ίνες του παπύρου να διασταυρώνονται μεταξύ τους.
Ένα παράθυρο στην ελληνιστική εποχή
Οι ειδικοί τοποθετούν τη δημιουργία του παπύρου περίπου μεταξύ 285 και 250 π.Χ., δηλαδή στα πρώτα χρόνια της ελληνιστικής περιόδου. Εκείνη την εποχή η Αίγυπτος αποτελούσε σημαντικό κέντρο πνευματικής και φιλολογικής δραστηριότητας υπό τη δυναστεία των Πτολεμαίων.
Τα έργα του Ομήρου είχαν ήδη τεράστια σημασία στον αρχαίο ελληνικό κόσμο και αποτελούσαν αντικείμενο μελέτης από λόγιους της εποχής. Στην περίφημη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας συγκεντρώνονταν χειρόγραφα, τα οποία οι μελετητές συνέκριναν μεταξύ τους σε μια προσπάθεια να καταγράψουν και να διαμορφώσουν όσο το δυνατόν πιο αξιόπιστες εκδοχές των ομηρικών επών.
Οι στίχοι που δεν υπάρχουν στη σημερινή "Οδύσσεια"
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο του παπύρου δεν είναι απλώς η μεγάλη του ηλικία. Το συγκεκριμένο κομμάτι περιλαμβάνει τρεις στίχους από τη ραψωδία Ύψιλον, οι οποίοι απουσιάζουν από την εκδοχή της "Οδύσσειας" που γνωρίζουμε σήμερα.
Η λεπτομέρεια αυτή έχει ιδιαίτερη αξία για τη μελέτη του ομηρικού έργου, καθώς δείχνει ότι τα έπη δεν μεταδόθηκαν από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα ως απολύτως αμετάβλητα κείμενα. Αντίθετα, πέρασαν μέσα από μια μακρά διαδικασία προφορικής μετάδοσης, αντιγραφής, τροποποιήσεων και φιλολογικής επεξεργασίας.
Ο Χέμινγουεϊ επισημαίνει ότι η "Ιλιάδα" και η "Οδύσσεια" είχαν αρχικά χαρακτήρα προφορικής παράδοσης. Οι αοιδοί που τις απήγγελλαν μπορούσαν να προσαρμόζουν ή ακόμη και να εμπλουτίζουν κατά τόπους την αφήγηση. Οι διαφορετικές παραδόσεις που δημιουργήθηκαν με αυτόν τον τρόπο εξηγούν γιατί αρχαία χειρόγραφα μπορεί να παρουσιάζουν αποκλίσεις από το κείμενο που γνωρίζουμε σήμερα.
Έτσι, ένας μικρός πάπυρος μπορεί να προσφέρει μια πολύτιμη ματιά στον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκε ένα από τα σημαντικότερα έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Και σε μια εποχή που η "Οδύσσεια" εξακολουθεί να επιστρέφει στο προσκήνιο μέσα από νέες καλλιτεχνικές προσεγγίσεις, μεταξύ άλλων και την κινηματογραφική μεταφορά του Κρίστοφερ Νόλαν, το αρχαίο αυτό εύρημα υπενθυμίζει ότι η ιστορία του ομηρικού έπους παραμένει γεμάτη άγνωστες λεπτομέρειες.
