Σύμφωνα με δημοσίευμα του New Scientist, ο μοριακός μηχανισμός που ενδέχεται να βρίσκεται πίσω από την πολύπλοκη εγκεφαλική λειτουργία των χταποδιών σχετίζεται με τα microRNAs (miRNAs) μικρά μόρια RNA που ρυθμίζουν την έκφραση των γονιδίων.
Το μοριακό «μυστικό» της νοημοσύνης
Η ομάδα του Nikolaus Rajewsky από το Κέντρο Max Delbrück για τη Μοριακή Ιατρική στη Γερμανία διαπίστωσε ότι τα χταπόδια και άλλα μαλάκια της οικογένειας των κεφαλόποδων παρουσιάζουν μια αξιοσημείωτη διεύρυνση του γενετικού τους ρεπερτορίου σε miRNAs. Η αύξηση αυτή φαίνεται να έχει συμβάλει καθοριστικά στην ανάπτυξη ενός προηγμένου νευρικού συστήματος, επιτρέποντας τη διαφοροποίηση πιο εξειδικευμένων τύπων νευρώνων.
Το εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι, παρά το γεγονός ότι άνθρωποι και χταπόδια ακολούθησαν εντελώς διαφορετικά εξελικτικά μονοπάτια, φαίνεται να έχουν αναπτύξει περίπλοκους εγκεφάλους μέσα από παρόμοιους μοριακούς μηχανισμούς.
Αυτό το φαινόμενο, γνωστό ως συγκλίνουσα εξέλιξη, δηλώνει ότι η φύση, σε πολύ διαφορετικές βιολογικές γραμμές, μπορεί να επιλέξει κοινούς δρόμους για την ανάπτυξη νοημοσύνης.
Μια κοινή στρατηγική για την εξέλιξη του εγκεφάλου
Η μελέτη υποστηρίζει ότι η επέκταση των miRNAs ενδέχεται να αποτελεί καθολική βιολογική στρατηγική για την ανάπτυξη γνωστικών ικανοτήτων. Η παρατήρηση αυτή αμφισβητεί παραδοσιακές αντιλήψεις που θέλουν την υψηλή νοημοσύνη να εμφανίζεται μόνο σε σπονδυλωτά.
Τα χταπόδια, με τις περίπλοκες συμπεριφορές τους από τη χρήση εργαλείων έως την ικανότητά τους να λύνουν προβλήματα έχουν μακροχρόνια εντυπωσιάσει τους επιστήμονες. Μέσα από αυτή τη νέα μελέτη, αποκαλύπτεται ότι η εξαιρετική νοημοσύνη τους έχει και μοριακή βάση, προσθέτοντας ένα ακόμη κεφάλαιο στη συναρπαστική ιστορία της εξέλιξης.
Ένα νέο παράθυρο στην κατανόηση της νοημοσύνης
Η έρευνα αυτή δεν επεκτείνει μόνο τη γνώση μας για τα κεφαλόποδα, αλλά και διευρύνει την κατανόησή μας για το πώς μπορεί να αναδυθεί η νοημοσύνη σε πολύ διαφορετικά είδη. Ανοίγει επίσης δρόμους για μελέτες που θα διερευνήσουν αν παρόμοιοι μηχανισμοί υπάρχουν και σε άλλα εξελιγμένα ζώα.
