Η τελευταία δεκαετία αποτέλεσε περίοδο σημαντικών μεταρρυθμίσεων για την πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα. Οι αυξομειώσεις στις βάσεις εισαγωγής δεν αποτυπώνουν μόνο τον βαθμό δυσκολίας των θεμάτων κάθε χρονιάς, αλλά αντικατοπτρίζουν τις δομικές αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο, την αναδιάταξη του ακαδημαϊκού χάρτη και την εισαγωγή νέων φίλτρων αξιολόγησης.
2016–2020: Το σύστημα χωρίς βαθμολογικό κατώφλι
Μέχρι και το 2020, η εισαγωγή στα Πανεπιστήμια γινόταν αποκλειστικά βάσει των συνολικών μορίων, της σειράς προτίμησης και του αριθμού εισακτέων. Το σύστημα αυτό επέτρεπε την εισαγωγή υποψηφίων ακόμη και με εξαιρετικά χαμηλές επιδόσεις (βαθμολογίες κάτω από 5 ή ακόμα και 2/20) σε περιφερειακά τμήματα με χαμηλή ζήτηση.
2021: Η καμπή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ)
Με την εφαρμογή του νόμου 4777/2021, θεσμοθετήθηκε η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ). Η ΕΒΕ υπολογίζεται ως ποσοστό (0,80 έως 1,20) του μέσου όρου των επιδόσεων όλων των υποψηφίων σε κάθε Επιστημονικό Πεδίο.
- Εξάλειψη των πολύ χαμηλών βάσεων: Εξαφανίστηκαν οι εισαγωγικές βάσεις των 1.000–3.000 μορίων.
- Κενές θέσεις στα ΑΕΙ: Η εφαρμογή της ΕΒΕ οδήγησε στο να μένουν κάθε χρόνο χιλιάδες θέσεις κενές σε περιφερειακά πανεπιστημιακά τμήματα.
| Περίοδος / Έτος | Κύρια Χαρακτηριστικά Συστήματος | Αποτέλεσμα στις Βάσεις & Εισακτέους |
|---|---|---|
| 2016 – 2018 | Κατάργηση συντελεστών βαρύτητας, 4 εξεταζόμενα μαθήματα. | Εισαγωγή με πολύ χαμηλές βαθμολογίες σε τμήματα χαμηλής ζήτησης. |
| 2019 | Κατάργηση ΤΕΙ & συνένωση με Πανεπιστήμια (Νόμος Γαβρόγλου). | Ραγδαία αύξηση πανεπιστημιακών τμημάτων, αναδιάταξη βάσεων. |
| 2021 | Εφαρμογή Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ). | Τέλος στις βάσεις κάτω του 8–9, χιλιάδες κενές θέσεις στα ΑΕΙ. |
| 2022 – 2026 | Επαναφορά συντελεστών βαρύτητας από τα ίδια τα τμήματα. | Διαφορετικά μόρια για το ίδιο τμήμα ανάλογα με τη σχολή, σταθεροποίηση της ΕΒΕ. |
Οι βασικές τάσεις στη διαμόρφωση των μορίων
- Υψηλόβαθμες Σχολές (Ιατρικές, Νομικές, Πολυτεχνεία): Διατηρούν διαχρονικά την ανοδική τους τάση ή μικρές διακυμάνσεις που εξαρτώνται αποκλειστικά από τη δυσκολία των θεμάτων (π.χ. στα Μαθηματικά ή τη Φυσική).
- Οικονομία & Πληροφορική (4ο Πεδίο): Καταγράφει σταθερή αύξηση της ζήτησης την τελευταία δεκαετία, οδηγώντας σε σταδιακή άνοδο των βάσεων στα αντίστοιχα τμήματα.
- Ανθρωπιστικές Σπουδές (1ο Πεδίο): Παρουσιάζουν υποχώρηση των βάσεων σε σχέση με το 2016, λόγω της μείωσης του αριθμού των υποψηφίων και της αλλαγής των προτιμήσεων στην αγορά εργασίας.
Η εξέλιξη από το 2016 έως σήμερα αναδεικνύει τη μετάβαση από ένα σύστημα ελεύθερης συμπλήρωσης μηχανογραφικού σε ένα μοντέλο αυστηρότερων ακαδημαϊκών κριτηρίων.
