Νίκος Μακρής Ένας στους πέντε Ευρωπαίους εκτιμά ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μια δικτατορία μπορεί να είναι προτιμότερη από τη δημοκρατία, σύμφωνα με έρευνα που δημοσίευσε χτες το Politico.
Η δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία AboutPeople για λογαριασμό του think tank Progressive Lab σε πέντε χώρες — Ελλάδα, Γαλλία, Σουηδία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ρουμανία — στο διάστημα από 25 Νοεμβρίου έως 16 Δεκεμβρίου.
Τα ευρήματα καταγράφουν ισχυρή μειοψηφία πολιτών με αντι-κοινοβουλευτικές απόψεις, ενώ σημαντικό ποσοστό δεν θεωρεί την άνοδο της ακροδεξιάς απειλή για τη δημοκρατία. Παράλληλα, αναδεικνύεται εκτεταμένη δυσαρέσκεια για τον τρόπο λειτουργίας της δημοκρατίας στην πράξη και όχι για το ίδιο το δημοκρατικό σύστημα.
Συγκεκριμένα, το 76% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα δηλώνει δυσαρεστημένο από τον τρόπο λειτουργίας της δημοκρατίας στη χώρα, ποσοστό που διαμορφώνεται στο 68% στη Γαλλία, στο 66% στη Ρουμανία, στο 42% στο Ηνωμένο Βασίλειο και στο 32% στη Σουηδία.
Η έρευνα δημοσιοποιείται σε μια περίοδο ενίσχυσης λαϊκιστικών και εθνικιστικών πολιτικών δυνάμεων στην Ευρώπη, με ακροδεξιά κόμματα να καταγράφουν υψηλές επιδόσεις στις δημοσκοπήσεις σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο University of Manchester, επισημαίνει ότι «οι παραδοσιακές διαχωριστικές γραμμές μεταξύ ευρωπαϊκών χωρών υποχωρούν και το τοπίο καθίσταται πιο σύνθετο», αναφερόμενος σε κατηγοριοποιήσεις όπως Δυτική, Ανατολική και Νότια Ευρώπη.
Κατά τον ίδιο, «χώρες όπως η Ρουμανία, που έχουν γνωρίσει ταχεία οικονομική ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, δεν φαίνεται να εδραιώνουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στη φιλελεύθερη δημοκρατία». Παράλληλα, σημειώνει ότι «πλούσιες χώρες όπως η Σουηδία βλέπουν τους δημοκρατικούς θεσμούς τους να υφίστανται πιέσεις και την εμπιστοσύνη των πολιτών να μειώνεται». Για τη Γαλλία και, σε μικρότερο βαθμό, τη Βρετανία, κάνει λόγο για «βαθιά κρίση», ενώ για την Ελλάδα επισημαίνει ότι «ισορροπεί αμήχανα μεταξύ μιας γενικευμένης κρίσης εμπιστοσύνης στους θεσμούς και μιας ασαφούς, αλλά υπαρκτής πίστης στα ιδεώδη της δημοκρατίας».
Σε ό,τι αφορά τις στάσεις απέναντι στον αυταρχισμό, το 22% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις θα προτιμούσε μια δικτατορία, ενώ το 26% συμφωνεί με τη θέση ότι, εφόσον υπήρχε ικανός και αποτελεσματικός ηγέτης, δεν θα ενοχλείτο από τον περιορισμό δημοκρατικών δικαιωμάτων ή από την έλλειψη λογοδοσίας. Ωστόσο, το 69% απορρίπτει την προοπτική αυταρχικής διακυβέρνησης.
Ο Γιώργος Σιάκας, επίκουρος καθηγητής στο Δημοκρήτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, τονίζει ότι «η έρευνα δεν αποτυπώνει γενικευμένη απόρριψη του δημοκρατικού συστήματος, αλλά δυσαρέσκεια για τον τρόπο που λειτουργεί, με σαφή αντι-ελιτίστικα και αντι-συστημικά χαρακτηριστικά».
Ως προς την εμπιστοσύνη στους θεσμούς, η Ευρωπαϊκή Ένωση συγκεντρώνει το υψηλότερο ποσοστό (43%), έναντι 27% για τα μέσα ενημέρωσης και 24% για τα πολιτικά κόμματα. Ένας στους τρεις ερωτηθέντες διαφωνεί με την άποψη ότι η άνοδος της ακροδεξιάς συνιστά κίνδυνο για τη δημοκρατία.
Τέλος, οι Έλληνες εμφανίζονται να καταγράφουν τη μεγαλύτερη απόσταση από τα κόμματα που ψήφισαν: το 55% δηλώνει ότι δεν αισθάνεται πλέον κοντά στο κόμμα που επέλεξε στις τελευταίες εκλογές. Το αντίστοιχο ποσοστό ανέρχεται στο 53% στη Ρουμανία, στο 47% στο Ηνωμένο Βασίλειο, στο 43% στη Γαλλία και στο 32% στη Σουηδία.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
