Alfavita Newsroom Το σχολείο έχει μάθει να διαχειρίζεται τα πάντα — εκτός από τη φθορά των ανθρώπων του. Και όταν αυτή η φθορά αγνοείται για χρόνια, δεν εξαφανίζεται· επιστρέφει με τρόπο βίαιο, οδυνηρό και εκτεθειμένο σε όλους. Το πρόσφατο περιστατικό στο Γυμνάσιο Νέου Σουλίου Σερρών δεν είναι «κεραυνός εν αιθρία». Είναι σύμπτωμα.
Σύμφωνα με στοιχεία που διακινούνται εντός του διοικητικού μηχανισμού, περίπου 2.500 εκπαιδευτικοί σε όλη τη χώρα έχουν καταγραφεί ως “αδυνατούντες” να ασκήσουν διδακτικό έργο, κυρίως για ψυχολογικούς λόγους. Πρόκειται για έναν αριθμό που σοκάρει — όχι μόνο για το μέγεθός του, αλλά για όσα αποκαλύπτει: καθυστέρηση, φόβο, αμηχανία, απουσία πρόληψης.
Ο όρος που λέει περισσότερα απ’ όσα φαίνονται
Στην εκπαιδευτική διοίκηση, ο όρος «αδυνατών» λειτουργεί τεχνικά. Στην πραγματικότητα, όμως, είναι βαθιά ανθρώπινος. Δεν μιλά για «επικίνδυνους» ή «ανίκανους», αλλά για ανθρώπους που δεν αντέχουν πια τον ρόλο — και συχνά ούτε οι ίδιοι το έχουν συνειδητοποιήσει ή τολμήσει να το παραδεχθούν.
Η ψυχική νόσος εξακολουθεί να φέρει στίγμα. Γι’ αυτό και πολλοί εκπαιδευτικοί αρνούνται τη διάγνωση, ενώ οι διευθυντές σχολικών μονάδων διστάζουν να κινητοποιήσουν διαδικασίες, φοβούμενοι την προσωπική ευθύνη, τη σύγκρουση ή ακόμη και δικαστικές περιπέτειες. Έτσι, το σύστημα επιλέγει συχνά την αναμονή. Μέχρι να συμβεί το ακραίο.
Οι Σέρρες ως καθρέφτης ενός γενικευμένου προβλήματος
Η υπόθεση στις Σέρρες ανέδειξε με σκληρό τρόπο τι συμβαίνει όταν ένα σχολείο βρίσκεται επί χρόνια σε καθεστώς δυσλειτουργίας και όλοι «ξέρουν», αλλά κανείς δεν παρεμβαίνει έγκαιρα. Συχνές αποχωρήσεις εκπαιδευτικών, κουτσουρεμένο ωρολόγιο πρόγραμμα, καταγγελίες που μένουν στα συρτάρια. Και τελικά, μια πράξη που δεν μπορεί να ερμηνευτεί ως μεμονωμένο ξέσπασμα, αλλά ως κατάρρευση ορίων και αυτοελέγχου.
Όπως επισημαίνουν γονείς και εκπαιδευτικοί, το πιο ανησυχητικό δεν ήταν μόνο η πράξη καθαυτή, αλλά το γεγονός ότι η εκπαιδευτικός αυτή υπήρξε στο παρελθόν υποδειγματική. Κάτι άλλαξε. Και το σύστημα δεν το είδε — ή δεν ήθελε να το δει.
Από την τιμωρία στην πρόληψη;
Με αφορμή το περιστατικό, η ηγεσία του Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων επαναφέρει σχέδιο για αξιολόγηση των εκπαιδευτικών πριν από την πρόσληψη, αλλά και για περιοδική επανεκτίμηση της ψυχολογικής τους κατάστασης, από επιτροπές ψυχολόγων και ιατρών σε συνεργασία με το υπουργείο Υγείας. Τα κλασικά ψυχομετρικά τεστ, πάντως, έχουν απορριφθεί έπειτα από εισήγηση ειδικών.
Παράλληλα, εξετάζεται η δημιουργία ειδικών νομικών και υποστηρικτικών τμημάτων στις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, ώστε να προστατεύονται τόσο οι εκπαιδευτικοί που χρειάζονται αλλαγή ρόλου όσο και τα στελέχη που καλούνται να λάβουν δύσκολες αποφάσεις.
Το ερώτημα, όμως, παραμένει κρίσιμο: Θα πρόκειται για μηχανισμό φροντίδας ή για φίλτρο αποκλεισμού;
Η μετακίνηση «αδυνατούντων» εκπαιδευτικών σε διοικητικές θέσεις, όταν γίνεται έγκαιρα και με συναίνεση, έχει αποδειχθεί λειτουργική. Πολλοί παραμένουν παραγωγικοί και χρήσιμοι, χωρίς να εκτίθενται — ούτε να εκθέτουν άλλους.
Αν η πολιτεία τολμήσει να επενδύσει στην πρωτογενή πρόληψη, στη συνεχή ψυχοκοινωνική στήριξη και σε μια κουλτούρα εμπιστοσύνης, τότε οι αριθμοί δεν θα κρύβονται σε υπηρεσιακά σημειώματα και τα προβλήματα δεν θα περιμένουν να εκραγούν.
Γιατί ένα σχολείο δεν χρειάζεται «άτρωτους» εκπαιδευτικούς. Χρειάζεται ανθρώπους που αντέχουν επειδή δεν είναι μόνοι.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
