Τι αλλάζει στις πληρωμές με μετρητά από το 2027
Από το καλοκαίρι του 2027, το πλαφόν των 10.000 ευρώ θα ισχύει σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση για εμπορικές συναλλαγές που πραγματοποιούνται με φυσικό χρήμα. Η υποχρέωση αυτή θα αφορά και χώρες στις οποίες μέχρι σήμερα δεν υπήρχε συγκεκριμένο ανώτατο όριο.
Επιπλέον, θα ενισχυθούν οι διαδικασίες ελέγχου και ταυτοποίησης των πελατών για συναλλαγές που ξεπερνούν τα 3.000 ευρώ. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι θα απαγορεύεται η κατοχή μεγάλων χρηματικών ποσών σε μετρητά.
Οι αλλαγές περιλαμβάνονται στον Ευρωπαϊκό Κανονισμό 2024/1624, ο οποίος εγκρίθηκε το 2024 στο πλαίσιο των μέτρων για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.
Ειδικότερα, το άρθρο 80 του κανονισμού καθορίζει το ανώτατο επιτρεπόμενο ποσό για πληρωμές αγαθών και υπηρεσιών, όταν στη συναλλαγή συμμετέχει επιχείρηση ή επαγγελματίας.
Αντίθετα, ο συγκεκριμένος περιορισμός δεν εφαρμόζεται κατά κανόνα στις συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών, εφόσον κανένα από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα δεν ενεργεί στο πλαίσιο επαγγελματικής δραστηριότητας.
Παράλληλα, τα κράτη-μέλη που έχουν ήδη θεσπίσει αυστηρότερους κανόνες θα μπορούν να τους διατηρήσουν. Επομένως, παρά την καθιέρωση ενός κοινού ευρωπαϊκού ανώτατου ορίου, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν διαφοροποιήσεις μεταξύ των χωρών.
Σε αρκετά κράτη, άλλωστε, για συναλλαγές με μετρητά αξίας 10.000 ευρώ ή μεγαλύτερης προβλέπεται η επαλήθευση και η καταγραφή των στοιχείων ταυτότητας του πελάτη.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι πολίτες
Η νέα ευρωπαϊκή ρύθμιση συνοδεύεται από ορισμένες επιμέρους προβλέψεις που αφορούν τη χρήση μετρητών, τις συναλλαγές και τις μετακινήσεις εντός και εκτός της ΕΕ.
Ειδικότερα:
Συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών: Στις περισσότερες περιπτώσεις εξακολουθούν να μην υπόκεινται σε συγκεκριμένο χρηματικό περιορισμό, καθώς οι κανόνες αφορούν κυρίως πληρωμές προς επιχειρήσεις και επαγγελματίες.
Κέρματα: Στις χώρες της ευρωζώνης δεν υπάρχει υποχρέωση αποδοχής περισσότερων από 50 κερμάτων στο πλαίσιο μίας συναλλαγής.
Χαρτονομίσματα μεγάλης αξίας: Οι επιχειρήσεις μπορούν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να αρνηθούν την αποδοχή χαρτονομισμάτων υψηλής ονομαστικής αξίας.
Ταξίδια εντός ΕΕ: Δεν προβλέπεται ενιαίος περιορισμός στο ποσό των μετρητών που μπορεί να μεταφέρει κάποιος όταν ταξιδεύει μεταξύ κρατών-μελών. Ωστόσο, ορισμένες χώρες ενδέχεται να εφαρμόζουν πρόσθετες εθνικές υποχρεώσεις δήλωσης.
Είσοδος και έξοδος από την ΕΕ: Όσοι εισέρχονται ή αναχωρούν από την Ευρωπαϊκή Ένωση μεταφέροντας μετρητά αξίας 10.000 ευρώ ή μεγαλύτερης οφείλουν να δηλώσουν το ποσό στις τελωνειακές αρχές.
Έλεγχοι ταυτότητας: Η απουσία ανώτατου ορίου πληρωμών σε ορισμένα κράτη δεν σημαίνει ότι οι συναλλαγές μπορούν να πραγματοποιούνται χωρίς ελέγχους ή υποχρεώσεις ταυτοποίησης.
Αξίζει, επομένως, να διευκρινιστεί ότι το νέο ευρωπαϊκό πλαφόν δεν συνεπάγεται την πλήρη εναρμόνιση των κανόνων για τα μετρητά. Κάθε κράτος θα μπορεί να διατηρεί αυστηρότερες ρυθμίσεις, ενώ ειδικοί περιορισμοί ενδέχεται να εξακολουθήσουν να ισχύουν για την αποδοχή κερμάτων και χαρτονομισμάτων μεγάλης αξίας.