Πλήρεις αυξήσεις χωρίς συμψηφισμό
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τις ετήσιες αυξήσεις των συντάξεων. Μέχρι σήμερα, για πολλούς συνταξιούχους με προσωπική διαφορά, οι αυξήσεις είτε περιορίζονταν είτε εξανεμίζονταν μέσω συμψηφισμού με το ποσό της προσωπικής διαφοράς.
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι δικαιούχοι θα λαμβάνουν ολόκληρη την αύξηση που θα προκύπτει κάθε χρόνο από τον συνδυασμό πληθωρισμού και οικονομικής ανάπτυξης. Με βάση τις σημερινές εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, η αύξηση για το 2027 αναμένεται να κινηθεί στο 2,6%.
Αυτό σημαίνει ότι πολλοί συνταξιούχοι θα δουν πραγματική ενίσχυση στο ποσό που καταβάλλεται κάθε μήνα, με τα οφέλη να υπολογίζονται περίπου από 25 έως 50 ευρώ, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.
Τι θα γίνει με την προσωπική διαφορά
Το ποσό της προσωπικής διαφοράς δεν πρόκειται να καταργηθεί ως καταβολή προς τους συνταξιούχους. Θα συνεχίσει να καταβάλλεται ξεχωριστά, ωστόσο δεν θα αυξάνεται πλέον και θα παραμείνει σταθερό στα επίπεδα που θα έχουν διαμορφωθεί έως το τέλος του 2026.
Παράλληλα, εξετάζεται το ενδεχόμενο να αλλάξει η ονομασία του και να αναφέρεται πλέον ως "ποσό νόμου 4387/2016", ώστε να αποτυπώνεται με σαφέστερο τρόπο η προέλευσή του.
Αλλαγές στις κρατήσεις
Μία ακόμη διαφοροποίηση αφορά τον τρόπο εφαρμογής των ασφαλιστικών κρατήσεων.
Οι εισφορές υπέρ υγειονομικής περίθαλψης και η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) θα εξακολουθούν να υπολογίζονται αποκλειστικά στο ποσό της εθνικής και ανταποδοτικής σύνταξης.
Αντίθετα, το ποσό της προσωπικής διαφοράς δεν θα επιβαρύνεται με αυτές τις κρατήσεις. Θα συνεχίσει όμως να συνυπολογίζεται στο συνολικό φορολογητέο εισόδημα και να υπόκειται σε φόρο εισοδήματος.
Ποιοι επηρεάζονται
Οι αλλαγές αφορούν κυρίως παλαιούς συνταξιούχους, δηλαδή όσους είχαν συνταξιοδοτηθεί πριν από τις 13 Μαΐου 2016, ημερομηνία έναρξης εφαρμογής του νόμου Κατρούγκαλου.
Κατά τον επανυπολογισμό των συντάξεων εκείνης της περιόδου, πολλοί συνταξιούχοι θα είχαν υποστεί σημαντικές μειώσεις. Για να περιοριστούν οι απώλειες, θεσπίστηκε η προσωπική διαφορά, η οποία καταβαλλόταν ως ξεχωριστό ποσό.
Ωστόσο, τα επόμενα χρόνια η ύπαρξή της λειτουργούσε ως μηχανισμός συμψηφισμού, με αποτέλεσμα αρκετοί συνταξιούχοι να μην επωφελούνται ουσιαστικά από τις αυξήσεις που δόθηκαν από το 2023 και μετά.
Τι σημαίνει στην πράξη η κατάργηση του συμψηφισμού
Η κατάργηση του μηχανισμού της προσωπικής διαφοράς δεν σημαίνει ότι το σχετικό ποσό εξαφανίζεται από τη σύνταξη. Σημαίνει ότι παύει να χρησιμοποιείται για να απορροφά τις αυξήσεις.
Έτσι, από το 2027 οι συνταξιούχοι θα λαμβάνουν στο ακέραιο τις ετήσιες αυξήσεις που θα προβλέπονται, ενώ το υπόλοιπο της προσωπικής διαφοράς θα εξακολουθεί να καταβάλλεται ξεχωριστά και αμετάβλητο.
Για χιλιάδες συνταξιούχους, η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε πραγματικές αυξήσεις στις μηνιαίες αποδοχές τους, χωρίς τους περιορισμούς που ίσχυαν τα προηγούμενα χρόνια.