Μιχάλης Τσιλιβάκος 
Στην τελική ευθεία φαίνεται να εισέρχεται η δημιουργία του Εθνικού Μητρώου Παροχών και Επιδομάτων, μιας από τις πιο κρίσιμες μεταρρυθμίσεις στον τομέα της Δημόσιας Διοίκησης, καθώς εκτιμάται ότι θα τεθεί σε πλήρη εφαρμογή πριν το τέλος του έτους.
Στο νέο αυτό Μητρώο θα καταγράφονται όλες οι παροχές και τα επιδόματα που διανέμονται μέσω του e-ΕΦΚΑ, του ΟΠΕΚΑ, της ΔΥΠΑ και του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης – συγκεντρωμένα σε μια ενιαία βάση δεδομένων.
Με την ενεργοποίησή του, το κράτος θα μπορεί με ένα «κλικ» στο ΑΦΜ κάθε πολίτη να γνωρίζει ποια επιδόματα λαμβάνει, από πού προέρχονται, από πότε χορηγούνται και για ποιον λόγο.
Ψηφιακός έλεγχος για κάθε επίδομα και παροχή
Πρόκειται για μια πολύ μεγάλη μεταρρύθμιση στη λειτουργία του Δημοσίου. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν πάνω από 40 παροχές που διανέμονται από διαφορετικούς φορείς του κράτους χωρίς συνδεδεμένα δεδομένα. Με το νέο Μητρώο, όλες οι πληροφορίες ενοποιούνται και για πρώτη φορά το κράτος θα έχει πλήρη εικόνα για κάθε επιδοματούχο. Θα εντοπίζονται περιπτώσεις διπλής χορήγησης ή μη δικαιούχων, οπότε και θα διακόπτεται η καταβολή.
Το Δημόσιο δαπανά περίπου 1,5 δισ. ευρώ ετησίως σε επιδόματα, που αφορούν περισσότερους από 2 εκατομμύρια πολίτες κάθε χρόνο.
Τι περιλαμβάνει το Μητρώο
Στο νέο σύστημα θα καταγράφονται όλα τα επιδόματα που χορηγούν οι κρατικοί φορείς (ΔΥΠΑ, ΟΠΕΚΑ, e-ΕΦΚΑ). Ενδεικτικά περιλαμβάνονται:
Επίδομα κύησης (γέννησης)
Λοχείας και κυοφορίας
Προνοιακά και αναπηρικά επιδόματα
Κάθε άλλη κοινωνική παροχή
Το νομοσχέδιο για την ίδρυση του Μητρώου αναμένεται να ψηφιστεί μεταξύ 15 Μαΐου και 15 Ιουλίου, στο πλαίσιο του νέου τελωνειακού κώδικα, και στη συνέχεια να ξεκινήσει η σταδιακή υλοποίησή του, με στόχο να έχει ολοκληρωθεί μέσα στους επόμενους μήνες.
Πώς θα λειτουργεί – Τι θα αποκαλύπτει
Η λειτουργία του Μητρώου βασίζεται στο βρετανικό μοντέλο. Με τη νέα πλατφόρμα, το κράτος θα γνωρίζει σε πραγματικό χρόνο την κατανομή των επιδομάτων ανά περιοχή. Αν διαπιστωθεί ότι σε μια περιοχή υπάρχει πυκνότητα επιδομάτων σημαντικά υψηλότερη από τον εθνικό μέσο όρο, τότε θα εξετάζεται ενδελεχώς αν υπάρχουν ζητήματα προς αντιμετώπιση — είτε κοινωνικά είτε φαινόμενα κατάχρησης.
Για παράδειγμα, αν σε μια περιοχή παρατηρηθεί μεγάλη συγκέντρωση επιδομάτων ασθενείας, αυτό θα ενεργοποιεί ελέγχους για τυχόν προβλήματα δημόσιας υγείας ή και παραβατικής συμπεριφοράς. Από αυτή την άποψη, το Μητρώο λειτουργεί ως εργαλείο εργασίας και στοχευμένης πολιτικής.
Οι «κόφτες» και η πραγματικότητα
Το Μητρώο δεν λειτουργεί ως μηχανισμός περικοπών αλλά ως σύστημα ελέγχου. Δεν προβλέπονται γενικοί κόφτες ούτε αυτόματη μείωση επιδομάτων. Αν, ωστόσο, εντοπιστεί ότι κάποιος λαμβάνει δύο φορές το ίδιο επίδομα, τότε το πλεονάζον θα διακόπτεται. Η στόχευση είναι η διαφάνεια, όχι η αποδυνάμωση της κοινωνικής πολιτικής.
Σε επόμενο στάδιο, η τεχνολογική υποδομή του Μητρώου θα επιτρέπει στο Δημόσιο να ενημερώνει τους πολίτες για τα επιδόματα που δικαιούνται, βάσει των στοιχείων που υπάρχουν στη βάση δεδομένων: εισοδήματα, οικογενειακή κατάσταση, πιστοποίηση αναπηρίας και άλλα.
Η ενημέρωση αυτή πιθανότατα θα γίνεται μέσω SMS ή email, καθώς σήμερα χιλιάδες πολίτες δεν γνωρίζουν ότι είναι δικαιούχοι. Πρόκειται για μια ριζική αλλαγή φιλοσοφίας, καθώς πλέον το κράτος θα έρχεται προς τον πολίτη για να του γνωστοποιήσει τα δικαιώματά του, αντί να περιμένει τον ίδιο να τα αναζητήσει.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Προσλήψεις εκπαιδευτικών – ΟΠΣΥΔ: Τα 6 βήματα για σωστά δικαιολογητικά και φάκελο
Πανελλήνιες 2026: Το έγγραφο «κλειδί» για την είσοδο στα εξεταστικά κέντρα
Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google
