Μια βασική παιδαγωγική αρχή είναι πως, αν σε ένα διαγώνισμα υπάρξουν υψηλά ποσοστά αποτυχίας, το διαγώνισμα πρέπει να επαναληφθεί, γιατί κάτι δεν έκανε σωστά ο καθηγητής. Αν δεν το επαναλάβει, οφείλει τουλάχιστον να ελέγξει σοβαρά και ενδελεχώς αν από την πλευρά του τα έκανε όλα όπως έπρεπε και να ερευνήσει τους λόγους της υψηλής αποτυχίας. Μια καλή ιδέα θα είναι να το συζητήσει και με τους μαθητές του.
Αν ένας «κοινός» διδάσκων οφείλει πάντα να αμφιβάλλει για την ορθότητα των επιλογών του – ειδικά όταν αυτές δεν τελεσφορούν – ο πολιτικός του προϊστάμενος οφείλει να κάνει το ίδιο στο πολλαπλάσιο. Εάν επομένως η «Αξιολόγηση των σχολικών μονάδων» αποδεικνύεται …διαγώνισμα εκτός ύλης – με απόρριψη από τους συλλόγους διδασκόντων κοντά στο 90% – η πολιτική αρχή δεν μπορεί να αντιδρά ούτε με δηλώσεις βγαλμένες από τον μακρύ λαιμό μιας στρουθοκάμηλου (του τύπου «Τι καλά, η Αξιολόγηση ξεκίνησε!»), ούτε με την άμεση, σε βαθμό που να καθίσταται τιμωρητική, δρομολόγηση του νόμου για την ατομική αξιολόγηση. Δεν γίνεται να έχεις κοπεί στη μία πίστα και να παίζεις στην επόμενη. Νόμος.
Αν η υπουργός ήταν καθηγήτρια σε σχολείο, θα είχε αποτύχει πλήρως στη διαχείριση της τάξης. Θα έμπαινε έξαλλη τα διαλείμματα στο γραφείο και θα φώναζε πόσο κακά είναι τα παιδιά και οι γονείς τους ή θα «εξηγούσε» στον διευθυντή ότι ο λόγος που δεν τα καταφέρνει αντίστοιχα με τις ικανότητές της είναι γιατί δεν την στηρίζουν οι συνάδελφοι – κι επιτέλους, κύριε διευθυντά, επ’ αυτού κάτι πρέπει να γίνει! Η ίδια δεν θα έφταιγε ποτέ· μόνο ίσως στο ότι είναι πολύ καλύτερη και αυτό οι άλλοι το ζηλεύουν, αλλά η ίδια δεν θα ρίξει νερό στο κρασί της.
Η απόσταση της παραπάνω αναλογίας από την πραγματικότητα είναι πως η «καθηγήτρια Κεραμέως» δεν θα είχε εξουσία πάνω στους άλλους. Μπορεί να ήταν σπαστικιά, μπορεί να χάλαγε το κλίμα στο σχολείο, δεν θα μπορούσε όμως σοβαρά να μας βλάψει. Και μπορεί στο τέλος να την βλέπαμε και με συμπάθεια – εξάλλου πόσοι από εμάς δεν χάσαμε κάποια στιγμή την ψυχραιμία μας με τα παιδιά, έτσι δεν είναι;
Η πραγματική Κεραμέως όμως έχει εξουσία. Ακόμα χειρότερα: Μπερδεύει τις αρμοδιότητες με την εξουσία. Κανονικά ένας υπουργός, και δη Παιδείας, ασκεί λειτούργημα. «Είναι υπηρέτης του λαού», όπως μας έλεγαν εμάς παλιά οι δάσκαλοί μας, αντιγράφοντας ίσως κάποια περικοπή από κεφάλαιο Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής (ή τέλος πάντων από κάποιο …αριστερίζον κοινωνιολογικό μάθημα· δόξα τω Θεώ, καταργούνται κι αυτά, για να μην μπαίνουν στα μυαλά των μαθητών τέτοιες τρελές ιδέες). Η ακραία δεξιά κλίκα όμως που κυβερνά δεν κάνει «λεπτές διακρίσεις»: Τα αξιώματα είναι για να εξουσιάζεις. Και «εξουσιάζω» θα πει ότι ο νόμος μου είναι νόμος.
Η Παιδαγωγική δεν λειτουργεί έτσι. (Ούτε και η κοινωνία, τελικά). Αν μια επιλογή απορριφθεί από τους ενδιαφερόμενους, ο φορέας της οφείλει να την επανεξετάσει. Είναι και στοιχείο της καλής ηγεσίας, αν θέλετε να μιλήσουμε με τέτοιους όρους – «αξιολογικούς». Η ακραία δεξιά κλίκα του Υπουργείου Παιδείας δεν διαθέτει όμως ίχνος καλής Παιδαγωγικής και ηγεσίας. Απλά ξεχρεώνουν γραμμάτια (σε σχολάρχες, κολλεγιάρχες και άλλους –άρχες), επενδύουν σε και καλλιεργούν συντηρητικά και αντιδραστικά κοινωνικά αντανακλαστικά, συμβάλλουν από το πόστο τους στο ξήλωμα κοινωνικών - δημοκρατικών κατακτήσεων.
Αν αυτό λοιπόν που τίθεται υπό αξιολόγηση είναι η ικανότητά των κυβερνώντων στο καταστρέφειν, πάει καλά. Αλλά για το κατ’ ανάθεση από τον λαό δημόσιο καθήκον τους η Κεραμέως και η παρέα της είναι χαμηλά στην κλίμακα της αξιολογήσεώς μας.
Fun fact: Ακόμα και στις ευνοϊκές για την κυβέρνηση δημοσκοπήσεις, στην αξιολόγηση των υπουργών η κ. Κεραμέως έρχεται τελευταία…
* Του Χρήστου Σουρουλή
Καθηγητή Πειραματικού ΓΕΛ Ρεθύμνου
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τέλος τα παλιά διπλώματα: Τι αλλάζει για όλους τους οδηγούς
Διορισμοί εκπαιδευτικών 2026: Το ΦΕΚ με τα νέα πτυχία που «ξεκλειδώνουν» 10.000 μόνιμες θέσεις
