Δυσάρεστες εκπλήξεις επιφυλάσσει για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους η νέα οικονομική ενίσχυση των 300 ευρώ, η οποία έχει προγραμματιστεί να καταβληθεί έως το τέλος Νοεμβρίου 2026, καθώς παρά τη διεύρυνση ορισμένων οικονομικών κριτηρίων, ο ηλικιακός περιορισμός εξακολουθεί να αφήνει εκτός ένα πολύ μεγάλο μέρος των χαμηλοσυνταξιούχων.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες εκτιμήσεις, περίπου 473.700 συνταξιούχοι κάτω των 65 ετών αποκλείονται από την παροχή αποκλειστικά και μόνο επειδή δεν πληρούν το ηλικιακό κριτήριο, ακόμη και εάν η σύνταξή τους είναι χαμηλή και το εισόδημά τους βρίσκεται μέσα στα προβλεπόμενα όρια.
Το αποτέλεσμα είναι να δημιουργούνται ουσιαστικά δύο κατηγορίες συνταξιούχων με παρόμοια οικονομική κατάσταση: εκείνοι που έχουν συμπληρώσει το απαιτούμενο ηλικιακό όριο και λαμβάνουν την ενίσχυση και εκείνοι που, αν και μπορεί να έχουν αντίστοιχα ή ακόμη και χαμηλότερα εισοδήματα, μένουν εκτός επειδή είναι νεότεροι.
Ο «κόφτης» των 65 ετών
Βασική προϋπόθεση για την καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης στους συνταξιούχους γήρατος είναι η συμπλήρωση του 65ου έτους της ηλικίας μέσα στο χρονικό όριο που προβλέπει η σχετική νομοθεσία.
Αυτό σημαίνει ότι ένας συνταξιούχος μπορεί να έχει βγει κανονικά στη σύνταξη, να διαθέτει χαμηλό ετήσιο εισόδημα και να βρίσκεται κάτω από τα περιουσιακά όρια, αλλά να χάσει την ενίσχυση αποκλειστικά επειδή δεν έχει συμπληρώσει την προβλεπόμενη ηλικία.
Ακριβώς αυτή η προϋπόθεση εκτιμάται ότι αφήνει εκτός περίπου 473.700 άτομα.
Αν προστεθούν και όσοι αποκλείονται λόγω εισοδήματος, περιουσίας ή άλλων κριτηρίων, ο συνολικός αριθμός των χαμηλοσυνταξιούχων που δεν θα λάβουν την παροχή γίνεται ακόμη μεγαλύτερος.
Ποιοι κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς τα 300 ευρώ
Στις βασικές κατηγορίες που πλήττονται από τον ηλικιακό περιορισμό περιλαμβάνονται συνταξιούχοι οι οποίοι έχουν αποχωρήσει από την εργασία τους πριν από τα 65 χρόνια, είτε επειδή θεμελίωσαν σχετικό ασφαλιστικό δικαίωμα είτε επειδή επέλεξαν μειωμένη σύνταξη.
Στην ίδια κατηγορία μπορούν να βρεθούν και δικαιούχοι συντάξεων λόγω θανάτου, ανάλογα με την ηλικία και το καθεστώς τους, καθώς και άλλοι συνταξιούχοι που, παρότι έχουν χαμηλό πραγματικό εισόδημα, δεν πληρούν τη συγκεκριμένη ηλικιακή προϋπόθεση.
Υπάρχουν ωστόσο εξαιρέσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες, όπως δικαιούχοι αναπηρικών παροχών και ανασφάλιστοι υπερήλικες, για τους οποίους εφαρμόζονται διαφορετικές προϋποθέσεις.
Αυξήθηκαν τα οικονομικά όρια, έμεινε όμως το ηλικιακό φίλτρο
Η βασική αντίφαση του μέτρου βρίσκεται στο γεγονός ότι η οικονομική στόχευση έχει διευρυνθεί σημαντικά, όμως ο ηλικιακός περιορισμός παραμένει.
Τα εισοδηματικά όρια έχουν αυξηθεί, ώστε να ενταχθούν περισσότεροι δικαιούχοι, με αποτέλεσμα πολίτες που παλαιότερα θα βρίσκονταν εκτός λόγω εισοδήματος να μπορούν πλέον να πληρούν τις οικονομικές προϋποθέσεις.
Όμως για έναν συνταξιούχο 62, 63 ή 64 ετών, αυτό μπορεί τελικά να μην έχει καμία πρακτική σημασία.
Ακόμη και εάν πληροί όλα τα υπόλοιπα κριτήρια, η ηλικία μπορεί να λειτουργήσει ως απόλυτος αποκλεισμός.
Γιατί προκαλούνται αντιδράσεις
Το συγκεκριμένο στοιχείο είναι εκείνο που προκαλεί και τις περισσότερες αντιδράσεις στις συνταξιουχικές οργανώσεις, καθώς τίθεται το ερώτημα εάν ένας χαμηλοσυνταξιούχος 64 ετών βρίσκεται πράγματι σε καλύτερη οικονομική θέση από έναν αντίστοιχο συνταξιούχο 65 ή 66 ετών.
Η ακρίβεια στα τρόφιμα, στην ενέργεια, στα ενοίκια και στις υπηρεσίες δεν διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικία, ενώ αρκετοί από όσους έχουν συνταξιοδοτηθεί νωρίτερα λαμβάνουν μειωμένες συντάξεις και επομένως αντιμετωπίζουν ήδη ιδιαίτερα περιορισμένο διαθέσιμο εισόδημα.
Έτσι, το ηλικιακό κριτήριο μετατρέπεται για πολλές οικογένειες σε έναν «κόφτη» που δεν σχετίζεται άμεσα με την πραγματική οικονομική ανάγκη.
Ποιοι θα λάβουν την ενίσχυση
Το μέτρο αφορά συνολικά περίπου 1,87 εκατομμύρια πολίτες, στους οποίους περιλαμβάνονται κυρίως χαμηλοσυνταξιούχοι, δικαιούχοι αναπηρικών και προνοιακών παροχών και ανασφάλιστοι υπερήλικες.
Η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει ότι η ενίσχυση διαμορφώνεται πλέον στα 300 ευρώ και θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο στους δικαιούχους που πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Η πληρωμή του 2026 αναμένεται έως το τέλος Νοεμβρίου, χωρίς να απαιτείται ξεχωριστή αίτηση από τους δικαιούχους, καθώς ο έλεγχος γίνεται βάσει των διαθέσιμων φορολογικών και ασφαλιστικών στοιχείων.
Το κρίσιμο ηλικιακό όριο
Για τη μεγάλη κατηγορία των συνταξιούχων γήρατος, καθοριστικό είναι αν έχει συμπληρωθεί το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο.
Αυτό σημαίνει ότι αρκετοί συνταξιούχοι που είναι σήμερα 64 ετών μπορεί να χρειαστεί να περιμένουν ακόμη έναν χρόνο για να αποκτήσουν δικαίωμα στην ετήσια ενίσχυση, υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι εξακολουθούν να πληρούν τότε και όλα τα υπόλοιπα κριτήρια.
Το ίδιο ισχύει για όσους έχουν συνταξιοδοτηθεί νωρίτερα με μειωμένη σύνταξη και υπολόγιζαν ότι η χαμηλή τους σύνταξη θα ήταν αρκετή για να τους εντάξει στους δικαιούχους.
