Η λέξη "αποφώλιος" αναφέρεται σε ένα πρόσωπο που προκαλεί αποστροφή και χαρακτηρίζεται από ακραία κακία. Μπορεί να αποδώσει την έννοια του τερατώδους, του αποκρουστικού, του απαίσιου ή του κακούργου.
Ο χαρακτηρισμός δεν αφορά, επομένως, απλώς κάποιον που έχει κακή συμπεριφορά. Χρησιμοποιείται για περιπτώσεις όπου οι πράξεις ενός ανθρώπου θεωρούνται ιδιαίτερα σκληρές και αποτρόπαιες.
Χαρακτηριστική είναι η λόγια έκφραση "αποφώλιο τέρας", η οποία χρησιμοποιείται για να περιγράψει έναν άνθρωπο που έχει διαπράξει ειδεχθείς και φρικτές πράξεις ή εγκλήματα.
Πρόκειται για μία από εκείνες τις ελληνικές λέξεις που, αν και σπάνιες στη σύγχρονη καθημερινή ομιλία, διατηρούν ένα πολύ ισχυρό και ξεκάθαρο νόημα.