Μια σημαντική, αλλά συχνά παραγνωρισμένη δυνατότητα προσφέρει ο θεσμός της διαδοχικής ασφάλισης, επιτρέποντας σε χιλιάδες ασφαλισμένους να αποχωρήσουν από την αγορά εργασίας πολύ νωρίτερα από τα γενικά όρια ηλικίας. Παρά τις γραφειοκρατικές αγκυλώσεις που προκαλούν καθυστερήσεις, η ρύθμιση αυτή αποτελεί το 2026 ένα ισχυρό εργαλείο για όσους επιδιώκουν να αποφύγουν τη συνταξιοδότηση στα 62 ή τα 67 έτη.
Η συγκεκριμένη ευνοϊκή διάταξη αφορά αποκλειστικά τους «παλαιούς ασφαλισμένους», δηλαδή όσους ξεκίνησαν τον ασφαλιστικό τους βίο πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993. Το μέτρο καλύπτει ένα ευρύ φάσμα εργαζομένων, από μισθωτούς του τ. ΙΚΑ και δημοσίους υπαλλήλους μέχρι ελεύθερους επαγγελματίες (τ. ΟΑΕΕ, ΤΕΒΕ, κ.α.).
Το μυστικό της ρύθμισης έγκειται στο γεγονός ότι ο ασφαλισμένος μπορεί να αξιοποιήσει τις προϋποθέσεις προηγούμενου Ταμείου, εφόσον αυτές είναι ευνοϊκότερες από εκείνες του τελευταίου φορέα στον οποίο ανήκε. Με αυτόν τον τρόπο, ακόμη και ένας περιορισμένος αριθμός ενσήμων σε έναν φορέα μπορεί να ξεκλειδώσει το δικαίωμα εξόδου έως και μία δεκαετία νωρίτερα.
Για να ενεργοποιηθεί η διαδικασία, απαιτούνται συγκεκριμένα κριτήρια:
Ο ασφαλισμένος πρέπει να έχει συμπληρώσει το όριο ηλικίας που ορίζει ο ευνοϊκότερος φορέας.
Απαιτούνται τουλάχιστον 1.000 ημέρες ασφάλισης συνολικά, εκ των οποίων οι 300 πρέπει να έχουν πραγματοποιηθεί την τελευταία πενταετία.
Ενδεικτικά, οι ασφαλισμένοι στο Δημόσιο και το ΙΚΑ μπορούν να υποβάλουν αίτημα ήδη από το 52ο έτος της ηλικίας τους, ενώ για τον ΟΑΕΕ η διαδικασία ξεκινά από το 60ό έτος.
Παρά το σημαντικό πλεονέκτημα της πρόωρης φυγής, ο θεσμός συνοδεύεται από μια μεγάλη δοκιμασία υπομονής. Περίπου το 60% των ασφαλισμένων που έχουν ένσημα σε δύο ή περισσότερα Ταμεία έρχεται αντιμέτωπο με αναμονές που αγγίζουν ή και ξεπερνούν τα δύο έτη για την έκδοση της κύριας σύνταξης.
Οι κυριότερες αιτίες για αυτό το «έμφραγμα» στον e-ΕΦΚΑ εντοπίζονται στα εξής:
Ελλιπές ηλεκτρονικό μητρώο: Η έλλειψη πλήρους ψηφιοποιημένου ιστορικού δυσχεραίνει τον έλεγχο του ασφαλιστικού βίου.
Υποστελέχωση: Το προσωπικό του Φορέα έχει μειωθεί κατά 40%, καθιστώντας αδύνατη την ταχεία επεξεργασία του όγκου των αιτήσεων.
Τεχνολογικές υστερήσεις: Τα λογισμικά υπολογισμού δεν έχουν ακόμη εκσυγχρονιστεί πλήρως.
Το υπουργείο Εργασίας εμφανίζεται αισιόδοξο για τη σταδιακή εξομάλυνση της κατάστασης εντός του 2026. Το «κλειδί» για την επιτάχυνση της απονομής θεωρείται η ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης 56 εκατομμυρίων σελίδων από 28 τέως Ταμεία, η οποία αναμένεται το φθινόπωρο. Η κίνηση αυτή, σε συνδυασμό με το νέο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα, υπόσχεται να βάλει οριστικό τέλος στις κούτες με τα χειρόγραφα ένσημα και να προσφέρει στους δικαιούχους την πολυπόθητη σύνταξη χωρίς πολυετείς καθυστερήσεις.
