Η έρευνα αξιοποίησε στοιχεία από περισσότερους από 300.000 ενήλικες, με μέση ηλικία τα 57 χρόνια, οι οποίοι συμμετείχαν στη βάση δεδομένων UK Biobank. Στόχος ήταν να διερευνηθεί κατά πόσο ο "χρονοτύπος", δηλαδή η φυσική τάση του οργανισμού ως προς τις ώρες ύπνου και δραστηριότητας, συνδέεται με την κατάσταση της καρδιάς.
Οι διαφορετικοί χρονοτύποι
Περίπου το 8% των συμμετεχόντων χαρακτήρισε τον εαυτό του καθαρά βραδινό τύπο, επιλέγοντας να κοιμάται πολύ αργά και να αποδίδει περισσότερο αργότερα μέσα στην ημέρα. Στον αντίποδα, το 24% δήλωσε πρωινός τύπος, με νωρίς ύπνο και αυξημένη ενέργεια από τις πρώτες ώρες της ημέρας. Οι περισσότεροι, σχεδόν επτά στους δέκα, τοποθετήθηκαν κάπου στη μέση.
Για την αξιολόγηση της καρδιαγγειακής υγείας χρησιμοποιήθηκαν τα κριτήρια Life’s Essential 8 της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας, τα οποία περιλαμβάνουν παράγοντες όπως η σωστή διατροφή, η φυσική δραστηριότητα, η ποιότητα του ύπνου, η αποχή από το κάπνισμα και η διατήρηση φυσιολογικών επιπέδων βάρους, αρτηριακής πίεσης, σακχάρου και χοληστερόλης.
Τα βασικά ευρήματα
Τα αποτελέσματα ανέδειξαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων. Οι βραδινοί τύποι είχαν έως και 79% μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάζουν συνολικά κακή καρδιαγγειακή εικόνα σε σύγκριση με όσους ανήκαν στην ενδιάμεση κατηγορία. Επιπλέον, κατά τη διάρκεια παρακολούθησης περίπου 14 ετών, ο κίνδυνος εμφάνισης εμφράγματος ή εγκεφαλικού ήταν αυξημένος κατά 16%.
Οι γυναίκες που ανήκαν στους βραδινούς τύπους φάνηκε να επηρεάζονται περισσότερο, ενώ μεγάλο μέρος του κινδύνου αποδόθηκε σε συνήθειες όπως το κάπνισμα και ο ανεπαρκής ή ακανόνιστος ύπνος. Αντίθετα, όσοι είχαν πρωινό πρόγραμμα εμφάνιζαν ελαφρώς καλύτερους δείκτες υγείας.
Ο ρόλος του βιολογικού ρολογιού
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι πολλοί βραδινοί τύποι βιώνουν αυτό που ονομάζεται "κιρκάδια ασυμφωνία". Με απλά λόγια, το εσωτερικό βιολογικό τους ρολόι δεν συμβαδίζει με τις απαιτήσεις της καθημερινότητας, όπως το ωράριο εργασίας ή οι οικογενειακές υποχρεώσεις. Αυτή η αναντιστοιχία μπορεί να οδηγήσει σε κακές διατροφικές επιλογές, αυξημένη κατανάλωση καπνού και χρόνια έλλειψη ύπνου, παράγοντες που επιβαρύνουν την καρδιά.
Μπορούν να μειωθούν οι κίνδυνοι;
Παρά τα ανησυχητικά δεδομένα, οι ειδικοί τονίζουν ότι ο αυξημένος κίνδυνος δεν είναι μοιραίος. Πολλοί από τους παράγοντες που τον επηρεάζουν σχετίζονται με συμπεριφορές που μπορούν να αλλάξουν, όπως η διακοπή του καπνίσματος και η βελτίωση των συνηθειών ύπνου.
Όπως σημειώνει η Kristen Knutson, αναπληρώτρια καθηγήτρια Νευρολογίας και Προληπτικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Northwestern, τα άτομα που προτιμούν τη νύχτα δεν είναι εκ φύσεως λιγότερο υγιή· απλώς αντιμετωπίζουν περισσότερες προκλήσεις που καθιστούν απαραίτητη την υιοθέτηση ενός προσεγμένου τρόπου ζωής.
Οι επιστήμονες εκτιμούν επίσης ότι στο μέλλον ο χρονοτύπος ίσως αποτελέσει παράγοντα που θα λαμβάνεται υπόψη στον σχεδιασμό θεραπειών και παρεμβάσεων, ώστε οι συστάσεις υγείας να ευθυγραμμίζονται καλύτερα με τον βιολογικό ρυθμό κάθε ανθρώπου.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις