Όταν συζητάμε για την παιδεία, το μυαλό των περισσότερων πηγαίνει αυτόματα στις παραδοσιακές σχολικές αίθουσες, στα θρανία και στα βιβλία. Υπάρχει όμως ένα μάθημα που δεν περιορίζεται σε τέσσερις τοίχους, ένα μάθημα που διδάσκει τη συνεργασία, την ανθεκτικότητα, την πειθαρχία και, πάνω απ’ όλα, την υγεία. Η Φυσική Αγωγή.
Δυστυχώς, η πραγματικότητα στα ελληνικά σχολεία δείχνει ότι αυτό το ζωτικό μάθημα αντιμετωπίζεται συχνά ως δευτερεύον.
Η πιο τρανή απόδειξη αυτής της υποτίμησης αποτυπώνεται στον σχεδιασμό των μόνιμων διορισμών. Οι πληροφορίες που θέλουν το Υπουργείο Παιδείας να εγκρίνει μόλις 72 μόνιμους διορισμούς για τον κλάδο της Φυσικής Αγωγής στη γενική εκπαίδευση (Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια) πανελλαδικά, προκαλούν έντονο προβληματισμό και απογοήτευση.
Ουραγός της Ευρώπης στο ωρολόγιο πρόγραμμα
Πέρα από την υποστελέχωση σε προσωπικό, η χώρα μας παρουσιάζει μια ακόμη θλιβερή πρωτιά σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σύμφωνα με τις επίσημες εκθέσεις για τα εκπαιδευτικά συστήματα της Ευρώπης, η Ελλάδα παραμένει ουραγός στις ώρες που διαθέτει εβδομαδιαίως για το μάθημα της Φυσικής Αγωγής στο σχολικό πρόγραμμα. Την ώρα που άλλες ευρωπαϊκές χώρες εντάσσουν καθημερινή φυσική δραστηριότητα στα σχολεία τους αναγνωρίζοντας τα οφέλη της στη συγκέντρωση και την υγεία των μαθητών, στο ελληνικό ωρολόγιο πρόγραμμα η Φυσική Αγωγή συμπιέζεται στο ελάχιστο. Αυτή η θεσμοθετημένη στενότητα χρόνου, σε συνδυασμό με την έλλειψη μόνιμων εκπαιδευτικών, στερεί από τη νέα γενιά τη βασική αθλητική παιδεία που δικαιούται
Από τις εξαγγελίες στην πράξη: Το παράδειγμα των αθλητικών σχολείων
Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου αρκείται συχνά σε επικοινωνιακά πυροτεχνήματα και μεγαλεπήβολες εξαγγελίες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πολυσυζητημένη επαναφορά των Αθλητικών Σχολείων.
Ενώ παρουσιάζονται σχέδια επί σχεδίων, στην πράξη τα σχολεία αυτά παραμένουν στα χαρτιά.
Η ίδια ανακολουθία παρατηρείται και σε επιτυχημένους θεσμούς που αγκαλιάστηκαν ζεστά από την κοινωνία, όπως το μάθημα της κολύμβησης στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Εδώ συναντάμε ένα μοναδικό ελληνικό παράδοξο . Την ώρα που ο αριθμός των μαθητών αυξάνεται , οι διαθέσεις μονίμων εκπαιδευτικών για το μάθημα της κολύμβησης μειώνονται.
Το κενό που αφήνει η «φυγόκεντρος» της συνταξιοδότησης
Κάθε χρόνο, ένα μεγάλο κύμα έμπειρων καθηγητών φυσικής αγωγής αποχωρεί από την ενεργό δράση λόγω συνταξιοδότησης. Άνθρωποι που αφιέρωσαν τη ζωή τους στα γήπεδα και στις αυλές των σχολείων, αφήνουν πίσω τους οργανικά κενά.
Αντί όμως οι θέσεις αυτές να καλυφθούν από μόνιμους επιστήμονες της Φυσικής Αγωγής, το κράτος επιλέγει τη λύση της υποστελέχωσης.
Η ψευδαίσθηση της «ευελιξίας» των αναπληρωτών
Για να καλυφθούν οι τρύπες, επιστρατεύεται κάθε χρόνο ένας στρατός αναπληρωτών. Εκπαιδευτικοί που αναγκάζονται να ζουν με μια βαλίτσα στο χέρι, να αλλάζουν πόλη, σχολείο και περιβάλλον κάθε Σεπτέμβριο, χωρίς να ξέρουν αν και πού θα δουλέψουν.
Αυτή η κατάσταση εξουθενώνει τους εκπαιδευτικούς.
Πώς μπορεί ένας εκπαιδευτικός φυσικής αγωγής να σχεδιάσει ένα μακροχρόνιο πρόγραμμα άθλησης ή να οργανώσει αξιόπιστες σχολικές αθλητικές δραστηριότητες, όταν γνωρίζει ότι τον Ιούνιο θα απολυθεί;
Μια αντίφαση με βαρύ κοινωνικό κόστος
Η επιλογή να μείνει η Φυσική Αγωγή με ελάχιστους μόνιμους στην Γενική Αγωγή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις κατά καιρούς εξαγγελίες της πολιτείας. Θρηνούμε για τα πρωτεία της Ελλάδας στην παιδική παχυσαρκία και ανησυχούμε για την καθιστική ζωή των εφήβων, αλλά όταν έρχεται η ώρα της πράξης, στερούμε από το σχολείο τους ανθρώπους που μπορούν να αλλάξουν αυτή την κουλτούρα.
Ο αθλητισμός στο σχολείο δεν είναι πολυτέλεια, είναι ανάγκη δημόσιας υγείας και κοινωνικής συνοχής.
Οι 72 εκτιμώμενοι διορισμοί αποτυπώνουν μια πολιτική που αρνείται να επενδύσει στο σώμα και στο πνεύμα της νέας γενιάς. Αν θέλουμε υγιή παιδιά και ζωντανά σχολεία, πρέπει να σταματήσουμε να αντιμετωπίζουμε τη Φυσική Αγωγή ως τον «φτωχό συγγενή» της εκπαίδευσης και να της δώσουμε τη θέση και το μόνιμο προσωπικό που της αξίζει.
*Εκπαιδευτικός Φυσικής Αγωγής