Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Νηπιαγωγών εκφράζει έντονη ανησυχία για τις συνεχείς συγχωνεύσεις και καταργήσεις νηπιαγωγείων, κάνοντας λόγο για μια σταθερή τάση συρρίκνωσης της δημόσιας προσχολικής εκπαίδευσης τα τελευταία χρόνια.
Σε επιστολή του, ο Σύλλογος υπογραμμίζει ότι «οι συγχωνεύσεις Νηπιαγωγείων δεν είναι αριθμοί. Είναι παιδιά, οικογένειες και σχολεία που χάνονται», επισημαίνοντας πως πίσω από κάθε διοικητική απόφαση «δεν υπάρχουν μόνο αριθμοί και πίνακες, αλλά παιδιά, γονείς, εκπαιδευτικοί και ολόκληρες τοπικές κοινωνίες».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει, «το σχολικό έτος 2022-2023 συγχωνεύθηκαν 43 Νηπιαγωγεία, ενώ το 2023-2024 ακολούθησαν νέες συγχωνεύσεις», με το φαινόμενο να συνεχίζεται και την επόμενη περίοδο. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, «το 2024-2025 προστέθηκαν ακόμη 36 Νηπιαγωγεία στον κατάλογο των συγχωνεύσεων», ενώ για τη φετινή χρονιά γίνεται λόγος για «70 νέες συγχωνεύσεις Νηπιαγωγείων και 40 κλεισίματα σχολικών μονάδων».
Ο Σύλλογος θέτει ζήτημα παιδαγωγικής σκοπιμότητας πίσω από τέτοιες αποφάσεις, τονίζοντας ότι «βλέπουμε να συγχωνεύονται Νηπιαγωγεία που μπορούν να λειτουργήσουν κανονικά και να εξυπηρετήσουν πλήρως τις ανάγκες των παιδιών της περιοχής τους».
Παράλληλα, θέτει σειρά ερωτημάτων για τα κριτήρια των αποφάσεων: «Γιατί κλείνει ένα σχολείο που έχει παιδιά; Ποιο είναι το παιδαγωγικό όφελος από την κατάργηση μιας σχολικής μονάδας που μπορεί να σταθεί και να λειτουργήσει;».
Στην επιστολή επισημαίνεται επίσης ότι η καθημερινότητα στα νηπιαγωγεία επηρεάζεται άμεσα, καθώς οι συγχωνεύσεις συνεπάγονται «περισσότερα παιδιά μέσα στην ίδια αίθουσα, λιγότερο χρόνο για το κάθε παιδί και μεγαλύτερη δυσκολία στην υποστήριξη μαθητών που χρειάζονται εξατομικευμένη βοήθεια».
Κλείνοντας, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Νηπιαγωγών ζητά «άμεση επανεξέταση των συγχωνεύσεων», καθώς και «πλήρη διαφάνεια στα κριτήρια με τα οποία λαμβάνονται οι αποφάσεις», υπογραμμίζοντας ότι η προσχολική εκπαίδευση «δεν είναι λογιστικό μέγεθος, αλλά η πρώτη και καθοριστική επαφή ενός παιδιού με το σχολείο».
Η επιστολή του Πανελλήνιου Συλλόγου Νηπιαγωγών
«Οι συγχωνεύσεις Νηπιαγωγείων δεν είναι αριθμοί. Είναι παιδιά, οικογένειες και σχολεία που χάνονται!»
Αξιότιμοι/ες κύριοι/ες,
Ως Πανελλήνιος Σύλλογος Νηπιαγωγών αισθανόμαστε την ανάγκη να εκφράσουμε την έντονη ανησυχία και τη βαθιά δυσαρέσκειά μας για τις συνεχείς συγχωνεύσεις των δημόσιων νηπιαγωγείων που πραγματοποιούνται τα τελευταία χρόνια. Κάθε καλοκαίρι βλέπουμε να ανακοινώνονται νέες συγχωνεύσεις και νέες καταργήσεις σχολικών μονάδων. Πίσω όμως από κάθε απόφαση δεν υπάρχουν μόνο αριθμοί και πίνακες, υπάρχουν παιδιά, γονείς, εκπαιδευτικοί και ολόκληρες τοπικές κοινωνίες.
Το σχολικό έτος 2022-2023 συγχωνεύθηκαν 43 Νηπιαγωγεία, ενώ το 2023-2024 ακολούθησαν νέες συγχωνεύσεις. Το 2024-2025 προστέθηκαν ακόμη 36 Νηπιαγωγεία στον κατάλογο των συγχωνεύσεων, επιβεβαιώνοντας ότι το φαινόμενο δεν είναι μεμονωμένο αλλά διαρκές.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ανησυχητική τη φετινή χρονιά, καθώς ανακοινώθηκαν 70 νέες συγχωνεύσεις Νηπιαγωγείων, ενώ παράλληλα 40 Νηπιαγωγεία οδηγούνται σε κλείσιμο. Οι εξελίξεις αυτές προκαλούν εύλογο προβληματισμό για το μέλλον της προσχολικής εκπαίδευσης, ιδιαίτερα στις μικρές, απομακρυσμένες και αγροτικές κοινότητες, όπου το Νηπιαγωγείο αποτελεί συχνά βασικό πυλώνα της τοπικής κοινωνίας.
Όταν κάποιος διαβάζει αυτούς τους αριθμούς, ίσως να μη δίνει ιδιαίτερη σημασία. Για εμάς όμως κάθε μία από αυτές τις συγχωνεύσεις είναι ένα σχολείο που παύει να υπάρχει όπως το γνώριζαν τα παιδιά και οι οικογένειές του.
Αυτό που μας προβληματίζει περισσότερο είναι ότι πλέον δεν μιλάμε μόνο για σχολικές μονάδες με ελάχιστους/ες μαθητές/τριες. Βλέπουμε να συγχωνεύονται Νηπιαγωγεία που μπορούν να λειτουργήσουν κανονικά και να εξυπηρετήσουν πλήρως τις ανάγκες των παιδιών της περιοχής τους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση του Πολυγύρου. Το νηπιαγωγείο που καταργήθηκε δεν ήταν ένα σχολείο με ένα ή δύο παιδιά. Δεν ήταν μια μονάδα που αδυνατούσε να λειτουργήσει. Ήταν ένα νηπιαγωγείο με αξιόλογο αριθμό μαθητών/τριών, το οποίο με τις νέες εγγραφές μπορούσε να συνεχίσει να λειτουργεί κανονικά ως μονοθέσιο.
Και εδώ γεννάται ένα απλό ερώτημα που μέχρι σήμερα παραμένει αναπάντητο:
● Γιατί κλείνει ένα σχολείο που έχει παιδιά;
● Ποιο είναι το παιδαγωγικό όφελος από την κατάργηση μιας σχολικής μονάδας που μπορεί να σταθεί και να λειτουργήσει;
● Πώς εξυπηρετείται το συμφέρον των παιδιών όταν λιγότερα σχολεία καλούνται να εξυπηρετήσουν περισσότερους μαθητές/τριες;
Η καθημερινότητα μέσα στα νηπιαγωγεία μάς δείχνει ξεκάθαρα τις συνέπειες αυτών των αποφάσεων.
✔Σημαίνει περισσότερα παιδιά μέσα στην ίδια αίθουσα.
✔Σημαίνει λιγότερος χρόνος για το κάθε παιδί.
✔Σημαίνει μεγαλύτερη δυσκολία να στηριχθούν παιδιά που χρειάζονται εξατομικευμένη βοήθεια.
✔Σημαίνει δυσκολότερη εφαρμογή της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης.
✔Σημαίνει μεγαλύτερη πίεση στους/στις εκπαιδευτικούς.
✔Σημαίνει λιγότερες οργανικές θέσεις.
✔Σημαίνει λιγότερες προοπτικές διορισμού.
✔Σημαίνει ότι το δημόσιο νηπιαγωγείο γίνεται σταδιακά πιο φτωχό σε δυνατότητες και πιο μακριά από τις πραγματικές ανάγκες των παιδιών.
Κανείς δεν μπορεί να μας πείσει ότι η αναβάθμιση της προσχολικής εκπαίδευσης περνά μέσα από το κλείσιμο σχολείων που λειτουργούν και έχουν μαθητές/τριες. Κανείς δεν μπορεί να μας πείσει ότι η ποιότητα της εκπαίδευσης βελτιώνεται όταν αυξάνεται ο αριθμός των παιδιών ανά εκπαιδευτικό. Κανείς δεν μπορεί να μας πείσει ότι η λύση στα προβλήματα της εκπαίδευσης είναι η μείωση των σχολικών μονάδων.
Για εμάς η προσχολική εκπαίδευση δεν είναι λογιστικό μέγεθος. Δεν είναι αριθμοί σε ένα υπολογιστικό φύλλο. Είναι η πρώτη επαφή ενός παιδιού με το σχολείο. Είναι η βάση πάνω στην οποία θα χτιστεί ολόκληρη η εκπαιδευτική του πορεία.
Γι’ αυτό ζητούμε την άμεση επανεξέταση των συγχωνεύσεων που έχουν πραγματοποιηθεί, πλήρη διαφάνεια στα κριτήρια με τα οποία λαμβάνονται αυτές οι αποφάσεις και έναν ουσιαστικό διάλογο με τους ανθρώπους που βρίσκονται καθημερινά μέσα στις σχολικές αίθουσες. Οι νηπιαγωγοί της χώρας γνωρίζουν πολύ καλά τι χρειάζονται τα παιδιά. Και αυτό που χρειάζονται δεν είναι λιγότερα σχολεία.
Ως Πανελλήνιος Σύλλογος Νηπιαγωγών δεν πρόκειται να παρακολουθήσουμε αδιαμαρτύρητα τη συνεχή συρρίκνωση της δημόσιας προσχολικής εκπαίδευσης. Θα συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε κάθε περίπτωση αδικαιολόγητης συγχώνευσης και να διεκδικούμε αυτό που δικαιούνται τα παιδιά: ένα ισχυρό, ποιοτικό και πραγματικά δημόσιο νηπιαγωγείο.
Με εκτίμηση, Το Διοικητικό Συμβούλιο του Πανελληνίου Συλλόγου Νηπιαγωγών
