βιβλιο
Ο «πίθος» της Πανδώρας: Γιατί λέμε λάθος «κουτί»

Όταν μιλάμε για τη γνωστή φράση «το κουτί της Πανδώρας», στην πραγματικότητα κάνουμε λάθος. Στον πρωτότυπο μύθο του Ησιόδου, αναφέρεται «πίθος της Πανδώρας» – δηλαδή ένα μεγάλο πήλινο δοχείο, και όχι κουτί.

Η σύγχυση ξεκίνησε τον 16ο αιώνα, όταν ο λόγιος Έρασμος μετέφρασε τα έργα του Ησιόδου στα λατινικά. Αντί να αποδώσει τη λέξη «πίθος», χρησιμοποίησε τον όρο pyxis, που σημαίνει «κουτί» ή «κυτίο». Στα αρχαία ελληνικά, η λέξη πυξίς υπήρχε ήδη, αλλά περιέγραφε μικρό σκεύος – περισσότερο σαν κατσαρόλα ή θήκη για κοσμήματα. Το λάθος αυτό ταξίδεψε γρήγορα σε όλη την Ευρώπη: βιβλία με τα έργα του Ησιόδου μεταφράστηκαν στα αγγλικά, γερμανικά και γαλλικά, όπου το pyxis απέδιδαν ως box, Boîte κ.λπ. Με αποτέλεσμα η ιδέα του «κουτιού» να εδραιωθεί παντού, πριν οι ίδιοι οι Έλληνες εστιάσουν ξανά στο πρωτότυπο.

Αντίθετα, ο «πίθος» στην ελληνική μυθολογία ήταν το μεγάλο πιθάρι που έφερε η Πανδώρα ως δώρο του Δία στους ανθρώπους. Μέσα του έκρυβε όλες τις συμφορές της ανθρωπότητας – και όταν το άνοιξε, τα κακά βγήκαν στην επιφάνεια, αφήνοντας μόνο την ελπίδα μέσα στο δοχείο. Έτσι, η φράση «πίθος της Πανδώρας» συμβολίζει τη συγκεντρωμένη επιδρομή συμφορών, την ταυτόχρονη εμφάνιση πολλών κακών που δεν μπορούμε να ελέγξουμε.

Με λίγα λόγια, την επόμενη φορά που θα χρησιμοποιήσουμε την έκφραση, ας θυμόμαστε: δεν είναι κουτί… είναι πίθος – ένα δοχείο γεμάτο μυθολογική διδασκαλία και συμβολισμό.

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Σκηνές έντασης στη Βουλή μπροστά σε μαθητές: «Μάσα», «γυμνοσάλιαγκας», «τσαμπατζού»

Έκτακτο επίδομα 200 ευρώ για το Πάσχα – Μέχρι πότε οι αιτήσεις

VOUCHER ΔΥΠΑ 750 ΕΥΡΩ: Μάθε αν εγκρίθηκες και ξεκίνα πρώτος

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

καθηγητής.jpg
Κατάταξη 150.000 υποψηφίων εκπαιδευτικών: Το Α΄ 10ήμερο του Απριλίου η έκδοση των δύο μεγάλων προκηρύξεων
Τι δηλώνει ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ στο alfavita.gr • Γιατί οι πίνακες του 2026 είναι καθοριστικοί - ΟΠΣΥΔ: Το κρίσιμο στάδιο που «κρίνει» την ένταξη
Κατάταξη 150.000 υποψηφίων εκπαιδευτικών: Το Α΄ 10ήμερο του Απριλίου η έκδοση των δύο μεγάλων προκηρύξεων
atm
Προσοχή στις τραπεζικές συναλλαγές: Η μέθοδος της «απόσπασης» που αδειάζει τραπεζικούς λογαριασμούς
Στο στόχαστρο οι ευάλωτες ομάδες - Πώς να προστατευτείτε;
Προσοχή στις τραπεζικές συναλλαγές: Η μέθοδος της «απόσπασης» που αδειάζει τραπεζικούς λογαριασμούς