Alfavita Newsroom Με το άρθρο 21 του νόμου 5270/2026, η Πολιτεία επαναχαράσσει το πλαίσιο της αυτοδίκαιης αργίας στο Δημόσιο. Στο χαρτί, η ρύθμιση παρουσιάζεται ως «επικαιροποίηση» και «σαφέστερη αποτύπωση» περιπτώσεων σοβαρής παραβατικότητας. Στην πράξη, όμως, για τον χώρο της εκπαίδευσης, πρόκειται για ένα ακόμα βήμα προς ένα καθεστώς προληπτικής τιμωρίας, όπου το τεκμήριο αθωότητας υποχωρεί μπροστά στη λογική της διοικητικής καχυποψίας.
Γιατί εδώ δεν μιλάμε απλώς για έναν υπάλληλο. Μιλάμε για τον εκπαιδευτικό μέσα στην τάξη.
Πότε εφαρμόζεται στην πράξη – παραδείγματα για να μη μιλάμε αφηρημένα
Παράδειγμα 1: Όταν η αργία είναι υποχρεωτική
Δημοτικός υπάλληλος παραπέμπεται με αμετάκλητο βούλευμα για κακούργημα (π.χ. υπεξαίρεση δημόσιου χρήματος).
➡ Σε αυτή την περίπτωση, η διοίκηση δεν έχει διακριτική ευχέρεια. Η αυτοδίκαιη αργία επιβάλλεται αυτομάτως, χωρίς πρόσθετη κρίση.
Παράδειγμα 2: Όταν δεν αρκεί η καταγγελία
Δημόσιος υπάλληλος καταγγέλλεται ανώνυμα ή βρίσκεται στο στάδιο προκαταρκτικής εξέτασης χωρίς δικαστική κρίση.
➡ Δεν τίθεται αυτοδίκαια σε αργία. Η νομοθεσία ξεκαθαρίζει ότι η υπόνοια ή η έρευνα δεν αρκεί.
Παράδειγμα 3: Η «γκρίζα ζώνη» των πειθαρχικών
Υπάλληλος παραπέμπεται για σοβαρό πειθαρχικό παράπτωμα, που όμως δεν εμπίπτει ρητά στις περιπτώσεις αυτοδίκαιης αργίας.
➡ Εδώ δεν εφαρμόζεται αυτοδίκαιη αργία, αλλά μπορεί να εξεταστεί δυνητική αργία με απόφαση αρμόδιου οργάνου και αιτιολόγηση.
Παράδειγμα 4: Όταν ο λόγος παύει να υπάρχει
Εκπαιδευτικός τίθεται σε αυτοδίκαιη αργία λόγω ποινικής δίωξης. Αργότερα, εκδίδεται αθωωτική απόφαση ή παύει η δίωξη.
➡ Η αργία αίρεται αυτοδίκαια και ο υπάλληλος επιστρέφει στην υπηρεσία.
Από λειτουργός της παιδείας, εν δυνάμει «κίνδυνος»
Η αυτοδίκαιη αργία, όπως προβλέπεται, ενεργοποιείται χωρίς διοικητική απόφαση, χωρίς υπηρεσιακό συμβούλιο, χωρίς προηγούμενη ακρόαση. Με άλλα λόγια, ο εκπαιδευτικός μπορεί να τεθεί εκτός υπηρεσίας αυτομάτως, όχι επειδή κρίθηκε ένοχος, αλλά επειδή κάποια ποινική ή πειθαρχική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη.
Η Πολιτεία ισχυρίζεται ότι δεν πρόκειται για ποινή. Όμως:
απομακρύνει τον εκπαιδευτικό από το σχολείο,
τον στιγματίζει κοινωνικά και επαγγελματικά,
τον θέτει σε οικονομική και υπηρεσιακή επισφάλεια.
Αν αυτό δεν είναι ουσιαστική κύρωση, τότε τι είναι;
Η εκπαίδευση ως «ευαίσθητος χώρος» – και άλλοθι αυστηρότητας
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται –και σωστά, σε επίπεδο αρχής– στα εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι η προστασία των παιδιών είναι απόλυτη προτεραιότητα. Όμως εδώ αρχίζει το πολιτικό πρόβλημα:
η εκπαίδευση χρησιμοποιείται ως άλλοθι για τη γενίκευση ενός μηχανισμού αυτόματης απομάκρυνσης, χωρίς φίλτρα, χωρίς εγγυήσεις, χωρίς ουσιαστική διαφοροποίηση περιπτώσεων.
Η λογική είναι απλή – και επικίνδυνη: «Καλύτερα να φύγει ο εκπαιδευτικός μέχρι να ξεκαθαρίσει η υπόθεση».
Αλλά:
ποιος εγγυάται τη διάρκεια αυτής της «προσωρινότητας»;
ποιος προστατεύει τον εκπαιδευτικό από κακόβουλες ή αβάσιμες διώξεις;
ποιος αποκαθιστά το κύρος του όταν –όπως συχνά συμβαίνει– αθωωθεί χρόνια μετά;
Το κράτος που δεν εμπιστεύεται, αλλά ελέγχει
Η αυτοδίκαιη αργία εντάσσεται σε μια ευρύτερη πολιτική κουλτούρα απέναντι στους εκπαιδευτικούς:
αξιολόγηση με τιμωρητική λογική,
πειθαρχικά ως εργαλείο πειθάρχησης,
διοικητική αυθαιρεσία με νομικό μανδύα,
μετατόπιση της ευθύνης από το σύστημα στο άτομο.
Το μήνυμα είναι σαφές: ο εκπαιδευτικός δεν είναι φορέας εμπιστοσύνης, αλλά φορέας ρίσκου που πρέπει να ελέγχεται διαρκώς.
Η κυβέρνηση μιλά για «ισορροπία μεταξύ δημοσίου συμφέροντος και δικαιωμάτων». Στην πραγματικότητα, όμως, επιλέγει τη διοικητική ευκολία: αντί για γρήγορες, αξιόπιστες πειθαρχικές διαδικασίες, αντί για θεσμική θωράκιση και πρόληψη, επιλέγει τον αυτόματο αποκλεισμό.
Και αυτό δεν είναι ουδέτερο. Είναι πολιτική επιλογή.
Κανείς δεν ζητά ασυλία. Οι εκπαιδευτικοί δεν φοβούνται τη λογοδοσία. Φοβούνται, όμως, ένα κράτος που δεν περιμένει να κρίνει – προεξοφλεί.
Γιατί όταν η αυτοδίκαιη αργία γίνεται κανόνας και όχι έσχατο μέτρο, όταν ο νόμος λειτουργεί χωρίς πρόσωπο, όταν η τάξη χάνει τον δάσκαλο πριν χαθεί η αλήθεια, τότε το πρόβλημα δεν είναι πειθαρχικό. Είναι βαθιά δημοκρατικό.
Και αυτό αφορά όχι μόνο τους εκπαιδευτικούς, αλλά το σχολείο που θέλουμε – και το κράτος που ανεχόμαστε.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
