Λεωνίδας Βουρλιώτης Στον πυρήνα κάθε υγιούς μαθησιακής διαδικασίας βρίσκεται μια αλήθεια που συχνά ξεχνιέται: τα παιδιά χρειάζονται χώρο για να κάνουν λάθη. Όχι για να κριθούν, αλλά για να μάθουν.
Οι ειδικοί της παιδαγωγικής τονίζουν ότι το λάθος δεν αποτελεί ένδειξη αποτυχίας· είναι εργαλείο, αφετηρία αναστοχασμού και ουσιαστικό βήμα για την κατάκτηση της γνώσης. Όταν ο/η εκπαιδευτικός αξιοποιεί δημιουργικά την αστοχία ενός μαθητή, όχι μόνο δεν τον αποθαρρύνει, αλλά του ανοίγει μια πιο σύνθετη και γόνιμη πορεία μάθησης.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού του παιδαγωγικού ήθους έρχεται από παλαιότερη ανάρτηση στα κοινωνικά δίκτυα, όπου μια δασκάλα φαίνεται να διορθώνει τα γραπτά των μαθητών της με ιδιαίτερη φροντίδα. Με ήπιους τόνους, ενθαρρυντικές σημειώσεις και προσοχή στη διατύπωση, προσπαθεί να προστατεύσει τη λεπτή ψυχολογία των παιδιών, ενισχύοντας παράλληλα την αυτοπεποίθησή τους. Πρόκειται για εκείνη τη «σιωπηλή» κατηγορία εκπαιδευτικών που αντιμετωπίζουν το επάγγελμα ως λειτούργημα – και το αποδεικνύουν καθημερινά.
Ωστόσο, η πραγματικότητα των σχολικών τάξεων δημιουργεί συχνά ασφυκτικά πλαίσια. Πώς μπορεί ένας εκπαιδευτικός να προσφέρει εξατομικευμένη στήριξη όταν βρίσκεται μπροστά σε 25 μαθητές, ενώ παράλληλα επιβαρύνεται με πλατφόρμες, γραφειοκρατία και εξωδιδακτικές υποχρεώσεις; Το ερώτημα είναι εύλογο και αναδεικνύει τα όρια ενός συστήματος που ζητά πολλά, αλλά προσφέρει λίγη υποστήριξη.
Το κεντρικό μήνυμα, όμως, παραμένει: «Άσε με να κάνω λάθος». Στην τάξη, η λανθασμένη απάντηση δεν πρέπει να αποτελεί αφορμή επίκρισης ή πηγή άγχους. Η κριτική που οδηγεί σε αποθάρρυνση τελικά αποδυναμώνει τον μαθητή, στερώντας του τη διάθεση να ρισκάρει, να σκεφτεί, να εκφραστεί. Αντίθετα, η παιδαγωγική προσέγγιση που μετατρέπει το λάθος σε ευκαιρία χτίζει μαθητές με αυτοπεποίθηση και κριτική σκέψη. Η γνώση, άλλωστε, γεννιέται από τη σύγκρουση του σωστού με το λάθος — και το δεύτερο είναι απαραίτητο για την ανακάλυψη του πρώτου.
Αυτός είναι ο δρόμος της ουσιαστικής μάθησης· ένας δρόμος όπου το λάθος δεν τιμωρείται, αλλά φωτίζει τον δρόμο προς τη σωστή κατεύθυνση.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
