Πόσες φορές έχουμε πετάξει τη φλούδα από ένα ακτινίδιο, το λευκό μέρος του καρπουζιού ή τα κοτσάνια του μπρόκολου χωρίς δεύτερη σκέψη; Κι όμως, αυτά τα κομμάτια που καταλήγουν συνήθως στα σκουπίδια μπορεί να έχουν σημαντική διατροφική αξία.
Νέα μελέτη από το King's College London, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό International Journal of Food Sciences and Nutrition, διαπίστωσε ότι σε 10 από τα 12 φρούτα και λαχανικά που εξετάστηκαν, οι φλούδες, οι σπόροι και τα κοτσάνια περιείχαν περισσότερες φυτικές ίνες από τα μέρη που καταναλώνουμε συνήθως.
Τα ευρήματα βάζουν στο μικροσκόπιο τις καθημερινές μας συνήθειες στην κουζίνα και δείχνουν ότι ίσως πετάμε ένα σημαντικό μέρος της διατροφικής αξίας των τροφίμων που αγοράζουμε.
Γιατί είναι τόσο σημαντικές οι φυτικές ίνες;
Οι φυτικές ίνες συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, ενισχύουν το αίσθημα κορεσμού και συνδέονται με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακών νοσημάτων. Παρά τα οφέλη τους, πολλοί άνθρωποι δεν καταναλώνουν τις συνιστώμενες ημερήσιες ποσότητες.
Η αξιοποίηση περισσότερων μερών των φρούτων και των λαχανικών θα μπορούσε, επομένως, να αποτελέσει έναν απλό τρόπο ενίσχυσης της πρόσληψης φυτικών ινών, περιορίζοντας παράλληλα τη σπατάλη τροφίμων.
Ποια μέρη των τροφίμων κρύβουν τις μεγαλύτερες εκπλήξεις;
Οι ερευνητές εξέτασαν, μεταξύ άλλων, την κολοκύθα, τις πιπεριές, το μπρόκολο, το ακτινίδιο, τον ανανά και το καρπούζι. Τα αποτελέσματα είχαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον:
- Καρπούζι: Το λευκό μέρος της φλούδας περιείχε 2,1 γραμμάρια φυτικών ινών ανά 100 γραμμάρια, ποσότητα αντίστοιχη με εκείνη μιας φέτας ψωμιού ολικής άλεσης.
- Κολοκύθα: Η φλούδα και οι σπόροι περιείχαν 9,25 γραμμάρια φυτικών ινών ανά 100 γραμμάρια, σχεδόν το ένα τρίτο της συνιστώμενης ημερήσιας πρόσληψης.
- Ανανάς: Η φλούδα και ο σκληρός κεντρικός πυρήνας είχαν περίπου 5,5 φορές περισσότερες φυτικές ίνες από τη σάρκα.
- Μπρόκολο: Σε αυτή την περίπτωση, τα κοτσάνια είχαν 28,4% λιγότερες φυτικές ίνες από τις ανθοκεφαλές.
Σύμφωνα με την επικεφαλής της έρευνας, δρ. Rachel Gibson, τα μέρη που συνήθως απορρίπτονται αντιστοιχούσαν στο 25% έως 48% του συνολικού βάρους των τροφίμων που εξετάστηκαν. Έτσι, μαζί με τα θρεπτικά συστατικά, καταλήγει στα σκουπίδια και ένα σημαντικό μέρος των χρημάτων που έχουμε ξοδέψει για την αγορά τους.
Πρέπει να αρχίσουμε να τρώμε όλες τις φλούδες;
Όχι απαραίτητα. Οι επιστήμονες δεν προτείνουν να καταναλώνουμε με το ζόρι φλούδες και σπόρους, ούτε μέρη που είναι δύσκολα στην πέψη ή ακατάλληλα για κατανάλωση.
Αντίθετα, προτείνουν να αξιοποιούμε περισσότερα μέρη των φυτικών τροφίμων, όπου αυτό είναι ασφαλές και πρακτικό. Για παράδειγμα, μπορούμε να καταναλώνουμε το ακτινίδιο με τη φλούδα, αφού το πλύνουμε σχολαστικά, να προσθέτουμε ψιλοκομμένα κοτσάνια μπρόκολου στα φαγητά μας ή να αξιοποιούμε τους σπόρους πιπεριάς σε κατάλληλες συνταγές.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η καθαριότητα και η σωστή προετοιμασία είναι απαραίτητες, καθώς δεν είναι όλα τα μέρη κάθε φυτού κατάλληλα για κατανάλωση.
Μικρές αλλαγές, μεγάλο όφελος
Το βασικό μήνυμα της μελέτης είναι απλό: πριν πετάξουμε ένα μέρος ενός φρούτου ή λαχανικού, αξίζει να αναρωτηθούμε αν μπορούμε να το αξιοποιήσουμε.
Μερικές μικρές αλλαγές στις καθημερινές μας συνήθειες μπορούν να ενισχύσουν τη διατροφή μας και να περιορίσουν τη σπατάλη τροφίμων. Γιατί τελικά, ο διατροφικός θησαυρός μπορεί να βρίσκεται σε εκείνο ακριβώς το κομμάτι που μέχρι σήμερα πετούσαμε.