1. Ανοικτό Κόμμα της Κοινωνίας ή Κλειστό Κόμμα των Μηχανισμών;
Αν και το ερώτημα φαίνεται κοινότοπο, εντούτοις εμφανίζεται πάντα σε κάθε περίπτωση, φανερά ή όχι, σε κάθε κείμενο ή κομματική διαδικασία, ιδιαίτερα της Κεντροαριστεράς. Η πρώτη επιλογή αναφέρεται σε ένα ανοικτό κόμμα που δεν φοβάται τη συμμετοχή, την πολυφωνία, τη διαφωνία και στο οποίο τα μέλη είναι ενεργοί συνδιαμορφωτές πολιτικής. Τις θεωρεί πηγή δύναμης και ενότητας σε ανώτερο επίπεδο.
Οι αποφάσεις δεν λαμβάνονται σε κλειστά γραφεία, αλλά μέσα από διαφανείς διαδικασίες, διάλογο με κοινωνικούς φορείς, κινήματα, επιστημονικές κοινότητες και την τοπική αυτοδιοίκηση.
Σε ένα τέτοιο κόμμα, η κοινωνία δεν αντιμετωπίζεται ως εκλογική δεξαμενή, αλλά ως πολιτικός εταίρος. Οι αγωνίες για την ακρίβεια, την εργασία, το περιβάλλον, την τεχνολογία, τα δικαιώματα και τη δημοκρατία μετατρέπονται σε προγραμματικές δεσμεύσεις με λογοδοσία.
Στον αντίποδα, το κόμμα των μηχανισμών είναι ένα κλειστό σύστημα. Κυριαρχείται από γραφειοκρατικούς μηχανισμούς αναπαραγωγής του στελεχιακού μηχανισμού. Η πολιτική γραμμή δεν παράγεται από την κοινωνία, αλλά από συσχετισμούς δύναμης στο εσωτερικό του. Η κριτική και η διαφορετική άποψη αντιμετωπίζεται ως απειλή και ως υπονόμευση. Κυρίαρχος ένας λόγος εσωστρέφειας, ρηχών αναλύσεων, ιδιοκτησιακής λογικής και αποκλεισμών.
Σε παρόμοια κόμματα, οι διαδικασίες υπάρχουν περισσότερο για να νομιμοποιούν προειλημμένες αποφάσεις παρά για να τις καθορίζουν. Το αποτέλεσμα είναι η αποξένωση των πολιτών, η απαξίωση της συλλογικής δράσης και τελικά η ενίσχυση του κυνισμού και της αποχής.
Είναι φανερό ότι το ερώτημα “τί κόμμα θέλουμε;” δεν είναι οργανωτικό θέμα, αλλά βαθιά πολιτικό.
Η εμπειρία έχει δείξει ότι η πρώτη επιλογή (ανοικτό κόμμα-κοινωνία) είναι μια στρατηγική νικηφόρα στο πολιτικό-κοινωνικό γίγνεσθαι, ενώ η δεύτερη μια επιλογή συρρίκνωσης και ήττας
2. Στρατηγική Προοδευτικής Κατεύθυνσης ή Συνέχιση της Στασιμότητας;
Αρκετοί ρωτούν τι είναι πρόοδος σήμερα. Εξ όσων μπορούμε να γνωρίζουμε, ιστορικά η πρόοδος έχει ταυτιστεί με την ανάπτυξη, τη βελτίωση των συνθηκών ζωής κτλ σε μια συνεχή απαρέγκλιτη πορεία κοινωνικής ανόδου.
Οι συνθήκες έχουν βέβαια αλλάξει, η αβεβαιότητα και οι οι αλλεπάλληλες κρίσεις γίνονται κύρια χαρακτηριστικά της εποχής. Νέες προκλήσεις δημιουργούνται στην τεχνολογία, την οικονομία, στους θεσμούς της Δημοκρατίας και της Δικαιοσύνης.
Η πρόοδος σήμερα δεν μετριέται μόνο με αριθμούς και δείκτες, αλλά με την ποιότητα της ζωής, τη δικαιοσύνη και τη βιωσιμότητα.
Το ερώτημα δεν είναι απλώς αν προχωράμε όπως παλαιότερα σε ευθεία τροχιά όπου όλα βελτιώνονται (ή μπορούν να βελτιωθούν), αλλά προς τα πού προχωράμε και για ποιους.
Για το λόγο αυτό προοδευτική στρατηγική δεν είναι μια συνάθροιση προτάσεων που μπορούν να οδηγήσουν με αυτόματα τρόπο στην αναβάθμιση της ζωής. Δεν είναι μια βελούδινη διαδικασία, αλλά μια διαδικασία τομών, διαλόγου, διαπραγμάτευσης και ρήξεων με κατεστημένες λογικές και συμφέροντα.
Οι παλιές αντιθέσεις δεν έχουν ξεπεραστεί, όπως ορισμένοι υποστηρίζουν, αλλά επανέρχονται με μεγαλύτερες αντιθέσεις πλούτου και ανέχειας, παρά τα διαφορετικά μέσα και εργαλεία της ανάπτυξης που κατανέμονται ακόμα πιο άνισα από παλαιότερα.
Για το λόγο αυτό καμιά προοδευτική στρατηγική δεν πρόκειται να ευδοκιμήσει χωρίς να τεθεί το θέμα της εξουσίας και συγκεκριμένα: Καμιά συνεργασία με τη Δεξιά/Κεντροδεξιά παράταξη η οποία είναι πλέον εμπόδιο στην πορεία ενίσχυσης της κοινωνίας και της χώρας.
Η χώρα και η κοινωνία είναι σε ασφυξία.
Ορισμένοι όμως φαίνεται ότι αντίθετα, έχουν επενδύσει σε σενάρια “συναίνεσης”, “σύγκλισης” με τη δεξιά διακυβέρνηση, κάτι που οδηγεί, στην ελληνική πραγματικότητα τουλάχιστο, σε αυτοχειρία του προοδευτικού κυβερνητικού σχεδίου.
Έτσι εξηγείται η λυσσαλέα αντίδραση κατά της πρότασης του Δημάρχου Αθηναίων για τη δέσμευση σε επίπεδο συνεδρίου. Αντίδραση που προέρχεται όχι μόνο από (αναμενόμενους) κυβερνητικούς κύκλους, αλλά και από τους γνωστούς θιασώτες-μαριονέτες των ΜΜΕ και τους “προθύμους” της νομής της (κυβερνητικής) εξουσίας.
Το θέμα της προοδευτικής σύγκλισης δεν είναι ούτε ουδέτερο, ούτε τεχνοκρατικό, αλλά θέμα κεντρικής πολιτικής. Γιαυτό αξίζει να αποτελέσει ένα θέμα που δεν μπορεί να λυθεί ερήμην των πολιτών, αλλά με τη δική τους συμμετοχή και απόφαση.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Διευθυντές καλούνται να δηλώσουν ποιοι εκπαιδευτικοί δεν έκαναν τηλεκπαίδευση και για ποιο λόγο
Χρήστος Δούκας