Η τελική ευθεία πριν τον τερματισμό σε αυτόν τον αγώνα, έναν αγώνα που σε κάνει διαρκώς να αναρωτιέσαι ποιοι είναι οι αντίπαλοί σου. Ο εαυτός σου, θα σου πει κανείς. Κι όμως είναι; Ή είναι ο “άλλος”: ο συμμαθητής, η φίλη, ο γνωστός που θα ξυπνήσει στην καλή του μεριά εκείνο το πρωί και θα σου “φάει” τη θέση στο πανεπιστήμιο.
Έναν αγώνα μακρύ και επίπονο, διαβάσματος και επαναλήψεων, στον βωμό του οποίου θυσιάζουμε ολόκληρη τη χρονιά στιγμές απόλαυσης - έναν αγώνα που επιτέλους φτάνει στο τέλος του.
Τελική ευθεία, πλησιάζει δηλαδή το τέλος. Το τέλος, με τη σύγχρονη έννοια: ο τερματισμός αυτού του αγώνα. Ή με την αρχαιοελληνική: το τέλος ως επίτευξη του στόχου.
Κι όμως, ποιος είναι αυτός ο στόχος; Η ένταξη στο Πανεπιστήμιο; Και γιατί αυτή θεωρείται αυτονόητα η μόνη επιλογή; Μήπως επειδή προϋποθέτει μια δουλειά με πλουσιοπάροχες αποδοχές;
Τα ποσοστά ανεργίας των πτυχιούχων ανεβαίνουν ολοένα και περισσότερο, εντούτοις η ένταξη στο Πανεπιστήμιο και, κατά συνέπεια, η απόκτηση πτυχίου προβάλλεται ως μονόδρομος για τους περισσότερους νέους. Έτσι, εφόσον το “κλειδί” για την είσοδο σε αυτόν τον “μαγικό” πανεπιστημιακό κόσμο που υποτίθεται πως “γεννά” χρήμα κρατούν οι εξετάσεις, τότε αναπόφευκτα αυτές κυνηγούν οι μαθητές.
Κι ενώ στις επαναλήψεις γράφουμε άρθρα και επιστολές προς τον εκάστοτε Υπουργό Παιδείας καταγγέλλοντας την “τεχνοκρατική εκπαίδευση”, ενώ απομνημονεύουμε αράδες ολόκληρες για την αξία της ανθρωπιστικής παιδείας και στα κείμενά μας καταδικάζουμε τη στείρα αποστήθιση, στο τέλος της ημέρας, εκούσια ή ακούσια, αυτό ακριβώς κάνουμε. Αποστηθίζουμε στείρα. Τι αντίφαση.
Το σχολείο έχει καταντήσει για τους περισσότερους μια ανάπαυλα από τα απογευματινά ιδιαίτερα. Αυτά έχουν αντικαταστήσει σε μεγάλο βαθμό τη σχολική διαδικασία. Η παραπαιδεία ανθεί, ενώ τα σχολεία υποβαθμίζονται και οι καθηγητές χάνουν το κύρος τους στα μάτια μας. Η ελάχιστη σημασία που δίναμε παλαιότερα στο μάθημα εξαφανίζεται, αφού γνωρίζουμε πως ό,τι και να ειπωθεί στην τάξη, θα το έχουμε ήδη κάνει ή θα το κάνουμε το απόγευμα στα φροντιστήρια.
Μεγαλώνουμε, έτσι, όχι μόνο με μια βαθμοθηρική αλλά και με μια έντονα χρησιμοθηρική νοοτροπία, με αποτέλεσμα να αδιαφορούμε για οτιδήποτε δεν αποφέρει μετρήσιμα αποτελέσματα. Όπως συνηθίζουμε να γράφουμε και στις εκθέσεις μας, “απομακρυνόμαστε από την ουσιαστική γνώση”, αγνοώντας όμως συχνά ποια είναι αυτή.
Τι νόημα έχει να γράψω ένα ποίημα, μια έκθεση, ένα άρθρο, εφόσον δεν πρόκειται να βαθμολογηθεί; Όταν ανακοινώνονται προκηρύξεις διαγωνισμών, οι πρώτες ερωτήσεις που ακούγονται είναι: “θα μετρήσει στον βαθμό;”, “έχει χρηματικό έπαθλο;”. Διότι έτσι, μέσα από μετρήσιμους παράγοντες, όπως οι βαθμοί και τα χρήματα, μάθαμε να σταθμίζουμε την αξία μας.
Παράλληλα, το άγχος -ένας από τους μεγαλύτερους εχθρούς του μυαλού και της υγείας- βρίσκει πρόσφορο έδαφος για να φυτρώσει. Διότι πράγματι αυτές οι 4 ή 5 εξετάσεις καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τη ζωή μας. Όχι θέτοντας της απαραίτητα ένα θετικό ή αρνητικό πρόσημο, όμως σίγουρα επηρεάζουν το επάγγελμα που θα ακολουθήσουμε, το αν θα σπουδάσουμε ή όχι και, συχνά, την ίδια μας την αυτοπεποίθηση.
Αυτόματα, οι εξετάσεις αυτές γίνονται αυτοσκοπός και όλος ο κόπος και η προσπάθεια που καταβάλλουμε καθ’ όλη τη διάρκεια της μαθητικής μας ζωής μοιάζουν να μηδενίζονται, αφού στο τέλος φαίνεται να μετρά μόνο εκείνη η στιγμή. Έτσι, το άγχος που συνοδεύει κάθε μορφή αξιολόγησης γενικότερα εδώ κορυφώνεται ακόμη περισσότερο, εφόσον, πέρα από όλα τα άλλα, οι εξετάσεις είναι και τελεσίδικες -τουλάχιστον μέχρι την επόμενη χρονιά.
Βρισκόμαστε, λοιπόν, στην αρχή του τέλους αυτού του μακρινού μας αγώνα, η έκβαση του οποίου πρόκειται να κριθεί σε μόλις τρεις ώρες μεθαύριο. Φοβόμαστε, αγωνιούμε, αλλά και ανυπομονούμε. Καρτερούμε με χαρά το τέλος, για να μπορέσουμε επιτέλους να ασχοληθούμε με ό,τι πραγματικά μας ενδιαφέρει, χωρίς τύψεις, να απαλλαγούμε από τον διαρκή βραχνά, από τη σκέψη που μας στοίχειωνε τόσους μήνες.
Διότι, στο τέλος της ημέρας, τι μένει μετά τις εξετάσεις; Κάποιες ξερές πληροφορίες που θα σβηστούν σχεδόν αμέσως μετά, μια δυσάρεστη και τραυματική ανάμνηση, ή για μερικούς, ένας δρόμος ανοιχτός προς ένα πολυπόθητο πτυχίο;
Τόσο διάβασμα, τόση προσπάθεια, τόσος κόπος… για ένα πουκάμισο αδειανό, για μια Ελένη;
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Αναδρομικά έως 3.500 ευρώ και αυξήσεις συντάξεων: Ποιοι πληρώνονται
Πανελλήνιες 2026: Θέματα, Λύσεις, Αποτελέσματα και Bάσεις στο google