Βασίλης Γκουζέλος 
Μια εφιαλτική πραγματικότητα για τη δημόσια υγεία σε παγκόσμια κλίμακα φέρνει στο φως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ). Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα, τα ανθυγιεινά και αλλοιωμένα τρόφιμα προκαλούν κάθε χρόνο τον θάνατο περίπου 1,5 εκατομμυρίου ανθρώπων, με τον πληθυσμό των μικρών παιδιών να βρίσκεται στο επίκεντρο της απειλής.
Με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Υγειονομικής Ασφάλειας των Τροφίμων, ο γενικός διευθυντής του Οργανισμού, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεέσους, υπογράμμισε ότι το συγκεκριμένο ζήτημα δεν αποτελεί μια θεωρητική έννοια, αλλά μια καθημερινή πρόκληση που επηρεάζει κάθε οικογένεια και κάθε γεύμα.
Η ακτινογραφία της παγκόσμιας νοσηρότητας
Η εκτενής έρευνα του ΠΟΥ βασίστηκε στην αξιολόγηση 42 διαφορετικών διατροφικών κινδύνων σε 194 χώρες, καλύπτοντας μια μακρά περίοδο από το 2000 έως το 2021. Τα συμπεράσματα δείχνουν ότι σε ετήσια βάση, περίπου 866 εκατομμύρια πολίτες παγκοσμίως νοσούν λόγω της κατανάλωσης ακατάλληλων τροφών.
Η συντριπτική πλειονότητα των περιστατικών αυτών (περίπου 860 εκατομμύρια το 2021) αποδίδεται σε βιολογικούς παράγοντες, όπως επικίνδυνα βακτήρια, ιοί και παράσιτα. Ωστόσο, αν και οι βιολογικές μολύνσεις κυριαρχούν σε αριθμό κρουσμάτων, η έκθεση σε τοξικές χημικές ουσίες ευθύνεται για ένα εξαιρετικά υψηλό ποσοστό θνησιμότητας.
Στο πεδίο των χημικών απειλών, το 2021 ξεχώρισαν δύο βασικοί ένοχοι:
Το ανόργανο αρσενικό, το οποίο προκάλεσε το 42% των σχετικών θανάτων.
Ο μόλυβδος, ο οποίος αναλογούσε στο 31% των απωλειών.
Οι ουσίες αυτές συνδέονται άμεσα με την κατακόρυφη αύξηση εμφάνισης καρκίνων, αλλά και σοβαρών καρδιαγγειακών νοσημάτων.
Στο στόχαστρο τα παιδιά και οι αναπτυσσόμενες χώρες
Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα ευρήματα για την παιδική θνησιμότητα. Τα νήπια και τα παιδιά ηλικίας κάτω των πέντε ετών παρουσιάζουν ακραία ευπάθεια, καθώς ο κίνδυνος να νοσήσουν από μολυσμένο φαγητό είναι σχεδόν τριπλάσιος σε σύγκριση με τους ενήλικες και τις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.
Παράλληλα, η γεωγραφική κατανομή του προβλήματος αναδεικνύει τεράστιες περιφερειακές ανισότητες. Παρόλο που η γενική τάση των διατροφικών ασθενειών εμφανίζει κάμψη από το 2000 και μετά, η Αφρική και η Νοτιοανατολική Ασία σηκώνουν το μεγαλύτερο βάρος. Στις δύο αυτές περιοχές συγκεντρώνονται σχεδόν τα τρία τέταρτα των παγκόσμιων κρουσμάτων και το 60% των συνολικών θανάτων.
Η κλιματική αλλαγή και το δυσβάσταχτο οικονομικό κόστος
Οι ειδικοί του ΠΟΥ προειδοποιούν ότι η κατάσταση τείνει να επιδεινωθεί εξαιτίας εξωτερικών παραγόντων. Η Γιούκι Μινάτο, αρμόδιο στέλεχος του Οργανισμού για την ασφάλεια των τροφίμων, επεσήμανε ότι η κλιματική κρίση πολλαπλασιάζει τις πιθανότητες επιμόλυνσης των τροφών, ενώ την ίδια στιγμή, η αντοχή των μικροβίων στα αντιβιοτικά καθιστά τη θεραπεία των ασθενών πολύ πιο σύνθετη και δύσκολη.
Πέρα από την τεράστια ανθρωπιστική κρίση, η κατανάλωση ακατάλληλων τροφίμων προκαλεί και ένα ανυπολόγιστο οικονομικό πλήγμα. Οι απώλειες στην παγκόσμια παραγωγικότητα λόγω των ασθενειών αυτών εκτιμώνται στο αστρονομικό ποσό των 647 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Όπως χαρακτηριστικά κατέληξε ο κ. Γκεμπρεέσους, οι νέες αυτές επιστημονικές εκτιμήσεις αλλάζουν ριζικά τα δεδομένα, καθώς για πρώτη φορά αποτυπώνεται καθαρά η κολοσσιαία ανθρώπινη και οικονομική ζημία μιας απειλής που μέχρι τώρα δεν είχε αξιολογηθεί στις πραγματικές της διαστάσεις.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
«Θα το πληρώσετε ακριβά»: Σοβαρές καταγγελίες κατά προϊσταμένης νηπιαγωγείου
Fuel Pass: Πότε λήγει η προθεσμία – Πόσα χρήματα δικαιούστε
Πανελλήνιες 2026: Θέματα, Λύσεις, Αποτελέσματα και Bάσεις στο google
