Από τις διατροφικές επιλογές και τη σωματική άσκηση μέχρι την προστασία από τον ήλιο και τη διαχείριση του άγχους, ο Δρ. Suneel Kamath, ογκολόγος στην Cleveland Clinic, μοιράζεται τις πρακτικές που ακολουθεί στην καθημερινότητά του. Πρόκειται για απλές αλλαγές που μπορούν να συμβάλουν στη βελτίωση της υγείας τόσο σε βραχυπρόθεσμο όσο και σε μακροπρόθεσμο επίπεδο.
Επιλέγει μια ισορροπημένη και θρεπτική διατροφή
Η διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη διαφόρων ασθενειών, ενώ ιδιαίτερη σημασία έχει και η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους.
Όπως επισημαίνει ο Δρ. Kamath, εάν έπρεπε να ξεχωρίσει έναν παράγοντα που μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου, αυτός θα ήταν η διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους.
Ένα διατροφικό πρότυπο που μπορεί να υποστηρίξει αυτή την προσπάθεια είναι η μεσογειακή διατροφή. Περιλαμβάνει δημητριακά ολικής άλεσης, άπαχες πηγές πρωτεΐνης, ελαιόλαδο, όσπρια, ξηρούς καρπούς και σπόρους, ενώ περιορίζει την κατανάλωση κρέατος και ιδιαίτερα του κόκκινου.
Παράλληλα, συνιστάται να αποφεύγεται η συχνή κατανάλωση επεξεργασμένου κρέατος, καθώς και τροφίμων και ποτών με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αποκλείονται εντελώς οι γλυκές απολαύσεις, αλλά να καταναλώνονται με μέτρο.
Περιορίζει την κατανάλωση αλκοόλ
Η μείωση ή ακόμη και η αποφυγή του αλκοόλ αποτελεί μία ακόμη σημαντική επιλογή για την προστασία της υγείας. Η κατανάλωσή του έχει συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου, ενώ μπορεί να σχετίζεται και με την υποτροπή της νόσου.
Ο ογκολόγος υπογραμμίζει ότι τα επιστημονικά δεδομένα δεν έχουν προσδιορίσει κάποια ποσότητα αλκοόλ που να θεωρείται απολύτως ασφαλής. Για τον λόγο αυτό, ο περιορισμός του αποτελεί μια συνετή απόφαση.
Φροντίζει να παραμένει δραστήριος μέσα στην ημέρα
Η τακτική σωματική δραστηριότητα είναι ένας ακόμη παράγοντας που μπορεί να συμβάλει στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου. Δεν είναι απαραίτητο να περιορίζεται σε οργανωμένες προπονήσεις, καθώς ακόμη και μικρές κινήσεις μέσα στην ημέρα μπορούν να κάνουν τη διαφορά.
Ο Δρ. Kamath εντάσσει στο πρόγραμμά του ασκήσεις ενδυνάμωσης χρησιμοποιώντας κωπηλατικό μηχάνημα. Επιπλέον, προτιμά να περπατά όταν έχει τη δυνατότητα και να χρησιμοποιεί τις σκάλες αντί για το ασανσέρ.
Όπως εξηγεί, υπάρχουν πολλοί απλοί τρόποι να αυξηθεί η καθημερινή κίνηση, πέρα από τη συστηματική άσκηση στο γυμναστήριο.
Δεν παραλείπει την αντηλιακή προστασία
Η προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτρα για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου του δέρματος.
Η χρήση αντηλιακού με υψηλό δείκτη προστασίας είναι απαραίτητη, ιδιαίτερα κατά την παραμονή σε εξωτερικούς χώρους. Εξίσου σημαντική είναι η τακτική ανανέωσή του, περίπου κάθε δύο ώρες όταν υπάρχει έκθεση στον ήλιο.
Ο ογκολόγος προτείνει, επίσης, να καλύπτεται όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος του σώματος με κατάλληλα ρούχα. Μια επιπλέον επιλογή είναι τα ενδύματα με ειδική αντηλιακή προστασία, τα οποία περιορίζουν την έκθεση του δέρματος στην υπεριώδη ακτινοβολία.
Αφιερώνει χρόνο σε δραστηριότητες που τον χαλαρώνουν
Η διαχείριση του στρες αποτελεί σημαντικό κομμάτι μιας υγιεινής καθημερινότητας. Η ενασχόληση με ένα αγαπημένο χόμπι μπορεί να προσφέρει ψυχική αποφόρτιση και να βοηθήσει στη διατήρηση της συναισθηματικής ισορροπίας.
Οι επιλογές είναι πολλές, από τη μουσική και το τένις μέχρι την κεραμική και το πλέξιμο. Για τον Δρ. Kamath, η αγαπημένη του διέξοδος είναι η κιθάρα.
Όπως αναφέρει, όταν παίζει μουσική απομακρύνεται από τις καθημερινές έγνοιες και δεν αναλώνεται στις σκέψεις που του προκαλούν άγχος. Αντίθετα, επικεντρώνεται στην έκφραση και στην απόλαυση της δραστηριότητας, βρίσκοντας έναν προσωπικό τρόπο χαλάρωσης.
Αποφεύγει εντελώς το κάπνισμα
Ανάμεσα στις συνήθειες που μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου, η αποφυγή του καπνίσματος βρίσκεται στην κορυφή.
Ο Δρ. Kamath θεωρεί ότι η μη έναρξη του καπνίσματος ή η διακοπή του, εφόσον κάποιος καπνίζει ήδη, είναι μία από τις σημαντικότερες αποφάσεις που μπορεί να πάρει για την υγεία του.
Το κάπνισμα συνδέεται με πολλές μορφές καρκίνου, ενώ αυξάνει παράλληλα τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων. Επομένως, η αποχή από τον καπνό προσφέρει σημαντικά οφέλη για τον οργανισμό.
Δεν θεωρεί τα συμπληρώματα απαραίτητη λύση
Παρότι τα συμπληρώματα διατροφής συχνά παρουσιάζονται ως ένας εύκολος τρόπος πρόσληψης βιταμινών και άλλων θρεπτικών συστατικών, ο ογκολόγος δεν τα αντιμετωπίζει ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης διατροφής.
Επισημαίνει ότι γύρω από τα συγκεκριμένα προϊόντα υπάρχει αρκετή παραπληροφόρηση, η οποία πολλές φορές συνδέεται με εμπορικά συμφέροντα. Για τον λόγο αυτό, προτρέπει τους ασθενείς του να προτιμούν την κάλυψη των διατροφικών τους αναγκών μέσα από φυσικές πηγές και να μην καταφεύγουν αδικαιολόγητα σε συμπληρώματα.
Γνωρίζει το οικογενειακό ιατρικό ιστορικό του
Ένας παράγοντας που δεν πρέπει να παραβλέπεται στην πρόληψη του καρκίνου είναι η κληρονομικότητα. Το οικογενειακό ιστορικό μπορεί να αποκαλύψει πληροφορίες για τον αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης συγκεκριμένων μορφών της νόσου.
Ο Δρ. Kamath τονίζει ότι η γνώση των ασθενειών που έχουν εμφανιστεί σε συγγενικά πρόσωπα μπορεί να βοηθήσει στον έγκαιρο εντοπισμό ατόμων που χρειάζονται πιο εξειδικευμένη παρακολούθηση.
Οι καθιερωμένες οδηγίες για τον προσυμπτωματικό έλεγχο, όπως εκείνες που αφορούν τον καρκίνο του μαστού και του παχέος εντέρου, απευθύνονται κυρίως σε άτομα μέσου κινδύνου. Ωστόσο, όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό καρκίνου ενδέχεται να χρειάζεται να ξεκινούν τις προληπτικές εξετάσεις σε μικρότερη ηλικία ή να ακολουθούν διαφορετικό πρόγραμμα ελέγχων.
Το πρόβλημα είναι ότι αρκετοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν επαρκώς το ιατρικό ιστορικό της οικογένειάς τους και, ως αποτέλεσμα, μπορεί να μην αντιλαμβάνονται ότι χρειάζονται νωρίτερα προληπτικό έλεγχο.
Η ενημέρωση για το οικογενειακό ιστορικό και η συζήτηση με τον γιατρό μπορούν, επομένως, να συμβάλουν στον καλύτερο σχεδιασμό της πρόληψης και στην έγκαιρη ανίχνευση πιθανών προβλημάτων.