Τι εξέτασαν οι ερευνητές
Η ερευνητική ομάδα αξιοποίησε στοιχεία από 59.218 ανθρώπους που συμμετείχαν στη UK Biobank. Η μέση ηλικία τους ήταν 61,7 έτη, ενώ περίπου το 55% του δείγματος αποτελούνταν από γυναίκες.
Η σωματική δραστηριότητα των συμμετεχόντων καταγράφηκε με ειδικές φορητές συσκευές. Κατά τη διάρκεια περίπου οκτώ ετών παρακολούθησης καταγράφηκαν 2.385 νέες περιπτώσεις καρκίνου.
Οι επιστήμονες δεν περιορίστηκαν στο να υπολογίσουν πόσες ώρες γυμναζόταν κάθε άτομο. Εξέτασαν συνολικά τον τρόπο με τον οποίο κατανέμονταν οι 24 ώρες της ημέρας μεταξύ ύπνου, καθιστικής συμπεριφοράς, ορθοστασίας και σωματικής δραστηριότητας διαφορετικής έντασης.
Τι συμβαίνει όταν μειώνεται ο χρόνος στον καναπέ
Τα αποτελέσματα έδειξαν μια γενική τάση: όσο περισσότερη κίνηση περιλάμβανε η καθημερινότητα, τόσο χαμηλότερος εμφανιζόταν ο κίνδυνος καρκίνου στα συγκεκριμένα μοντέλα της μελέτης.
Ειδικότερα, όταν 15 λεπτά καθιστικής συμπεριφοράς αντικαθίστανται από 15 λεπτά σωματικής δραστηριότητας, η εκτιμώμενη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου ήταν χαμηλότερη κατά 2%.
Παρόμοια εικόνα καταγράφηκε όταν 15 λεπτά ύπνου αντικαθίστανται από 15 λεπτά κίνησης. Και σε αυτή την περίπτωση παρατηρήθηκε συσχέτιση με περίπου 2% μικρότερο κίνδυνο.
Αντίστροφα, η μείωση της σωματικής δραστηριότητας φάνηκε να συνδέεται με μεγαλύτερο κίνδυνο. Η αντικατάσταση 30 λεπτών κίνησης με 30 λεπτά καθιστικής ζωής συσχετίστηκε με 8% υψηλότερο εκτιμώμενο κίνδυνο, ενώ όταν ο ίδιος χρόνος αντικαταστάθηκε από ύπνο, η αύξηση ήταν περίπου 7%.
Οι συγκεκριμένες συγκρίσεις, ωστόσο, δεν σημαίνουν ότι ο ύπνος είναι βλαβερός. Οι ερευνητές εξετάζουν την κατανομή του χρόνου μέσα στο ίδιο 24ωρο και τι μπορεί να συμβαίνει όταν χρόνος που προηγουμένως αφιερωνόταν στην κίνηση μεταφέρεται σε άλλες δραστηριότητες.
Δεν χρειάζεται απαραίτητα γυμναστήριο
Ένα από τα σημαντικότερα μηνύματα της μελέτης είναι ότι η σωματική δραστηριότητα δεν ταυτίζεται αποκλειστικά με την οργανωμένη άσκηση.
Μικρές κινήσεις που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια μιας συνηθισμένης ημέρας μπορούν να αυξήσουν τη συνολική δραστηριότητα. Το γρήγορο περπάτημα, το ανέβασμα μιας σκάλας, το τρέξιμο για να προλάβουμε ένα λεωφορείο ή η μεταφορά βαριών σακουλών από τα ψώνια αποτελούν παραδείγματα δραστηριοτήτων που ανεβάζουν την ένταση της κίνησης.
Ο επικεφαλής της μελέτης, Δρ. John Mitchell από το UCL Division of Surgery and Interventional Science, επισημαίνει ότι η προσέγγιση της σωματικής δραστηριότητας μπορεί να ενταχθεί σε ένα ευρύτερο πλαίσιο "κίνησης 24 ωρών". Με άλλα λόγια, ο στόχος δεν είναι απαραίτητα να βρεθεί συγκεκριμένος χρόνος για άσκηση, αλλά να γίνει συνολικά πιο δραστήρια η καθημερινότητα.
Ακόμη και λίγα λεπτά έντονης δραστηριότητας έχουν σημασία
Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης τι μπορεί να συμβεί σε ανθρώπους που ήδη έχουν αρκετά δραστήριο τρόπο ζωής.
Τα μοντέλα της μελέτης έδειξαν ότι ακόμη και η αφαίρεση δύο έως τριών λεπτών έντονης σωματικής δραστηριότητας την ημέρα, όταν αυτά αντικαθίστανται από καθιστική ζωή, ύπνο ή ελαφρύτερη δραστηριότητα, συσχετίστηκε με υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου.
Ως έντονη δραστηριότητα μπορούν να θεωρηθούν δραστηριότητες που αυξάνουν αισθητά τους καρδιακούς παλμούς και προκαλούν εφίδρωση, όπως ορισμένα αθλήματα, το γρήγορο ανέβασμα σκάλας ή η μεταφορά βαριών αντικειμένων.
Για όσους έχουν ήδη έναν δραστήριο τρόπο ζωής, οι ερευνητές υπογραμμίζουν τη σημασία της διατήρησης αυτού του επιπέδου σωματικής δραστηριότητας όσο περνούν τα χρόνια.
Το μήνυμα της έρευνας
Η νέα μελέτη προστίθεται σε ένα μεγάλο σύνολο επιστημονικών στοιχείων που συνδέουν τη συστηματική σωματική δραστηριότητα με χαμηλότερο κίνδυνο για ορισμένες μορφές καρκίνου.
Το ενδιαφέρον της συγκεκριμένης έρευνας βρίσκεται στο γεγονός ότι στρέφει την προσοχή όχι μόνο στην άσκηση που γίνεται σε συγκεκριμένη ώρα και χώρο, αλλά και στις μικρές κινήσεις που συσσωρεύονται μέσα στην ημέρα.
Ένα επιπλέον τέταρτο περπάτημα, λίγες σκάλες αντί για ασανσέρ ή μερικά λεπτά περισσότερης κίνησης μπορούν να συμβάλουν σε έναν πιο δραστήριο τρόπο ζωής. Τα ευρήματα δείχνουν μια συσχέτιση και δεν αποδεικνύουν ότι αυτά τα 15 λεπτά από μόνα τους προκαλούν μείωση του κινδύνου καρκίνου, όμως ενισχύουν την ιδέα ότι κάθε επιπλέον κίνηση μπορεί να έχει αξία.
