Πώς λειτουργεί η απάτη
Η συνηθέστερη μέθοδος αφορά ψεύτικες αγγελίες ή δήθεν διαθέσιμα οχήματα. Ο δράστης δημιουργεί την εικόνα ενός αξιόπιστου πωλητή, δίνει πληροφορίες για το αυτοκίνητο και πείθει τον ενδιαφερόμενο να καταβάλει χρήματα για την αγορά.
Όταν ο αγοραστής αντιληφθεί ότι το όχημα δεν υπάρχει, συνήθως προσπαθεί να επικοινωνήσει με τον πωλητή, όμως πολλές φορές ο τελευταίος έχει ήδη διακόψει κάθε επαφή.
Παρά τον μεγάλο αριθμό καταγγελιών και δικαστικών υποθέσεων, τέτοιες πρακτικές συνεχίζουν να εμφανίζονται, καθώς αρκετοί απατεώνες εκμεταλλεύονται τις καθυστερήσεις στη δικαιοσύνη και τις δυσκολίες εντοπισμού περιουσιακών στοιχείων.
Τι προβλέπει η νομοθεσία για τους απατεώνες
Η λήψη χρημάτων από έναν αγοραστή με ψευδείς ισχυρισμούς για την πώληση ενός αυτοκινήτου που δεν υπάρχει αποτελεί περίπτωση απάτης, σύμφωνα με τον Ποινικό Κώδικα.
Όταν το ποσό που αποκτήθηκε παράνομα φτάνει μέχρι τις 120.000 ευρώ, η πράξη αντιμετωπίζεται ως πλημμέλημα, ενώ για μεγαλύτερα ποσά μπορεί να θεωρηθεί κακούργημα, με σημαντικά αυστηρότερες ποινές.
Οι δικηγόροι επισημαίνουν ότι σήμερα η ποινική διαδικασία μπορεί να κινηθεί αυτεπάγγελτα από τις Αρχές, όταν αυτές πληροφορηθούν το περιστατικό. Ωστόσο, η άμεση προσφυγή του θύματος σε δικηγόρο παραμένει ιδιαίτερα σημαντική, ώστε να συγκεντρωθούν τα απαραίτητα στοιχεία και να ξεκινήσουν γρήγορα οι απαιτούμενες ενέργειες.
Η σημασία των αποδεικτικών στοιχείων
Σε τέτοιες υποθέσεις καθοριστικό ρόλο παίζει η σωστή καταγραφή όλων των στοιχείων της συναλλαγής.
Οι ειδικοί συστήνουν στους καταναλωτές να διατηρούν:
συνομιλίες με τον πωλητή,
μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου,
αποδείξεις πληρωμών,
στοιχεία της αγγελίας,
κάθε έγγραφο που σχετίζεται με την αγορά.
Η ύπαρξη αυτών των αποδεικτικών ενισχύει σημαντικά τη θέση του θύματος και μειώνει τον κίνδυνο να βρεθεί αντιμέτωπο με απειλές ή ψευδείς κατηγορίες από τον δράστη.
Μπορούν τα θύματα να πάρουν πίσω τα χρήματά τους;
Η καταδίκη του απατεώνα από ποινικό δικαστήριο δεν σημαίνει αυτόματα ότι το θύμα θα λάβει πίσω τα χρήματα που έχασε.
Για την επιστροφή των χρημάτων απαιτείται ξεχωριστή αστική διαδικασία. Ο εξαπατημένος αγοραστής μπορεί να καταθέσει αγωγή και να ζητήσει:
την επιστροφή του ποσού που κατέβαλε,
την κάλυψη πρόσθετων εξόδων που προκλήθηκαν,
χρηματική αποζημίωση για την ηθική βλάβη που υπέστη.
Ωστόσο, ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα είναι ότι αρκετοί δράστες δεν εμφανίζουν περιουσία στο όνομά τους ή χρησιμοποιούν εταιρείες χωρίς πραγματική οικονομική δραστηριότητα, ώστε να δυσκολεύεται η διαδικασία είσπραξης.
Πώς προστατεύονται οι καταναλωτές
Όταν υπάρχει κίνδυνος ο δράστης να μεταβιβάσει ή να αποκρύψει περιουσιακά στοιχεία, ο εξαπατημένος μπορεί να ζητήσει ασφαλιστικά μέτρα, όπως συντηρητική κατάσχεση, ώστε να διασφαλιστεί ότι θα υπάρχει περιουσία από την οποία θα μπορέσει να αποζημιωθεί εφόσον δικαιωθεί.
Παράλληλα, σε περιπτώσεις όπου χρησιμοποιούνται εταιρείες ως ασπίδα, μπορεί να εξεταστεί η δυνατότητα αναζήτησης ευθύνης και από τα φυσικά πρόσωπα που βρίσκονται πίσω από αυτές.
Τι πρέπει να κάνει άμεσα όποιος πέσει θύμα
Οι ειδικοί συμβουλεύουν όσους υποψιάζονται ότι έχουν εξαπατηθεί να μην καθυστερούν:
Να συλλέξουν όλα τα στοιχεία της συναλλαγής.
Να μην διαγράψουν καμία επικοινωνία με τον πωλητή.
Να ενημερώσουν τις αρμόδιες Αρχές.
Να ζητήσουν νομική συμβουλή από ειδικό.
Η προσοχή πριν από οποιαδήποτε πληρωμή είναι το σημαντικότερο μέτρο προστασίας. Η επιβεβαίωση της ύπαρξης του οχήματος, ο έλεγχος του πωλητή και η αποφυγή προκαταβολών χωρίς επαρκείς εγγυήσεις μπορούν να αποτρέψουν μια απώλεια που δύσκολα ανακτάται.
