Για την πιστοποίηση των εκπαιδευτών στα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (ΣΔΕ) απάντησε η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη στη Βουλή, διευκρινίζοντας ότι η ένταξη στο Μητρώο του ΕΚΔΔΑ δεν παρέχει αυτόματη απαλλαγή από την υποχρέωση πιστοποίησης εκπαιδευτικής επάρκειας για όσους εργάζονται στα ΣΔΕ.
Σύμφωνα με την απάντηση της Υπουργού, το ειδικό θεσμικό πλαίσιο του ν. 4763/2020 ορίζει ρητά ότι στα ΣΔΕ απασχολούνται κατά προτεραιότητα εκπαιδευτές που διαθέτουν πιστοποίηση από τον ΕΟΠΠΕΠ. Μόνο σε περιπτώσεις απόδειξης έλλειψης πιστοποιημένων υποψηφίων, επιτρέπεται η πρόσληψη μη πιστοποιημένων. Η Υπουργός εξηγεί ότι η παρ. 5 του άρθρου 19 του ν. 4452/2017, στην οποία βασίστηκε η ερώτηση, θεσπίζει εξαιρέσεις για προγράμματα μη τυπικής εκπαίδευσης που υλοποιούνται από συγκεκριμένους φορείς. Ωστόσο, η απαλλαγή αυτή δεν είναι καθολική.
Όπως τονίζεται, η διάταξη ορίζει ότι τα μητρώα του ΕΚΔΔΑ και του Ι.Π.Ε. αποτελούν «αυτοτελή μητρώα για τις ανάγκες των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που οι ίδιοι οι φορείς υλοποιούν», χωρίς να θεσπίζεται οριζόντια ισοδυναμία για κάθε τύπο εκπαιδευτικής δομής.
Επομένως, για τα ΣΔΕ, τα οποία αποτελούν δομές Γενικής Τυπικής Εκπαίδευσης Ενηλίκων, η απαλλαγή του ΕΚΔΔΑ δεν έχει εφαρμογή.
Το πρόβλημα με τις εξετάσεις
Η Υπουργός αναγνώρισε στην απάντησή της το πρακτικό ζήτημα που προκύπτει από τη μη διενέργεια εξετάσεων πιστοποίησης από τον ΕΟΠΠΕΠ, το οποίο περιορίζει τη δυνατότητα των ενδιαφερόμενων να αποκτήσουν τον τίτλο. Παρόλα αυτά, υπογραμμίζει ότι αυτό δεν αναιρεί τη νομιμότητα της τρέχουσας διαδικασίας, η οποία εφαρμόζει απλώς τη νομοθετική επιταγή.
Σχετικά με το αίτημα για αλλαγή των όρων της πρόσκλησης 2026-2027, η κ. Ζαχαράκη ξεκαθαρίζει ότι δεν συντρέχει νομικός λόγος για κάτι τέτοιο εν μέσω της διαδικασίας. Μάλιστα, προειδοποιεί ότι η διατήρηση της «ισοδυναμίας» μεταξύ των μελών του ΕΚΔΔΑ και των πιστοποιημένων εκπαιδευτών θα συνιστούσε προνομιακή μεταχείριση. Κάτι τέτοιο θα έθιγε την αρχή της ίσης μεταχείρισης, καθώς οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές έχουν υποβληθεί στην επίπονη διαδικασία πιστοποίησης του ΕΟΠΠΕΠ.
Τέλος, τονίζεται ότι η μοριοδότηση των υποψηφίων συνεκτιμά πλήρως όλα τα υπόλοιπα προσόντα (διδακτορικά, μεταπτυχιακά, εμπειρία κ.λπ.), διασφαλίζοντας έτσι την αξιοκρατία εντός των κατηγοριών.
Η απάντηση της Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού
«Απάντηση στην Ερώτηση με αριθμ. πρωτ. 7762/24-8-2026
Σε απάντηση του ανωτέρω Μέσου Κοινοβουλευτικού Ελέγχου, σας γνωρίζουμε ότι σύμφωνα με το υπ’ αριθμ. πρωτ. 604/631/23452/08-09-2026 έγγραφο του Ιδρύματος Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.), ισχύουν τα εξής:
«(…) Τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (Σ.Δ.Ε.) συνιστούν, σύμφωνα με τα άρθρα 67 έως 73 του ν. 4763/2020, δομές Γενικής Τυπικής Εκπαίδευσης Ενηλίκων και χορηγούν τίτλο σπουδών ισότιμο με το απολυτήριο Γυμνασίου. Ο ν. 4763/2020 αποτελεί το ειδικό και μεταγενέστερο νομοθέτημα που διέπει ρητώς τη λειτουργία και τη στελέχωση των ΣΔΕ. Φορέας Σχεδιασμού και Λειτουργίας του Προγράμματος είναι η Γενική Γραμματεία Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, Κατάρτισης & Διά Βίου Μάθησης (Γ.Γ.Ε.Ε.Κ.&Δ.Β.Μ.) του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων & Αθλητισμού και φορέας υλοποίησης της συγχρηματοδοτούμενης Πράξης το Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.).
Το Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.), Ν.Π.Ι.Δ., που εποπτεύεται από τον Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού (ν. 4115/2013), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει), αποτελεί τον υπεύθυνο φορέα υλοποίησης της Πράξης με τίτλο «Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (Σ.Δ.Ε.)», ΟΠΣ:6003234, η οποία εντάσσεται στο Πρόγραμμα «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή», ΕΣΠΑ 2021-2027.
Α. Θεσμικό πλαίσιο.
Το Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.), έχοντας υπόψη την υπ΄ αριθμ. 421/25/29-04-2026 Απόφαση του Δ.Σ. (ΑΔΑ: ΨΣ9Δ46ΨΖΣΠ-ΓΧΓ), απεύθυνε Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος με Α.Π. 600/2355/13042/08-05-2026 (ΑΔΑ: ΨΝ2Υ46ΨΖΣΠ-ΜΥ9):
Α) Στους υποψήφιους ωρομίσθιους εκπαιδευτές και συμβούλους σταδιοδρομίας και συμβούλους ψυχολόγους που πληρούν τις προϋποθέσεις ένταξης που αναφέρονται στην υπουργική απόφαση 75975/Κ1/25-06-2025 να υποβάλουν αίτηση ένταξης στο Μητρώο Σ.Δ.Ε. στο πρώτο στάδιο της παρούσας πρόσκλησης.
Β) Στα ενταγμένα μέλη του Μητρώου Σ.Δ.Ε. της Πράξης «Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (Σ.Δ.Ε.)», ΟΠΣ:6003234 να επικαιροποιήσουν τα στοιχεία τους και να προσθέσουν δικαιολογητικά στην αίτησή τους, στο πρώτο στάδιο της παρούσας πρόσκλησης.
Η αίτηση ένταξης, η επικαιροποίηση των στοιχείων και η προσθήκη δικαιολογητικών υποβλήθηκαν ηλεκτρονικά στη διεύθυνση https://mitrwosde.inedivim.gr.
Η ως άνω Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος αποτελεί κανονιστική διοικητική πράξη που θεσπίζει γενικούς, απρόσωπους και αφηρημένους κανόνες δικαίου και με την οποία αναγνωρίζονται δικαιώματα ή επιβάλλονται υποχρεώσεις ή ρυθμίζονται καταστάσεις απροσώπως [ΣτΕ Ολ 3919/2010], σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο.
Ειδικότερα, το άρθρο 169 παρ. 18 του ν. 4763/2020 (μεταβατικές διατάξεις) ορίζει ότι από 1.9.2021 στα ΣΔΕ απασχολούνται κατά προτεραιότητα εκπαιδευτές ενηλίκων με πιστοποίηση εκπαιδευτικής επάρκειας από τον Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., ενώ αν αποδεδειγμένα ελλείπουν υποψήφιοι με την εν λόγω πιστοποίηση, απασχολούνται μη πιστοποιημένοι εκπαιδευτές. Η παρ. 5 του άρθρου 19 του ν. 4452/2017, στην οποία στηρίζεται η Ερώτηση, αφορά προγράμματα μη τυπικής εκπαίδευσης και θεσπίζει εξαιρέσεις από την υποχρέωση πιστοποιημένης εκπαιδευτικής επάρκειας για συγκεκριμένες κατηγορίες εκπαιδευτών, μεταξύ αυτών και τα μέλη του Μητρώου Κύριου Διδακτικού Προσωπικού του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης (ΕΚΔΔΑ).
Η ίδια διάταξη ορίζει ρητώς ότι, τα μητρώα του Ε.Κ.Δ.Δ.Α. και του Ι.Π.Ε. αποτελούν «αυτοτελή μητρώα για τις ανάγκες των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που οι ίδιοι οι φορείς υλοποιούν», χωρίς να θεσπίζεται καθολική ή οριζόντια ισοδυναμία εκπαιδευτικής επάρκειας για κάθε τύπο εκπαιδευτικής δομής και συνεπώς η ρύθμιση αυτή δεν τυγχάνει αυτοδίκαιης εφαρμογής σε αυτά.
Επισημαίνεται ιδιαιτέρως ότι, η απαλλαγή από την υποχρέωση πιστοποίησης για τα μέλη του Μητρώου Κύριου Διδακτικού Προσωπικού του ΕΚΔΔΑ δεν είναι, εκ του νόμου, γενική και απρόσωπη, αλλά συνδέεται ρητώς και αποκλειστικώς με την ιδιότητά τους ως εκπαιδευτών σε προγράμματα που υλοποιεί το ίδιο το Ε.Κ.Δ.Δ.Α.
Η διατύπωση της παρ. 5 του άρθρου 19 του ν. 4452/2017 («… αυτοτελή μητρώα για τις ανάγκες των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που το Ε.Κ.Δ.Δ.Α. και το Ι.Π.Ε. υλοποιούν αντίστοιχα») συνδέει λειτουργικά την απαλλαγή με τον φορέα υλοποίησης του προγράμματος και όχι με το πρόσωπο του εκπαιδευτή αυτοτελώς.
Β. Απαντήσεις στα τιθέμενα ερωτήματα.
- (…) Δεν πρόκειται για κατάργηση διάταξης, αλλά για ρητή εναρμόνιση της φετινής Πρόσκλησης με το ειδικό θεσμικό πλαίσιο (ν. 4763/2020 άρθρο 169 παρ. 18α και ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14). Κάθε Πρόσκληση συνιστά αυτοτελή κανονιστική διοικητική πράξη, οι όροι της οποίας διαμορφώνονται βάσει του εκάστοτε ισχύοντος νομικού πλαισίου.
Η αυτοτέλεια μιας Πρόσκλησης υφίσταται διοικητικά και συνδέεται άμεσα με τη νομική βάση του ειδικού άρθρου 169 παρ. 18α του ν. 4763/2020 και της ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14).
Η απαλλαγή των μελών του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α δεν είναι γενική, αλλά ισχύει αποκλειστικά «για τις ανάγκες των εκπαιδευτικών προγραμμάτων που το Ε.Κ.Δ.Δ.Α. … υλοποιεί». Εκτός του πεδίου αυτού, δηλαδή για προγράμματα τρίτων φορέων, όπως τα Σ.Δ.Ε., η ιδιότητα του μέλους του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α δεν παράγει απαλλαγή από την υποχρέωση πιστοποίησης. Ως εκ τούτου, για τους σκοπούς της Πρόσκλησης Σ.Δ.Ε., οι εκπαιδευτές Ε.Κ.Δ.Δ.Α., που δεν διαθέτουν πιστοποίηση Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., εντάσσονται ορθώς στην κατηγορία των μη πιστοποιημένων, όχι διότι αγνοείται η ιδιότητά τους, αλλά διότι η νομοθετική τους απαλλαγή δεν εκτείνεται σε προγράμματα εκτός Ε.Κ.Δ.Δ.Α.
- Αναγνωρίζεται ότι, η μη διενέργεια εξετάσεων πιστοποίησης εκπαιδευτικής επάρκειας ενηλίκων από τον Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π. περιορίζει τη δυνατότητα απόκτησης της πιστοποίησης από ενδιαφερόμενους εκπαιδευτές, συμπεριλαμβανομένων των μελών του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α. Το ζήτημα αυτό δεν αναιρεί τη νομιμότητα της τρέχουσας διαδικασίας, η οποία εφαρμόζει ρητή νομοθετική επιταγή προτεραιότητας (άρθρο 169 παρ.18α ν. 4763/2020 και της ΥΑ 75975/ Κ1/ ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14) (…).
Επιπροσθέτως, αναφέρουμε ότι, η διαγωνιστική διαδικασία εξελίχθηκε με απόλυτη ομαλότητα, καταγράφοντας ιδιαίτερα μεγάλη συμμετοχή, στοιχείο που καταδεικνύει ότι, η Πρόσκληση δεν έχει οδηγήσει σε πρακτική αδυναμία στελέχωσης των ΣΔΕ με πιστοποιημένο προσωπικό.
Η προτεραιότητα των πιστοποιημένων εκπαιδευτών αποτελεί ρητή επιταγή του νομοθέτη, άρθρο 169 παρ.18α ν. 4763/2020 και της ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14. Η μοριοδότηση συνεκτιμά πλήρως τα λοιπά προσόντα του υποψηφίου (διδακτορικό, μεταπτυχιακό, διδακτική και επαγγελματική εμπειρία, επιμόρφωση, ξένες γλώσσες, κοινωνικά κριτήρια), οπότε η σειρά κατάταξης εντός κάθε βαθμίδας παραμένει πλήρως αξιοκρατική.
Η μετάθεση ενός υψηλά καταρτισμένου, αλλά μη πιστοποιημένου υποψηφίου μετά από πιστοποιημένους υποψηφίους με λιγότερα λοιπά προσόντα είναι απόρροια της νομοθετικής επιλογής να αποδοθεί ιδιαίτερη βαρύτητα στην πιστοποίηση Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π. και όχι στοιχείο αστοχίας της Πρόσκλησης.
Η Πρόσκληση Σ.Δ.Ε. 2026-2027 έχει διαμορφωθεί σε πλήρη εναρμόνιση με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο (ν.4763/2020, άρθρο 169 παρ. 18α και ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14), το οποίο έχει τύχει θετικής αποφάνσεως τόσο από τη Γενική Γραμματεία Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, Κατάρτισης, Διά Βίου Μάθησης και Νεολαίας όσο και από την αρμόδια Διαχειριστική Αρχή. Δεν συντρέχει, συνεπώς, νομικός λόγος ανάκλησης ή τροποποίησης των όρων της Πρόσκλησης εν μέσω της διαγωνιστικής διαδικασίας, με βάση τους ήδη δημοσιευμένους όρους.
Εν κατακλείδι αναφέρουμε ότι, η διαφοροποίηση των όρων της Πρόσκλησης Σ.Δ.Ε. 2026-2027, έναντι προηγούμενων ετών, απορρέει από τη ρητή εφαρμογή του ειδικού θεσμικού πλαισίου του (ν. 4763/2020 και ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14), που διέπει τα Σ.Δ.Ε., και όχι από αδικαιολόγητη ή αναδρομική μεταβολή όρων.
Επισημαίνεται περαιτέρω ότι, η διατήρηση της «ισοδυναμίας» θα συνιστούσε προνομιακή μεταχείριση των μελών του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α. έναντι των πιστοποιημένων εκπαιδευτών Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π, οι οποίοι υποβλήθηκαν στη διαδικασία πιστοποίησης του Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., θίγοντας την αρχή της ίσης μεταχείρισης προς όφελος των μελών του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α. και σε αντίθεση με τη ρητή εφαρμογή του ν. 4763/2020 και ΥΑ 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025, άρθρο 14 .
Η απαλλαγή του άρθρου 19 παρ. 5 του ν. 4452/2017, για τα μέλη του Μητρώου Ε.Κ.Δ.Δ.Α. παραμένει σε ισχύ εντός του πεδίου εφαρμογής της, δηλαδή για προγράμματα που υλοποιεί το ίδιο το Ε.Κ.Δ.Δ.Α., χωρίς όμως να εκτείνεται αυτοδικαίως σε προγράμματα τρίτων φορέων όπως τα Σ.Δ.Ε.
Η διαδικασία κατάταξης παραμένει διαφανής, αντικειμενική και αξιοκρατική εντός του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου(ν. 4763/2020, άρθρο 169 παρ. 18α και Υ.Α. 75975/Κ1/ΦΕΚ Β΄ 3224/25-06-2025,άρθρο 14) (…)».
Η ΥΠΟΥΡΓΟΣ
ΣΟΦΙΑ ΖΑΧΑΡΑΚΗ»
