Δύο νέα Ινστιτούτα προστίθενται στη δυναμική του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης τα οποία έρχονται να ενισχύσουν καθοριστικά το οικοσύστημα καινοτομίας, την εξωστρέφεια και την ακαδημαϊκή αριστεία της περιοχής.
Πρόκειται για το Ινστιτούτο Πληθυσμιακών Ερευνών και το Ινστιτούτο Εκτίμησης και Διαχείρισης Φυσικών Κινδύνων και Καταστροφών η δημιουργία των οποίων αποτελεί το επιστέγασμα του στρατηγικού σχεδιασμού του Ιδρύματος για τη μετεξέλιξή του σε έναν ισχυρό, διεθνή κόμβο παραγωγής γνώσης και εφαρμοσμένης έρευνας.
Το Ινστιτούτο Πληθυσμιακών Ερευνών, με Διευθυντή τον Καθηγητή Δημογραφίας στο Τμήμα Ανθρωπιστικών Σπουδών κ. Κωνσταντίνο Ζαφείρη, επικεντρώνεται στη δυναμική του πληθυσμού όπως η γέννηση, ο θάνατος, η μετανάστευση και η γήρανση και στον αντίκτυπό τους στα οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα μιας κοινωνίας. Παράλληλα, εξετάζει την επίδραση των παραπάνω προτύπων στη δυναμική του πληθυσμού, μέσα από μια αμφίδρομη και όχι μονοσήμαντη σχέση. Πρόκειται είναι το μοναδικό πανεπιστημιακό ινστιτούτο στον ελλαδικό χώρο με αυτό το αντικείμενο που μεν χώρος δραστηριοποίησής του είναι η Περιφέρεια ΑΜΘ, ωστόσο μπορεί να επεκτείνει τις δραστηριότητές του σε άλλες περιφέρειες της Ελλάδας, καθώς και σε εθνικό ή διεθνές επίπεδο.
Το Ινστιτούτο εστιάζει στη δημογραφική ανάλυση, όπου οι μελέτες περιλαμβάνουν τη δομή του πληθυσμού, τις τάσεις, καθώς και τις χωρικές και χρονικές αλλαγές στο μέγεθος, την κατανομή και τη σύνθεσή του, αποτυπώνοντας όλες τις συνιστώσες του δημογραφικού προφίλ μιας περιοχής. Επιπλέον, διερευνά τις κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις, εξετάζοντας πώς οι πληθυσμιακές τάσεις επηρεάζουν το περιβάλλον, την οικονομία, την απασχόληση και τις κοινωνικές δομές, αλλά και το αντίστροφο. Τα ευρήματά του συμβάλλουν στην πολιτική και τον σχεδιασμό, διαμορφώνοντας κυβερνητικές πολιτικές ή στρατηγικές άλλων φορέων που σχετίζονται με τη λειτουργία ενός πληθυσμού, όπως για παράδειγμα με την υγειονομική περίθαλψη, την εκπαίδευση, τη στέγαση και την κατανομή των πόρων. Τέλος, το έργο του Ινστιτούτου επεκτείνεται σε ακαδημαϊκά και εκπαιδευτικά προγράμματα, καθώς και σε συμβουλευτικές υπηρεσίες, προσφέροντας εμπειρογνωμοσύνη και συμβουλές σε κυβερνητικούς και μη κυβερνητικούς οργανισμούς.
Το Ινστιτούτο Εκτίμησης και Διαχείρισης Φυσικών Κινδύνων και Καταστροφών με Διευθυντή τον Πρύτανη του ΔΠΘ, Καθηγητή του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών κ. Φώτιο Μάρη, έχει κύριο σκοπό την ανάπτυξη, προαγωγή και εφαρμογή της επιστημονικής γνώσης στο αντικείμενό του, με έμφαση στη διεπιστημονικότητα, την καινοτομία και την κοινωνική χρησιμότητα της έρευνας. Το έργο του αναπτύσσεται σε τέσσερις κεντρικούς άξονες. Αρχικά, εστιάζει στην έρευνα και καινοτομία για την εκτίμηση κινδύνων, αναπτύσσοντας μεθοδολογίες ποιοτικής και ποσοτικής ανάλυσης, χαρτογραφήσεις μέσω γεωχωρικών δεδομένων, τηλεπισκόπησης, GIS και τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και σενάρια καταστροφών και συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης.
Παράλληλα, εξειδικεύεται στη διαχείριση καταστροφών και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, μέσα από στρατηγικές πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης, καθώς και την αξιολόγηση πολιτικών πολιτικής προστασίας και χωρικού σχεδιασμού σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Επιπλέον, εξετάζει την κοινωνική διάσταση των καταστροφών, δίνοντας έμφαση στην κοινωνική τρωτότητα, την αντίληψη του κινδύνου, τη συμμετοχή των πολιτών και την καλλιέργεια κουλτούρας ασφάλειας, με παράλληλη υλοποίηση εκπαιδευτικών δράσεων για φοιτητές και στελέχη της δημόσιας διοίκησης. Τέλος, προωθεί τη μεταφορά τεχνογνωσίας στην κοινωνία και την οικονομία, παρέχοντας συμβουλευτικές υπηρεσίες, μελέτες επικινδυνότητας και αξιολογήσεις επιπτώσεων που υποστηρίζουν τον σχεδιασμό βιώσιμων και ασφαλών δημόσιων πολιτικών και επενδύσεων.
Ο Πρύτανης του ΔΠΘ κ. Μάρης δήλωσε: «Με την ίδρυση των δύο αυτών νέων Ινστιτούτων, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης κάνει ένα ακόμα αποφασιστικό βήμα προς το μέλλον. Επενδύουμε συστηματικά στην έρευνα αιχμής και δημιουργούμε τις υποδομές εκείνες που θα κρατήσουν τους νέους επιστήμονες στον τόπο μας, προσφέροντας παράλληλα ουσιαστικές λύσεις στις σύγχρονες κοινωνικές και οικονομικές ανάγκες της Θράκης αλλά και ολόκληρης της χώρας. Οι νέες δομές θα λειτουργήσουν ως γέφυρα ανάμεσα στην ακαδημαϊκή θεωρία και την πρακτική εφαρμογή, μετατρέποντας τα ερευνητικά αποτελέσματα σε καινοτόμες υπηρεσίες, προϊόντα και τεχνολογίες.».