Λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της διαδικασίας υποβολής των μηχανογραφικών δελτίων, χιλιάδες υποψήφιοι των Πανελλαδικών και οι οικογένειές τους καλούνται να πάρουν μία από τις σημαντικότερες αποφάσεις για το επαγγελματικό τους μέλλον. Πέρα από τις επιδόσεις και τις βάσεις εισαγωγής, ολοένα και μεγαλύτερη βαρύτητα αποκτούν οι προοπτικές απασχόλησης που προσφέρει κάθε σχολή σε μια αγορά εργασίας που αλλάζει με ταχύτατους ρυθμούς.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η επιλογή σπουδών δεν πρέπει να βασίζεται αποκλειστικά στο κύρος ενός τμήματος ή στη δημοφιλία του, αλλά και στις δεξιότητες που θα απαιτεί η οικονομία τα επόμενα χρόνια. Η εξειδίκευση, η συνεχής επιμόρφωση και η προσαρμογή στις νέες τεχνολογίες αναδεικνύονται σε βασικούς παράγοντες επαγγελματικής επιτυχίας.
Οι τομείς που συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον
Στο επίκεντρο των επιλογών βρίσκονται πλέον γνωστικά αντικείμενα που συνδέονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη, την Πληροφορική, την Κυβερνοασφάλεια, τις Τηλεπικοινωνίες, την Ενέργεια, τη Ναυτιλία, τον Τουρισμό και τις Επιστήμες Υγείας, καθώς πρόκειται για κλάδους που παρουσιάζουν υψηλή ζήτηση στην ελληνική και διεθνή αγορά.
Παράλληλα, αρκετοί υποψήφιοι στρέφονται και σε λιγότερο προβεβλημένα πανεπιστημιακά τμήματα, τα οποία, αν και δεν απαιτούν ιδιαίτερα υψηλές βαθμολογίες εισαγωγής, προσφέρουν σύγχρονα γνωστικά αντικείμενα και σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τμήματα που σχετίζονται με τη ναυτιλία, τις ψηφιακές τεχνολογίες και την επικοινωνία.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη αλλάζει και τις σπουδές
Ενδεικτικό της νέας πραγματικότητας είναι ότι τα ελληνικά πανεπιστήμια προσαρμόζουν ήδη τα προγράμματα σπουδών τους στις απαιτήσεις της ψηφιακής εποχής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Ιόνιο Πανεπιστήμιο, το οποίο ενσωματώνει μαθήματα Τεχνητής Νοημοσύνης σε όλα τα προπτυχιακά προγράμματα, ανεξάρτητα από το επιστημονικό αντικείμενο.
Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει την ολοένα μεγαλύτερη σημασία των ψηφιακών δεξιοτήτων, καθώς η τεχνολογία δεν περιορίζεται πλέον μόνο στις σχολές πληροφορικής αλλά επηρεάζει σχεδόν κάθε επαγγελματικό κλάδο.
Ειδικότητες με αυξημένη ζήτηση
Σύμφωνα με τον σύμβουλο επαγγελματικού προσανατολισμού της Employ Edu, δρ. Χρήστο Ταουσάνη, αρκετές ειδικότητες παρουσιάζουν ήδη ιδιαίτερα θετικές προοπτικές απασχόλησης, αν και παραμένουν σχετικά άγνωστες στους περισσότερους υποψηφίους.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- Μηχανικός Ρομποτικής
- Αναλυτής Κυβερνοασφάλειας
- Ειδικός Επιχειρηματικής Ευφυΐας (Business Intelligence)
- Ειδικός Τεχνητής Νοημοσύνης
- Μηχανικός λογισμικού και εφαρμογών
- Επιστήμονας δεδομένων (Data Scientist)
Πού θα δημιουργηθούν οι περισσότερες θέσεις εργασίας
Στοιχεία του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την Ανάπτυξη της Επαγγελματικής Κατάρτισης (CEDEFOP) δείχνουν ότι έως το 2035 οι μεγαλύτερες ανάγκες σε προσωπικό θα καταγραφούν στους τομείς:
- προσωπικών υπηρεσιών,
- πωλήσεων,
- διοικητικής υποστήριξης,
- εκπαίδευσης,
- υγείας,
- επιχειρήσεων και διοίκησης,
- μηχανικής και τεχνολογίας.
Την ίδια εικόνα παρουσιάζει και το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, το οποίο προβλέπει σημαντική αύξηση της ζήτησης για επαγγέλματα που σχετίζονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη, την ανάλυση δεδομένων, τη μηχανική μάθηση, το fintech και την ανάπτυξη λογισμικού.
Οι κλάδοι που θα αναπτυχθούν περισσότερο
Η πράσινη μετάβαση και ο ψηφιακός μετασχηματισμός αναμένεται να δημιουργήσουν εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας διεθνώς μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Μεγάλες προοπτικές εμφανίζουν επίσης οι τομείς της αγροδιατροφής, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, των κατασκευών, της εφοδιαστικής αλυσίδας, του τουρισμού και της μεταποίησης.
Παράλληλα, η γήρανση του πληθυσμού ενισχύει τη ζήτηση για επαγγελματίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας, όπως νοσηλευτές, φυσικοθεραπευτές, λογοθεραπευτές, ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς.
Οι δεξιότητες που θα κάνουν τη διαφορά
Οι αναλυτές συμφωνούν ότι η αγορά εργασίας δεν θα αξιολογεί μόνο τα ακαδημαϊκά προσόντα αλλά και τις σύγχρονες δεξιότητες των εργαζομένων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούν:
- η γνώση Τεχνητής Νοημοσύνης,
- η ανάλυση μεγάλων δεδομένων,
- η κυβερνοασφάλεια,
- ο ψηφιακός εγγραμματισμός,
- η δημιουργική σκέψη,
- η προσαρμοστικότητα,
- η συνεχής αναβάθμιση γνώσεων.
Το συμπέρασμα των ειδικών είναι σαφές: το πτυχίο εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό εφόδιο, όμως η επαγγελματική επιτυχία θα εξαρτηθεί ολοένα και περισσότερο από τη δυνατότητα συνεχούς εκπαίδευσης και προσαρμογής στις ανάγκες μιας αγοράς εργασίας που μεταβάλλεται διαρκώς.
