Βλέπεις, πρέπει από φίλοι, παραστάτες και σύμμαχοι, να γίνουμε ξαφνικά επιτηρητές και κριτές, αυστηροί κι απόμακροι σαν ανταγωνιστές ή εχθροί τους. Η δική σου αίσθηση του δίκαιου και του μέτρου, θα ‘ταν πολύτιμη βοήθεια.
Ίσως, όμως, μεγαλύτερη ανάγκη έχουμε την ήρεμη, καθαρή σου σκέψη. Παραδέρνουμε μέσα στην απροσδιοριστία - βολική και σκόπιμη για κάποιους από πάνω - και τρωγόμαστε μεταξύ μας, έρμες μονάδες, γυμνές από ανθρώπους ή αξίες που θα μας ένωναν. Τι άλλο από τον Πύργο της Βαβέλ θα χτίσουμε, όταν και για το απλούστερο είναι αδύνατη η συνεννόηση κι η ομόνοια; Και δεν μιλώ για έννοιες αφηρημένες και δύσκολες, ελευθερία, ευθύνη, δίκαιο, ωραίο ή καλό - για τα απλά μιλάω.
Λέμε “άντρας” σήμερα κι άλλος καταλαβαίνει αυτόν που σπέρνει παιδιά, άλλος εννοεί εκείνον που έχει το χρήμα ή τα κότσια να βασανίζει τους αδύναμους, ενώ πολλοί τον θέλουνε οδηγό-σωτήρα, να πουλάει χωρίς ντροπή παραμύθια για πατρίδες, θρησκείες και μελλοντικές γενιές κι άλλοι τον προτιμούν αφέντη, να τρέφει το εγώ του με φαντασιώσεις για ραντεβού με την Ιστορία - πάντοτε γυρισμένη στην πλευρά που τον βολεύει - και με φανφάρες ν’ αγοράζει σε τιμή ευκαιρίας τα όπλα που χώνουνε παιδιά στα φέρετρα - στο Κίεβο και στη Γάζα σήμερα, αύριο ίσως πιο κοντά. “Γυναίκα” λες, κι ακόμα για πολλούς σημαίνει την ιερή, άψυχη κι άβουλη οικόσιτη θερμοκοιτίδα, ενώ γι’ άλλους, ανερχόμενους, την παραμάσχαλα περιφερόμενη, καλοδιατηρημένη γλάστρα, ετεροπροσδιοριζόμενης πάντως χρησιμότητας, είτε ως σκεύος της κουζίνας είτε ως μπιμπελό για το σαλόνι του κατακτητή.
Στο “εμείς οι Έλληνες”, πολλοί φουσκώνουν αλόγιστα από περηφάνια, οι χοντροκέφαλοι γεμίζουν μίσος και ρατσιστική οργή, ενώ, σιγά-σιγά, όλο και περισσότεροι από ντροπή και πίκρα σιωπούν μονάχα. Όποτε πάλι ακούς να επικαλείται ο πολιτικάντης τον “λαό”, νιώθεις ότι εννοεί - αυτός αλλά κι ο κάθε ευκολόπιστος κακομοίρης που τον ακολουθεί - ένα σύνολο ακαθόριστο, κάπου πολύ πιο χαμηλά απ’ τον ίδιο, με τα ακίνητα, τις καταθέσεις και τα ομόλογά του. “Δημόσιο σχολείο” πάλι, κατάντησε πολλοί να θεωρούν τον φυλασσόμενο χώρο μετεπιβίβασης περιηγητών και εκδρομέων και ως “δημόσια παιδεία” οι επαΐοντες προσφέρουν την εμποροπανήγυρη απειράριθμων κι αλλοπρόσαλλων “δράσεων”, με μόνο κόστος για το κράτος εκατοντάδες χιλιάδες μαθητοώρες, ενώ κάποιοι άλλοι - σταμπαρισμένοι κακόβουλοι αναχρονιστές - το επίσημο κενοτάφιο μάθησης και γνώσης.
Με σιγουριά θα ‘λεγα τέτοιο χάλι δεν διορθώνεται κι ίσως ούτε την προσπάθεια δεν αξίζει - αν δεν σε είχα γνωρίσει. Πάει όμως μισός αιώνας που πρωτάκουσα για σένα, τον αθλητή του πνεύματος, που στόχευε με ρεαλισμό και ανθρωπιά, που ζύγιζε με σύνεση, δίκαιος κι ατάραχος και δεν άφηνε ποτέ τον πρώτο και δυσκολότερο αντίπαλο από τα μάτια του. Ύστερα σ’ έζησα ο ίδιος από κοντά, αληθινό μαχητή στον δικό σου στίβο, να έχεις την πειθαρχία και το θάρρος να διατάζεις τον εαυτό σου να αντέξει και να βελτιωθεί. Κι όταν σ’ άκουσα να μιλάς με ενθουσιασμό για ένα ωραίο μέλλον, στο οποίο ούτε θα υπάρχεις ούτε θα σε θυμούνται, ως δια μαγείας άρχισα να σε πιστεύω.
Και σήμερα όμως, που όλοι οι άλλοι, εξαθλιωμένοι και περιδεείς, σαν αμοιβάδες μόνο από επιδερμίδα και στομάχι δέχονται ερεθίσματα - ακόμα και τώρα - σε παίρνει στιγμιαία το μάτι μου να στέκεσαι ακλόνητος, ανεπηρέαστος από μαστίγιο και καρότο και να δείχνεις τον δρόμο. Σ’ αναγνωρίζω, στον γνήσιο στεναγμό του ταλαντούχου νεαρού που πασχίζει να μεταλαμπαδεύσει γνώση, στο σπινθηροβόλο βλέμμα της κοπελιάς με τα χίλια προσόντα που επιμένει να πείσει πως όλοι μπορούν, και στην δίκαιη αγανάκτηση του βετεράνου όταν βλέπει τον καθένα, ελλείψει κοινού στόχου, να τραβάει μακάριος τον δρόμο της αυτοπροβολής κι αυτοδικαίωσης.
Τέτοιες στιγμές, λοιπόν, αγαπημένη μου μοναχική φιγούρα, νιώθω μέσα μου δροσιά, λέω ήρθε η ώρα του δασκάλου κι αφήνω να γίνει το αεράκι άνεμος και να με παρασύρει σ’ ένα μέλλον που θα καθόμαστε μαζί, όλοι, άριστοι, ικανοί και μέτριοι, χωρίς όνομα, να φτιάχνουμε σχολεία ζωής, να βγάζουν επιστήμονες που με ανιδιοτέλεια θα προσφέρουν, ψαράδες που θα διαβάζουν Πλάτωνα, δασκάλους που με το παράδειγμά τους θα διδάσκουν, και χαρούμενα παιδιά.
Παιδιά που θα βγάζουν ανθρώπους.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Προσλήψεις εκπαιδευτικών – ΟΠΣΥΔ: Τα 6 βήματα για σωστά δικαιολογητικά και φάκελο
Πανελλήνιες 2026: Το έγγραφο «κλειδί» για την είσοδο στα εξεταστικά κέντρα
Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google