Γυμνάσια - Λύκεια: Αυλαία σήμερα για το Α' τετράμηνο – Ο οδηγός της βαθμολογίας

Με το «κουδούνι» της σημερινής ημέρας, 20ης Ιανουαρίου 2026, ολοκληρώνεται επίσημα το Α' τετράμηνο για τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, όμως η φετινή διαδικασία αξιολόγησης εξελίσσεται σε «γρίφο» για χιλιάδες γονείς και μαθητές.

Παρά τον προγραμματισμό του Υπουργείου Παιδείας για την παράδοση των ελέγχων στο τέλος του μήνα, μια σκληρή πραγματικότητα έρχεται στην επιφάνεια: σε αρκετές σχολικές μονάδες, οι έλεγχοι προόδου θα φέρουν κενά πεδία αντί για βαθμούς σε συγκεκριμένα μαθήματα.

Το «μπλόκο» των 10 ωρών: Γιατί μένουν χωρίς βαθμό οι μαθητές

Η εκπαιδευτική νομοθεσία είναι σαφής αλλά φέτος αποδεικνύεται «αμείλικτη». Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, ένας εκπαιδευτικός δεν νομιμοποιείται να καταθέσει βαθμολογία εάν ένα μάθημα έχει διδαχθεί για λιγότερες από δέκα (10) ώρες συνολικά μέσα στο τετράμηνο.

Αυτή η δικλείδα ασφαλείας, που θεσπίστηκε για να διασφαλίσει την αξιοπιστία της αξιολόγησης, φέρνει φέτος στο φως τις «μαύρες τρύπες» της στελέχωσης. Οι καθυστερήσεις στις προσλήψεις αναπληρωτών και τα κενά που παρέμειναν ακάλυπτα μέχρι τα Χριστούγεννα, οδηγούν για πρώτη φορά σε ένα πρωτοφανές φαινόμενο: μαθητές να ολοκληρώνουν το μισό σχολικό έτος χωρίς να έχουν αξιολογηθεί σε βασικά ή δευτερεύοντα μαθήματα, καθώς η διδασκαλία τους ξεκίνησε πολύ αργά ή γινόταν αποσπασματικά.

Πότε θα παραλάβουν τους ελέγχους οι γονείς

Παρά τις δυσλειτουργίες, ο μηχανισμός για την έκδοση των αποτελεσμάτων έχει ήδη ενεργοποιηθεί. Οι βαθμολογίες του Α' τετραμήνου αναμένεται να κοινοποιηθούν στους κηδεμόνες κατά το τρίτο δεκαήμερο του Ιανουαρίου είτε, το αργότερο, στις αρχές Φεβρουαρίου (μέσω email ή της πλατφόρμας e-parents).

Σε περιπτώσεις όπου η έλλειψη βαθμού είναι αναπόφευκτη λόγω αντικειμενικών υπηρεσιακών λόγων (έλλειψη καθηγητή), ο διδάσκων οφείλει να υποβάλει ενυπόγραφη αιτιολόγηση στον Διευθυντή, η οποία θα συνοδεύει την ονομαστική κατάσταση.

Ακτινογραφία αξιολόγησης: Πώς «χτίζεται» ο βαθμός σε Γυμνάσια και ΓΕΛ

Η τελική επίδοση δεν είναι προϊόν μόνο των γραπτών εξετάσεων, αλλά μια σύνθετη εξίσωση πέντε παραμέτρων. Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να συνεκτιμήσουν:

Στο Γυμνάσιο (Κριτήρια - δοκιμασίες)

• Ενεργός συμμετοχή: Η εικόνα του μαθητή στην τάξη, οι ερωτήσεις, η συνεργασία και η επιμέλεια.

• Καθημερινές εργασίες: Τόσο οι ατομικές όσο και οι ομαδικές δραστηριότητες εντός και εκτός σχολείου.

• Συνθετικές εργασίες: Τα λεγόμενα project ή διαθεματικές προσεγγίσεις.

• Ωριαίες δοκιμασίες (Τεστ): Υποχρεωτικά ένα ανά τετράμηνο για τις Ομάδες Α' και Β'. Σημειώνεται πως δεν επιτρέπονται πάνω από τρεις ωριαίες δοκιμασίες την εβδομάδα.

• Ολιγόλεπτα τεστ: Αιφνιδιαστικά ή προειδοποιημένα, η συχνότητα των οποίων επαφίεται στον εκπαιδευτικό.

Στο Γενικό Λύκειο

Ο βαθμός προκύπτει από τη συνεκτίμηση της προφορικής απόδοσης και των γραπτών επιδόσεων. Αν για αντικειμενικούς λόγους δεν πραγματοποιήθηκε η προβλεπόμενη δοκιμασία στο Α' τετράμηνο, ο νόμος προβλέπει τη διενέργεια δύο δοκιμασιών στο Β' τετράμηνο, ώστε να καλυφθεί το κενό αξιολόγησης.

Επαγγελματικά Λύκεια (ΕΠΑΛ)

Στα ΕΠΑΛ, η αξιολόγηση έχει πιο πρακτικό χαρακτήρα. Πέρα από τις γραπτές δοκιμασίες, βαρύνουσα σημασία έχουν:

• Ο Φάκελος Εκπαιδευτικών Επιδόσεων (Portfolio).

• Οι πρακτικές δοκιμασίες στα εργαστηριακά μαθήματα.

• Οι δημιουργικές εργασίες και η συμμετοχή σε καινοτόμα μοντέλα, όπως η «ανεστραμμένη τάξη».

Στα μαθήματα που χαρακτηρίζονται ως «σχεδιαστικά», οι δοκιμασίες είναι υποχρεωτικά δίωρες, αντανακλώντας τις απαιτήσεις του αντικειμένου.

Η επόμενη μέρα: Το στοίχημα του Β' τετραμήνου

Η λήξη του πρώτου μισού της χρονιάς βρίσκει την εκπαιδευτική κοινότητα σε αναβρασμό. Η αδυναμία βαθμολόγησης σε ορισμένα σχολεία δεν είναι απλώς ένα γραφειοκρατικό κώλυμα, αλλά μια «ανοιχτή πληγή» που εγείρει ζητήματα ισότητας. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι πώς θα καλυφθεί το χαμένο έδαφος στο Β' τετράμηνο, ώστε οι μαθητές να προσέλθουν στις προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις έχοντας λάβει την απαραίτητη γνώση και δίκαιη αξιολόγηση.

Αναλυτικά: Πώς αξιολογούνται οι μαθητές στο Γυμνάσιο

Τα μαθήματα που διδάσκονται στο Γυμνάσιο κατατάσσονται σε τρεις ομάδες:

Το ωρολόγιο πρόγραμμα ορίζει ποια μαθήματα από τα παραπάνω περιλαμβάνονται σε κάθε τάξη του Γυμνασίου.

Για την αξιολόγηση της επίδοσης του μαθητή κατά τη διάρκεια των τετραμήνων συνεκτιμώνται τα παρακάτω κριτήρια:

1. η συνολική συμμετοχή του μαθητή στη μαθησιακή διδασκαλία (τα ερωτήματα που θέτει, οι απαντήσεις που δίνει, η συμβολή του στη μελέτη ενός θέματος μέσα στην τάξη, η συνεργασία του με συμμαθητές, η επιμέλεια στην εκτέλεση των εργασιών που του ανατίθενται), από την οποία ο εκπαιδευτικός σχηματίζει εικόνα για τις γνώσεις, την κατανόηση εννοιών και φαινομένων, τις δεξιότητες επίλυσης προβλήματος, τις επικοινωνιακές δεξιότητες, την κριτική σκέψη, τη δημιουργικότητα κτλ.,
2. οι εργασίες που εκτελεί ο μαθητής στο πλαίσιο της καθημερινής μαθησιακής διαδικασίας στο σχολείο ή στο σπίτι, ατομικά ή ομαδικά,
3. οι συνθετικές δημιουργικές εργασίες, ατομικές ή ομαδικές, οι διαθεματικές εργασίες
4. οι τετραμηνιαίες δοκιμασίες αξιολόγησης (ωριαίες γραπτές δοκιμασίες ή ανάθεση και υποβολή/παρουσίαση ατομικής ή ομαδικής συνθετικής ή διαθεματικής δημιουργικής εργασίας ή αξιοποίηση των χαρακτηριστικών και των σταδίων εφαρμογής του μοντέλου της ανεστραμμένης τάξης),
5. οι ολιγόλεπτες γραπτές δοκιμασίες (τεστ).

Όσον αφορά τις ωριαίες γραπτές δοκιμασίες αυτές είναι α) προειδοποιημένες, αν έπονται μιας ανακεφαλαίωσης ή β) μη προειδοποιημένες, αν καλύπτουν την ύλη που διδάχθηκε στο αμέσως προηγούμενο μάθημα.

• Στα μαθήματα της Ομάδας Α’ και Β’ διενεργείται υποχρεωτικά μία τετραμηνιαία δοκιμασία αξιολόγησης. Οι διδάσκοντες μαθήματα της Ομάδας Α’ και της Ομάδας Β’ δύνανται να επιλέξουν στο πρώτο και στο δεύτερο τετράμηνο, τον τρόπο διεξαγωγής της αξιολόγησης αυτής επιλέγοντας μεταξύ των εναλλακτικών που προβλέπονται στην προηγούμενη παράγραφο (περίπτωση 4).
• Στα μαθήματα της Ομάδας Γ’ δεν διενεργείται καμία τετραμηνιαία δοκιμασία αξιολόγησης.

Οι ωριαίες γραπτές δοκιμασίες δεν επιτρέπεται να ξεπερνούν τη μία κατά τη διάρκεια του  ημερησίου διδακτικού προγράμματος και τις τρεις κατά τη διάρκεια του εβδομαδιαίου διδακτικού προγράμματος.

Οι ολιγόλεπτες δοκιμασίες πραγματοποιούνται με ή χωρίς προειδοποίηση των μαθητών με τη μορφή σύντομων, ποικίλων και κατάλληλων γραπτών ερωτήσεων. Ο αριθμός και η συχνότητα των ολιγόλεπτων δοκιμασιών που πραγματοποιούνται σε κάθε τετράμηνο επαφίενται στην κρίση του διδάσκοντος.

Στο τέλος κάθε τετραμήνου και μετά την κατάθεση και καταχώριση της βαθμολογίας, καλούνται οι κηδεμόνες των μαθητών για ενημέρωση αναφορικά με την επίδοση, την επιμέλεια, τη φοίτηση και τη συμπεριφορά των παιδιών τους και τους επιδίδεται ο ατομικός έλεγχος προόδου του μαθητή.

Δείτε το ΠΔ126 Περί σχολικού και διδακτικού έτους και της αξιολόγησης των μαθητών του Γυμνασίου, όπως δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως καθώς επίσης και τις τροποποιημένες ρυθμίσεις βάσει του άρθρου 86 του Ν.4823/2021.

Πώς αξιολογούνται οι μαθητές στο Λύκειο

Ο νέος νόμος ορίζει ότι ο βαθμός τετραμήνου στα Γενικά Λύκεια προκύπτει από τη συνεκτίμηση της προφορικής βαθμολογίας και της γραπτής επίδοσης.

Ο νόμος 4823/2021 τροποποίησε τις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 103 του ν. 4610/2019 (Α΄ 70), καθορίζοντας νέους όρους και προϋποθέσεις για τη διαδικασία της αξιολόγησης των μαθητών, που διαμορφώνονται ως εξής:

1. Για την αξιολόγηση του μαθητή κατά τετράμηνο ο διδάσκων συνεκτιμά:

1. τη συμμετοχή του στη διδακτική μαθησιακή διαδικασία,
2. την επιμέλεια και το ενδιαφέρον του για το συγκεκριμένο μάθημα,
3. την επίδοσή του στις τετραμηνιαίες δοκιμασίες αξιολόγησης (ωριαίες γραπτές δοκιμασίες ή ανάθεση και υποβολή/παρουσίαση ατομικής ή ομαδικής συνθετικής ή διαθεματικής δημιουργικής εργασίας ή αξιοποίηση των χαρακτηριστικών και των σταδίων εφαρμογής του μοντέλου της ανεστραμμένης τάξης),
4. την επίδοσή του στις γραπτές δοκιμασίες,
5. τις εργασίες που εκτελεί στο σχολείο ή στο σπίτι.

Οι γραπτές δοκιμασίες διακρίνονται στις ολιγόλεπτες και στις ωριαίες. Οι ολιγόλεπτες δοκιμασίες πραγματοποιούνται με ή χωρίς προειδοποίηση των μαθητών με τη μορφή σύντομων, ποικίλων και κατάλληλων γραπτών ερωτήσεων. Ο αριθμός και η συχνότητα των ολιγόλεπτων δοκιμασιών που πραγματοποιούνται σε κάθε τετράμηνο επαφίενται στην κρίση του διδάσκοντος.

Οι ωριαίες γραπτές δοκιμασίες διαρκούν μία διδακτική ώρα και είναι: 

• προειδοποιημένες, αν έπονται μιας ανακεφαλαίωσης ή
• μη προειδοποιημένες, αν καλύπτουν την ύλη που διδάχθηκε στο αμέσως προηγούμενο μάθημα.

Δεν επιτρέπεται να πραγματοποιούνται περισσότερες από μία ωριαία γραπτή δοκιμασία κατά τη διάρκεια του ημερησίου διδακτικού προγράμματος και περισσότερες από 3 κατά τη διάρκεια του εβδομαδιαίου διδακτικού προγράμματος.

Σε όλες τις τάξεις του Γενικού Λυκείου διενεργούνται στα μαθήματα όλων των Ομάδων δύο τετραμηνιαίες δοκιμασίες αξιολόγησης, μία κατά τη διάρκεια του πρώτου τετραμήνου και μία κατά τη διάρκεια του δεύτερου τετραμήνου, με εξαίρεση το μάθημα της Φυσικής Αγωγής, στο οποίο δεν διενεργείται τετραμηνιαία δοκιμασία αξιολόγησης.

Αν για λόγους αντικειμενικούς δεν πραγματοποιηθεί η τετραμηνιαία δοκιμασία αξιολόγησης του πρώτου τετραμήνου, στο δεύτερο τετράμηνο διενεργούνται δύο τετραμηνιαίες δοκιμασίες αξιολόγησης. Οι διδάσκοντες δύνανται σε κάθε τετράμηνο να επιλέξουν τον τρόπο διεξαγωγής της τετραμηνιαίας διαδικασίας αξιολόγησης επιλέγοντας μεταξύ των εναλλακτικών που προβλέπονται στην περ. γ’ του πρώτου εδαφίου.

Ο νόμος ορίζει επίσης ότι:

• Για μάθημα, το οποίο, για οποιονδήποτε λόγο, διδάχθηκε λιγότερο από δέκα ώρες, δεν κατατίθεται βαθμολογία, αν αποδεδειγμένα και δικαιολογημένα ο διδάσκων δεν διαθέτει επαρκή στοιχεία για την αξιολόγηση των μαθητών.
• Δεν κατατίθεται βαθμολογία για τα μαθήματα των Θρησκευτικών και της Φυσικής Αγωγής για όσους μαθητές έχουν νομίμως απαλλαγεί από την παρακολούθησή τους.
• Με τη λήξη του Α’ και του Β’ τετραμήνου κάθε διδάσκων καταθέτει στον Διευθυντή του Σχολείου ονομαστική κατάσταση για κάθε τάξη ή τμήμα χωριστά με τους βαθμούς επίδοσης του τετραμήνου.
• Αν από την ονομαστική κατάσταση της προφορικής βαθμολογίας λείπει βαθμός μαθητή, η έλλειψη αυτή πρέπει να αιτιολογείται από τον διδάσκοντα με ενυπόγραφη σημείωσή του πάνω στην κατάσταση βαθμολογίας.
• Με ευθύνη του Διευθυντή του Σχολείου και του διδάσκοντος, η προφορική βαθμολογία των μαθητών καταχωρίζεται χωρίς καθυστέρηση στο Ατομικό Δελτίο (Α.Δ.) των μαθητών.

Για το Β’ τετράμηνο η καταχώριση γίνεται πριν από την έναρξη των γραπτών προαγωγικών ή απολυτηρίων εξετάσεων. Μετά την καταχώριση δεν επιτρέπεται καμία μεταβολή, εκτός από την περίπτωση λανθασμένης καταχώρισης που διαπιστώνεται με ειδική πράξη του Συλλόγου Διδασκόντων και οπωσδήποτε πριν από την έκδοση των αποτελεσμάτων.

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Alfavita.gr: Χρονιά εκτόξευσης το 2025 – Νο1 στην Παιδεία, ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα

Γροιλανδία: Τι τρώνε στον πιο παγωμένο τόπο της Γης

Ελαιόλαδο και λεμόνι πριν τον ύπνο: Ένα μυστικό που βοηθά σώμα και καρδιά

Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber