Alfavita Newsroom Η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη προχώρησε σε συνέντευξή της στο libre, και μίλησε για το σχέδιο της κυβέρνησης για την εκπαίδευση και το πολιτικό πλαίσιο των επόμενων ετών, με έμφαση στις μεταρρυθμίσεις με διάρκεια και θεσμική σταθερότητα.
Συγκεκριμένα, αναφέρθηκε τον εθνικό διάλογο γύρω από το σχολείο του μέλλοντος, το εθνικό απολυτήριο και τη μετατροπή του Λυκείου σε αυτόνομο μορφωτικό κύκλο, ενώ υπερασπίζεται τη ρύθμιση για τους «αιώνιους φοιτητές» ως αναγκαία τομή για τη λειτουργικότητα και την ποιότητα των Πανεπιστημίων.
Παράλληλα, τοποθετείται για το αυτοδιοίκητο της ανώτατης εκπαίδευσης, τα επαγγελματικά δικαιώματα αποφοίτων ΤΕΙ και τις πολιτικές εξελίξεις, υπογραμμίζοντας ότι η κοινωνία διαθέτει πλέον «αντισώματα» απέναντι στον λαϊκισμό. Για το αγροτικό ζήτημα, ξεκαθαρίζει ότι ο διάλογος συνεχίζεται, αλλά καμία παρέμβαση δεν μπορεί να γίνει εκτός των δημοσιονομικών αντοχών και του ευρωπαϊκού πλαισίου.
–Κυρία υπουργέ, ένας από τους στόχους σας για τα επόμενα χρόνια είναι η διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αξιόπιστου και δίκαιου εθνικού απολυτηρίου, με σαφείς κανόνες, διαφάνεια και πραγματική ισοτιμία. Τι σημαίνει στην πράξη «εθνικό απολυτήριο», κατάργηση των εισαγωγικών εξετάσεων στο Πανεπιστήμιο και υπό ποιους όρους;
Η εκπαίδευση χρειάζεται ένα συνεκτικό, μακρόπνοο σχέδιο και όχι αποσπασματικές παρεμβάσεις. Ο εθνικός διάλογος που αρχίζει, εντός του μήνα, αποτελεί την αφετηρία για μια συνολική αναβάθμιση του σχολείου, από το νηπιαγωγείο έως το Λύκειο, με κοινό όραμα το σχολείο του 2040: σύγχρονο, συμπεριληπτικό, ποιοτικό και κοινωνικά δίκαιο.
Κεντρικός στόχος της Κυβέρνησης, είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου εκπαιδευτικής πολιτικής, με διακομματική συναίνεση, ώστε βασικές επιλογές να μην ανατρέπονται σε κάθε κυβερνητικό κύκλο. Ζητούμενα είναι η διαρκής ενίσχυση της ποιότητας της διδασκαλίας, η αναβάθμιση των προγραμμάτων σπουδών, η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ο ψηφιακός και υλικοτεχνικός εκσυγχρονισμός σχολικών μονάδων, η ουσιαστική στήριξη και ενδυνάμωση των μαθητών.
Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία, δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας
Θα τεθούν όλα τα θέματα και βεβαίως η είσοδος στο Πανεπιστήμιο. Στη διαδρομή αυτή, μείζονα προτεραιότητα είναι η μετεξέλιξη του Λυκείου σε έναν αυτόνομο μορφωτικό κύκλο, με έμφαση στη γνώση, στις δεξιότητες, στην κριτική σκέψη, στον επαγγελματικό προσανατολισμό, ώστε να πάψει να λειτουργεί αποκλειστικά ως μηχανισμός εξεταστικής προετοιμασίας. Στο πλαίσιο αυτού του εθνικού διαλόγου βεβαίως θα τεθεί και ο τρόπος εισαγωγής στα πανεπιστήμια.
Πιστεύουμε πως η αναβάθμιση του σχολείου συνδέεται άμεσα με τον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών μετάβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με άξονες την αξιοπιστία της αξιολόγησης, τη διαφάνεια και την αντικειμενικότητα, καθώς και τη θεσμική διασύνδεση των πανεπιστημίων με την οικονομία, την έρευνα και την αγορά εργασίας. Για την Κυβέρνηση μας, ένα εκπαιδευτικό σύστημα πιο δίκαιο, λιγότερο αγχωτικό και περισσότερο αποτελεσματικό, που διευρύνει τις ευκαιρίες για όλους τους μαθητές, μειώνει τις κοινωνικές ανισότητες και ενισχύει το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας, αποτελεί εθνική επένδυση.
–Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο η κυβέρνηση έδωσε «οριστικό τέλος και στην ελληνική ιδιαιτερότητα του “αιώνιου φοιτητή”» καθώς έγιναν «308.605 διαγραφές ολοκληρώθηκαν στις 31.12.25». Θα ήθελα να σας ρωτήσω ποιο ακριβώς πρόβλημα επιλύθηκε με τη διαγραφή των αιωνίων φοιτητών. Σας ρωτώ γιατί αυτό μου θυμίζει τους εκλογικούς καταλόγους, που παραμένουν εγγεγραμμένοι πολλοί ψηφοφόροι που δεν είναι καν στη ζωή αλλά δεν επηρεάζουν το εκλογικό αποτέλεσμα.
Το θέμα των λεγόμενων «αιώνιων φοιτητών» δεν είναι απλώς ζήτημα αριθμών ή εικόνας. Η ιδιότητα του φοιτητή επηρεάζει στην πραγματικότητα, τη λειτουργία των Πανεπιστημίων: ως προς τον προγραμματισμό των σπουδών, τη χρηματοδότηση, τις ανάγκες σε προσωπικό αλλά και τη συνολική ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους ενεργούς φοιτητές.
Για πολλά χρόνια, τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν παρακολουθούσαν, δεν εξετάζονταν και δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία και δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, ενώ καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας.
Με το νέο πλαίσιο, μπαίνει τάξη σε αυτή την κατάσταση. Δεν πρόκειται για τιμωρία κανενός, αλλά για έναν πιο δίκαιο και λειτουργικό τρόπο οργάνωσης των σπουδών, που σέβεται τους συνεπείς φοιτητές και δίνει ξεκάθαρες επιλογές σε όλους. Το σύστημα προβλέπει μεταβατικές ρυθμίσεις και εξαιρέσεις για όσους εργάζονται, αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας ή έχουν σοβαρές οικογενειακές υποχρεώσεις.
Τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους
Ήδη, περίπου 35.000 φοιτητές αξιοποίησαν τη δυνατότητα να συνεχίσουν και να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους, ενώ διαγράφηκαν 308.605 φοιτητές που ήταν ανενεργοί για δεκαετίες. Το παλιό καθεστώς δεν ωφελούσε ούτε τα πανεπιστήμια, ούτε τους ενεργούς φοιτητές, ούτε τους ίδιους τους νέους που έμεναν εγκλωβισμένοι χωρίς προοπτική.
Σε κανένα σύγχρονο ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο η φοιτητική ιδιότητα δεν διαρκεί για πάντα. Στόχος της Κυβέρνησης, είναι πτυχία με αξία και κύρος, που αντιστοιχούν σε πραγματική προσπάθεια και γνώση. Ένα δημόσιο πανεπιστήμιο σύγχρονο, ανοιχτό και υποστηρικτικό, που βοηθά τον φοιτητή να προχωρήσει και να χτίσει το μέλλον του — όχι να μένει στάσιμος επ’ αόριστον. Δεν κλείνουμε πόρτες. Ανοίγουμε δρόμους για σπουδές με προοπτική και αξιοπιστία.
–Πότε θα παραχωρηθεί πλήρως το αυτοδιοίκητο στα Πανεπιστήμια; Αυτό δεν θα ήταν ουσιαστική και πραγματική μεταρρύθμιση;
Το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων δεν μπορεί σήμερα να χρησιμοποιείται ως ένα κλισέ ή ένα παλιό σύνθημα. Είναι κατά βάση ευθύνη. Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είναι αυτοδιοικούμενα, όπως προβλέπει το Σύνταγμα. Αυτό που αλλάζει σήμερα είναι ότι η αυτονομία τους συνοδεύεται και από λογοδοσία, διαφάνεια και σωστό σχεδιασμό.
Δηλαδή, τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους. Δεν μπορεί να υπάρχει πραγματική αυτονομία χωρίς κανόνες και σεβασμό προς τους φοιτητές, τις οικογένειες και το σύνολο της κοινωνίας που τα στηρίζει.
Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν (για τα επαγγελματικά δικαιώματα) να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη
Με τις παρεμβάσεις μας, τα Πανεπιστήμια έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα να διαμορφώνουν τα προγράμματα σπουδών τους, να αναπτύσσουν συνεργασίες με άλλα ιδρύματα και φορείς, να ενισχύουν τη διεθνή τους παρουσία και να διαχειρίζονται καλύτερα τα οικονομικά τους. Ταυτόχρονα, εφαρμόζουμε αξιολόγηση, στοχευμένη χρηματοδότηση και συμφωνίες στόχων, ώστε να βελτιώνεται η φοιτητική μέριμνα, οι υποδομές και η ποιότητα των σπουδών.
Αυτό είναι για εμάς η πεμπτουσία του αυτοδιοίκητου αλλά και μια σημαντική μεταρρύθμιση: ένα Πανεπιστήμιο ελεύθερο να εξελίσσεται και να καινοτομεί, αλλά και υπεύθυνο, με κανόνες που διασφαλίζουν την ποιότητα, την ασφάλεια και το δημόσιο συμφέρον.
–Κυρία υπουργέ, σύμφωνα με τον αρμόδιο υφυπουργό Ν. Παπαϊωάννου, έχει ολοκληρωθεί προσχέδιο ρυθμιστικού κειμένου για τα επαγγελματικά δικαιώματα 14 ειδικοτήτων πτυχιούχων ΤΕΙ. Τι είναι αυτό που… εμπόδισε την κυβέρνηση και τους προκατόχους σας εδώ και περίπου 7 χρόνια να επιλύσουν αυτό το ζήτημα που μεταξύ άλλων προκάλεσε και πρόστιμα εκατομμυρίων ευρώ που πλήρωσαν οι φορολογούμενοι πολίτες;
Το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Μηχανικών ΤΕΙ είναι ένα παλιό πρόβλημα που ταλαιπώρησε χιλιάδες πτυχιούχους και εξέθεσε τη χώρα μας και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Δεν πρόκειται για μια απλή εκκρεμότητα που ξεχάστηκε, αλλά για ένα ζήτημα που για πολλά χρόνια δεν αντιμετωπίστηκε οργανωμένα και με σχέδιο.
Οι αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση, όπως η κατάργηση των ΤΕΙ και η ένταξή τους στα Πανεπιστήμια, δημιούργησαν ασάφειες και μπερδεμένους κανόνες. Παράλληλα, υπήρξαν διαφωνίες μεταξύ των φορέων των μηχανικών, δικαστικές εκκρεμότητες και έλλειψη ουσιαστικού διαλόγου.
Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής
Όλα αυτά έκαναν το πρόβλημα πιο δύσκολο να λυθεί. Σήμερα, η Κυβέρνηση επέλεξε να μην το αφήσει άλλο σε εκκρεμότητα. Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη.
Στόχος μας δεν είναι απλώς να κλείσουμε ένα θέμα, αλλά να διορθώσουμε μια αδικία που κρατά χρόνια, να δώσουμε σαφείς απαντήσεις στους πτυχιούχους και να προστατεύσουμε τη χώρα από νέα πρόστιμα που τελικά επιβαρύνουν τους πολίτες.
–Να πάμε και στα πολιτικά θέματα. Τα υπό ίδρυση κόμματα της κυρίας Καρυστιανού και του κυρίου Τσίπρα, πόσο θα αλλάζουν τον χάρτη του συστήματος των κομμάτων; Πιστεύετε ότι μπορεί να επηρεάσουν το πολιτικό σκηνικό;
Η Ελληνική Δημοκρατία είναι «ζωντανή» και δυναμική και κάθε νέο κόμμα αξιολογείται και τελικά κρίνεται από τους πολίτες στην κάλπη. Προς το παρόν υπάρχουν διακηρυγμένες προθέσεις περισσότερο ή λιγότερο ασαφείς. Θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε τις συνοδές πολιτικές προτάσεις, τα πρόσωπα, τα σχέδια διακυβέρνησης.
Αυτό που βλέπουμε ωστόσο και στις δημοσκοπήσεις, είναι ότι οι πολίτες αξιολογούν την καθημερινότητά τους και έχουν υψηλές απαιτήσεις. Δεν ανταποκρίνονται με ενθουσιασμό στις διακηρύξεις αγαθών προθέσεων, στην τοξικότητα, στο μηδενισμό. Και θα έλεγα είναι μάλλον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε πολιτικούς Μεσσίες ή «θαυματοποιούς».
Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας
Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής. Και αντιλαμβάνεται ότι όπως ακριβώς στη ζωή μετράει η αξιοπιστία, η συνέπεια λόγων και πράξεων, η υπευθυνότητα.
Εμείς, ως Κυβέρνηση επιλέγουμε να κινούμαστε στον πολιτικό «μονόδρομο» της σταθερότητας, των κοστολογημένων μεταρρυθμίσεων και των μετρήσιμων αποτελεσμάτων. Από την παιδεία και την οικονομία, έως την υγεία και την κοινωνική δικαιοσύνη, η πολιτική της Νέας Δημοκρατίας ήδη αποδίδει και κρίνεται καθημερινά στην πράξη από τους πολίτες. Αυτό πιστεύω ότι θα είναι το ισχυρό μας πλεονέκτημα στις επόμενες εκλογές.
–Η Ν.Δ με ποιον μπορεί να συνεργαστεί – εφόσον χρειαστεί – για τον σχηματισμό κυβέρνησης;
Θα επαναλάβω απλώς αυτό που με συνέπεια δηλώνει και ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης: Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας. Η ΝΔ πιστεύει σε αυτοδύναμες Κυβερνήσεις και σταθερές θητείες, γιατί μόνο έτσι μπορεί να εφαρμοστεί με συνέπεια ένα πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων προς όφελος της κοινωνίας.
Δεν μπορεί να δοθεί (στους αγρότες) τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας
Πιστεύουμε όμως και κάτι ακόμη: ότι η συζήτηση αυτή δεν προσφέρει ούτε στη χώρα ούτε στους πολίτες. Ως Κυβέρνηση έχουμε υποχρέωση να τρέξουμε ακόμη πιο γρήγορα σε μία σειρά από ζητήματα που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών και να συνεχίσουμε να υπηρετούμε το εθνικό συμφέρον και τις ανάγκες όλων. Με καθαρές επιλογές και πολιτική ειλικρίνεια.
Όταν έρθει η ώρα των εκλογών, θα κάνουμε τον απολογισμό του έργου μας, θα παραθέσουμε το νέο πρόγραμμά μας και προφανώς θα ζητήσουμε νέα ισχυρή εντολή διακυβέρνησης, ώστε να προχωρήσουμε μπροστά με σταθερότητα και ευθύνη.
–Το αγροτικό παραμένει σε εκκρεμότητα. Η πλειονότητα των αγροτών δεν έμεινε ικανοποιημένη, από τις αποφάσεις της κυβέρνησης. Τι μπορεί να γίνει μετά από αυτή την εξέλιξη;
Τελικά, βλέπετε ότι οι αγρότες ανταποκρίθηκαν έστω και με καθυστέρηση και μετά από πολλές παλινωδίες και ταλαιπωρία των πολιτών στην πρόσκληση του Πρωθυπουργού για θεσμικό διάλογο και την ειλικρινή διάθεση μας, να βρεθούν λύσεις στα υπαρκτά ζητήματα του πρωτογενούς τομέα. Είμαστε ειλικρινείς από την πρώτη στιγμή. Θα συνεχίσουμε να δουλεύουμε με σχέδιο, επιμονή και συνεργασία, ώστε να δοθούν λύσεις βιώσιμες και δίκαιες για τους αγρότες και για τη χώρα. Όμως, δεν μπορεί να δοθεί τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τι σημαίνει η λέξη «φανφάρα» και από πού προέρχεται
Εκπαιδευτικοί: Πότε θα πιστωθεί στο λογαριασμό τους η μισθοδοσία
Μειώσεις στη στρατιωτική θητεία: Πόσους μήνες θα υπηρετούν οι φαντάροι με τον νέο νόμο
