Στις 3 και 4 Νοεμβρίου 2025 πραγματοποιήθηκε στο αμφιθέατρο «Άλκης Αργυριάδης» επιστημονική διημερίδα Ελλήνων και Γάλλων κοινωνικών επιστημόνων, με αφορμή τη συμπλήρωση πενήντα ετών από την ίδρυση της École des hautes études en sciences sociales (EHESS) στο Παρίσι, θεσμικού διαδόχου του 6ου Τμήματος της παλαιότερης École pratique des hautes études, που ιδρύθηκε το 1947.
Η διοργάνωση τελούσε υπό την αιγίδα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, με τη συμμετοχή του Πάντειου Πανεπιστημίου, του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών ΕΙΕ, του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών ΙΤΕ και της Γαλλικής Σχολής Αθηνών. Η συνάντηση υποστηρίχθηκε από την Πρεσβεία της Γαλλίας στην Ελλάδα, το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος και το Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού (ΕΛΙΒΙΠ).
Η έντονη παρουσία πανεπιστημιακών και ερευνητικών φορέων, ο μεγάλος αριθμός εισηγητών και εισηγητριών, αλλά και η αυξημένη προσέλευση του κοινού, αντανακλούν τους διαχρονικούς δεσμούς της ελληνικής επιστημονικής κοινότητας με την EHESS, καθώς και το διεθνές κύρος και τον πρωτοποριακό χαρακτήρα της Σχολής. Εκατοντάδες Έλληνες και Ελληνίδες κοινωνικοί επιστήμονες που στελέχωσαν –και συνεχίζουν να στελεχώνουν– πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και πολιτιστικούς οργανισμούς, πραγματοποίησαν σπουδές στην EHESS, αποκτώντας μεταπτυχιακούς τίτλους. Πολλοί από αυτούς ήρθαν σε άμεση επαφή, μέσα από τα σεμινάρια της Σχολής, με κορυφαίες προσωπικότητες της γαλλικής και διεθνούς διανόησης, ενώ περισσότεροι από διακόσιοι Έλληνες διδάκτορες της EHESS άφησαν ισχυρό αποτύπωμα στις κοινωνικές επιστήμες στην Ελλάδα και τη γαλλόφωνη ακαδημαϊκή κοινότητα.

Για δεκαετίες, η EHESS, με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της –την έμφαση στα ανοιχτά ερευνητικά σεμινάρια, τη διεπιστημονική προσέγγιση, τα εργαστήρια και τη διαρκή συνομιλία με την κοινωνία– αποτέλεσε σημείο αναφοράς για νέους επιστήμονες από την Ελλάδα. Από τα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης, πλήθος φοιτητών και φοιτητριών αναζήτησαν εκεί νέες μεθοδολογίες και ερμηνευτικά εργαλεία, ενώ μεταφράσεις και συζητήσεις έργων εμβληματικών μορφών της Σχολής συνέβαλαν καθοριστικά στη διεύρυνση των οριζόντων της ιστορίας, της ανθρωπολογίας, της κοινωνιολογίας, της οικονομίας, της φιλοσοφίας και άλλων επιστημονικών πεδίων στην Ελλάδα.
Οι σχέσεις της EHESS με την Ελλάδα υπήρξαν εξαρχής αμφίδρομες. Από τη μία πλευρά, αποτέλεσε σταθερά επιλογή για Έλληνες μεταπτυχιακούς φοιτητές· από την άλλη, η ελληνική ιστορία και κοινωνία, από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή, αναδείχθηκαν σε προνομιακά αντικείμενα διδασκαλίας και έρευνας στο Παρίσι. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η «ελληνική έδρα» της EHESS, η οποία, έπειτα από τέσσερις επιτυχημένες θητείες, αναμένεται να ενεργοποιηθεί εκ νέου, σύμφωνα με δημόσια δέσμευση του προέδρου της Σχολής, Ρομαίν Υρέ, κατά την παρουσία του στην Αθήνα.

Το δίγλωσσο πρόγραμμα της διημερίδας, με ταυτόχρονη μετάφραση, περιελάμβανε εισηγήσεις και στρογγυλές τράπεζες αφιερωμένες τόσο στις προσωπικές και επιστημονικές εμπειρίες Ελλήνων κοινωνικών επιστημόνων στην EHESS όσο και σε ευρύτερα μεθοδολογικά ζητήματα, στις προοπτικές των κοινωνικών επιστημών και στην ενίσχυση των ελληνογαλλικών συνεργασιών στην έρευνα, τη διδασκαλία και τον εκδοτικό χώρο.
Ήδη, μέσω θεσμικών συμφωνιών, έχουν καθιερωθεί ετήσιες υποτροφίες για κοινωνικούς επιστήμονες από ελληνικά ακαδημαϊκά και ερευνητικά ιδρύματα, ενώ αναπτύσσονται παράλληλα επιμορφωτικά προγράμματα, θερινά σχολεία και ερευνητικά δίκτυα με επίκεντρο την ανατολική Μεσόγειο. Η συνεργασία των ελληνικών φορέων με ένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά κέντρα κοινωνικών επιστημών αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιδιώκει να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο της στον παγκόσμιο ακαδημαϊκό και πολιτιστικό χάρτη.

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Το απλό βήμα που πρέπει να κάνετε πάντα στο μπρόκολο πριν το μαγείρεμα
«Κάλτσα»: Πώς λέγεται στα ελληνικά;
Γιατί δεν πρέπει να ξεφορτώνεστε τα γρατζουνισμένα πιάτα σας
Alfavita Newsroom