Η ηλικία συνταξιοδότησης στην Ευρώπη αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά τις επόμενες δεκαετίες, καθώς οι περισσότερες χώρες προσαρμόζουν τα ασφαλιστικά τους συστήματα στις δημογραφικές εξελίξεις. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), οι εργαζόμενοι που εισήλθαν στην αγορά εργασίας το 2024 θα χρειαστεί να παραμείνουν περισσότερα χρόνια στην εργασία τους σε σχέση με όσους συνταξιοδοτήθηκαν την ίδια χρονιά.
Η έκθεση «Pensions at a Glance 2025» εκτιμά ότι ο μέσος όρος ηλικίας συνταξιοδότησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα διαμορφωθεί στα 66,9 έτη για τους άνδρες και στα 66,6 έτη για τις γυναίκες έως τα τέλη της δεκαετίας του 2060. Πρόκειται για αύξηση περίπου 2,1 ετών για τους άνδρες και 2,6 ετών για τις γυναίκες σε σύγκριση με τα σημερινά δεδομένα.
Η εικόνα στην Ελλάδα
Για την Ελλάδα, οι προβλέψεις δείχνουν ότι το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης των ανδρών θα διαμορφωθεί στα 66 έτη, από τα 62 που ισχύουν σήμερα σε αρκετές περιπτώσεις. Αντίστοιχες προσαρμογές αναμένονται και για τις γυναίκες, στο πλαίσιο της γενικότερης ευρωπαϊκής τάσης για σταδιακή αύξηση των ορίων.
Οι αλλαγές συνδέονται με τη γήρανση του πληθυσμού και τη διατήρηση της βιωσιμότητας των ασφαλιστικών συστημάτων, καθώς ολοένα και λιγότεροι εργαζόμενοι καλούνται να στηρίξουν έναν αυξανόμενο αριθμό συνταξιούχων.
Οι χώρες με τα υψηλότερα όρια
Η Δανία αναμένεται να καταγράψει το υψηλότερο όριο συνταξιοδότησης στην Ευρώπη, φτάνοντας ακόμη και τα 74 έτη τόσο για άνδρες όσο και για γυναίκες. Υψηλά όρια προβλέπονται επίσης στην Εσθονία, την Ιταλία, την Ολλανδία, τη Σουηδία και την Κύπρο, όπου σε αρκετές περιπτώσεις η συνταξιοδότηση θα μετατεθεί στα 70 έτη.
Αντίθετα, χαμηλότερα όρια αναμένεται να διατηρήσουν χώρες όπως η Σλοβενία, το Λουξεμβούργο και η Πολωνία για τις γυναίκες.
Γιατί αυξάνονται τα όρια ηλικίας
Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει ότι η αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης αποτελεί βασικό εργαλείο για τη διατήρηση της οικονομικής ισορροπίας των συνταξιοδοτικών συστημάτων, χωρίς να απαιτούνται σημαντικές περικοπές στις συντάξεις ή μεγάλες αυξήσεις στις ασφαλιστικές εισφορές.
Οι δημογραφικές προβλέψεις είναι ιδιαίτερα πιεστικές. Μέχρι το 2050, για κάθε 100 άτομα ηλικίας 20 έως 64 ετών θα αντιστοιχούν περίπου 52 πολίτες άνω των 65 ετών, έναντι 33 που υπολογίζονται σήμερα. Η εξέλιξη αυτή αυξάνει σημαντικά την πίεση στα δημόσια ασφαλιστικά ταμεία και οδηγεί πολλές κυβερνήσεις στην αναθεώρηση των ορίων συνταξιοδότησης.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι αλλαγές αυτές θα αποτελέσουν μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις των επόμενων δεκαετιών για τις ευρωπαϊκές οικονομίες και τις αγορές εργασίας.
