Τι είναι η λιπώδης νόσος του ήπατος
Η συγκεκριμένη πάθηση χαρακτηρίζεται από υπερβολική συσσώρευση λίπους στα ηπατικά κύτταρα και συνδέεται με μεταβολικούς παράγοντες.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η κατάσταση μπορεί να εξελιχθεί και να προκαλέσει φλεγμονή και βλάβη του ήπατος. Όταν η νόσος προχωρήσει σημαντικά, μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε σοβαρές επιπλοκές, όπως η κίρρωση.
Για τον λόγο αυτό, οι επιστήμονες αναζητούν διαρκώς τρόπους που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην πρόληψη ή στον περιορισμό της εξέλιξής της.
Πώς έγινε η έρευνα
Για έξι μήνες, οι ερευνητές έδωσαν σε δύο ομάδες ποντικών διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε επεξεργασμένους υδατάνθρακες, με στόχο να δημιουργήσουν ένα διατροφικό μοντέλο που σχετίζεται με την ανάπτυξη λιπώδους νόσου του ήπατος.
Η μία ομάδα έλαβε παράλληλα φυτοένιο, ενώ η άλλη ακολούθησε την ίδια διατροφή χωρίς την πρόσθετη ουσία.
Η ποσότητα του φυτοενίου που χρησιμοποιήθηκε στο πείραμα αντιστοιχούσε, σε μια προσαρμογή για τον άνθρωπο, περίπου στην ποσότητα που περιέχουν τρεις έως τέσσερις μεσαίες ωμές ντομάτες ή περίπου 100 γραμμάρια πελτέ ημερησίως.
Τα ποντίκια που έλαβαν φυτοένιο παρουσίασαν λιγότερο σοβαρή συσσώρευση λίπους στο ήπαρ σε σύγκριση με εκείνα που δεν έλαβαν την ουσία.
Πώς μπορεί να δρα το φυτοένιο
Ένα από τα ενδιαφέροντα στοιχεία της μελέτης ήταν ο πιθανός μηχανισμός δράσης του φυτοενίου.
Οι ερευνητές δεν διαπίστωσαν ότι τα αποτελέσματα οφείλονταν κυρίως σε αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου. Αντίθετα, τα δεδομένα δείχνουν ότι το φυτοένιο μπορεί να επηρεάζει πρωτεΐνες που συμμετέχουν στη ρύθμιση του μεταβολισμού στο ήπαρ.
Η υπόθεση των ερευνητών είναι ότι με αυτόν τον τρόπο μπορεί να ενισχύεται η ικανότητα του ήπατος να χρησιμοποιεί το λίπος για παραγωγή ενέργειας, αντί να το αποθηκεύει.
Πρόκειται, πάντως, για έναν μηχανισμό που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση, ιδιαίτερα σε ανθρώπους.
Δεν βρίσκεται μόνο στις ντομάτες
Παρότι η ντομάτα βρίσκεται στο επίκεντρο της συγκεκριμένης έρευνας, το φυτοένιο υπάρχει και σε άλλα τρόφιμα φυτικής προέλευσης.
Πηγές του θεωρούνται ορισμένα φρούτα και λαχανικά με κόκκινο, πορτοκαλί ή κίτρινο χρώμα. Ανάμεσά τους βρίσκονται τα καρότα, οι κόκκινες πιπεριές, το γκρέιπφρουτ, το καρπούζι και τα βερίκοκα.
Έτσι, μια διατροφή που περιλαμβάνει ποικιλία πολύχρωμων φρούτων και λαχανικών μπορεί να προσφέρει στον οργανισμό διαφορετικές φυτικές ενώσεις, μεταξύ των οποίων και καροτενοειδή όπως το φυτοένιο.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για τον άνθρωπο
Τα αποτελέσματα είναι ενδιαφέροντα, όμως δεν σημαίνουν ότι η κατανάλωση ντομάτας μπορεί από μόνη της να θεραπεύσει ή να αποτρέψει τη λιπώδη νόσο του ήπατος.
Η συγκεκριμένη μελέτη πραγματοποιήθηκε σε ποντίκια και επομένως απαιτούνται κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους για να διαπιστωθεί αν τα ίδια οφέλη εμφανίζονται και στον άνθρωπο.
Εάν μελλοντικές έρευνες επιβεβαιώσουν τα ευρήματα, το φυτοένιο θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ακόμη ενδιαφέρον πεδίο μελέτης για τη διατροφική αντιμετώπιση μεταβολικών προβλημάτων που επηρεάζουν το ήπαρ.
Μέχρι τότε, η ντομάτα παραμένει ένα θρεπτικό τρόφιμο που μπορεί να αποτελεί μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής. Το νέο στοιχείο είναι ότι, πέρα από το γνωστό λυκοπένιο, μια λιγότερο γνωστή ουσία της φαίνεται να αξίζει επίσης την προσοχή των επιστημόνων.