Νέα μελέτη ερευνητών από το Roswell Park Comprehensive Cancer Center δείχνει ότι η αυξημένη ποσότητα σωματικού λίπους μπορεί να δημιουργεί ένα ανοσολογικό περιβάλλον που δυσκολεύει την άμυνα απέναντι στους όγκους. Την ίδια στιγμή, η σωματική δραστηριότητα φαίνεται να μπορεί να περιορίσει ορισμένες από αυτές τις αλλαγές και να ενισχύσει κύτταρα του ανοσοποιητικού που επιτίθενται στα καρκινικά κύτταρα.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο Annals of Surgery, επικεντρώθηκε στον μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα και εξέτασε τον τρόπο με τον οποίο η παχυσαρκία και η άσκηση επηρεάζουν το ανοσολογικό μικροπεριβάλλον γύρω από τους όγκους.
Τι έδειξαν τα πειράματα
Για να μελετήσουν την επίδραση της φυσικής δραστηριότητας, οι επιστήμονες πραγματοποίησαν πειράματα σε διαφορετικές ομάδες ποντικιών. Υπήρχαν ζώα φυσιολογικού βάρους και παχύσαρκα, με ή χωρίς μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα.
Ορισμένα από τα ποντίκια είχαν τη δυνατότητα να ασκούνται σε τροχό, ενώ άλλα παρέμειναν χωρίς σωματική δραστηριότητα. Στη συνέχεια οι ερευνητές εξέτασαν τις αλλαγές που είχαν σημειωθεί στο ανοσοποιητικό τους σύστημα.
Στα παχύσαρκα ποντίκια που ασκούνταν παρατηρήθηκε μείωση των ρυθμιστικών Τ κυττάρων, γνωστών ως Tregs. Τα συγκεκριμένα κύτταρα μπορούν να περιορίζουν την ένταση της ανοσολογικής απόκρισης και, σε συγκεκριμένες συνθήκες, να δυσκολεύουν την αντικαρκινική δράση του οργανισμού.
Παράλληλα, αυξήθηκε η παρουσία CD8+ Τ κυττάρων, τα οποία μπορούν να αναγνωρίζουν και να καταστρέφουν καρκινικά κύτταρα.
Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα ήταν ότι στα ποντίκια με καρκίνο του πνεύμονα που ασκούνταν, η ανάπτυξη των όγκων ήταν πιο αργή σε σχέση με τα ζώα που παρέμεναν καθιστικά.
Η έρευνα εξετάστηκε και σε ασθενείς
Οι επιστήμονες δεν περιορίστηκαν μόνο στα πειράματα σε ζώα. Ανέλυσαν επίσης δείγματα από τους πνεύμονες 73 ανθρώπων που είχαν διαγνωστεί με μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν με βάση την ποσότητα σωματικού λίπους και το επίπεδο της φυσικής τους δραστηριότητας.
Στα δείγματα των ασθενών που δήλωναν ότι ασκούνταν, οι ερευνητές εντόπισαν χαμηλότερα επίπεδα Tregs. Παράλληλα, παρατηρήθηκε μικρότερη παρουσία ορισμένων μυελοειδών κυττάρων που συνδέονται με τον αυξημένο λιπώδη ιστό και μπορούν να περιορίζουν την αντικαρκινική δράση του ανοσοποιητικού.
Τα στοιχεία αυτά ενισχύουν την υπόθεση ότι η άσκηση μπορεί να επηρεάζει το περιβάλλον μέσα στο οποίο αναπτύσσεται ένας όγκος.
Ο ρόλος της παχυσαρκίας
Η παχυσαρκία αποτελεί γνωστό παράγοντα που συνδέεται με μια σειρά προβλημάτων υγείας. Οι επιπτώσεις της, όμως, δεν περιορίζονται στο βάρος και τον μεταβολισμό.
Η αυξημένη ποσότητα λιπώδους ιστού μπορεί να σχετίζεται με χρόνια φλεγμονή και αλλαγές στη λειτουργία του ανοσοποιητικού. Αυτές οι μεταβολές ενδέχεται να επηρεάζουν και την ικανότητα του οργανισμού να αναγνωρίζει και να αντιμετωπίζει τα καρκινικά κύτταρα.
Η συγκεκριμένη μελέτη δείχνει ότι η σωματική δραστηριότητα ίσως μπορεί να επηρεάσει θετικά αυτή την ισορροπία. Με άλλα λόγια, η άσκηση φαίνεται να συνδέεται με ένα ανοσολογικό περιβάλλον περισσότερο ευνοϊκό για την αντιμετώπιση του όγκου.
Μπορεί η άσκηση να αποτελέσει μέρος της αντικαρκινικής φροντίδας;
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η σωματική δραστηριότητα θα μπορούσε στο μέλλον να εξεταστεί περισσότερο ως συμπληρωματικό στοιχείο της φροντίδας των ασθενών με καρκίνο του πνεύμονα.
Ωστόσο, τα συγκεκριμένα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι η άσκηση μπορεί να θεραπεύσει τον καρκίνο ή να αντικαταστήσει τις καθιερωμένες ογκολογικές θεραπείες.
Αυτό που δείχνουν τα ευρήματα είναι ότι η φυσική δραστηριότητα ενδέχεται να επηρεάζει ορισμένους μηχανισμούς του ανοσοποιητικού συστήματος και να βοηθά στη δημιουργία ενός περιβάλλοντος λιγότερο ευνοϊκού για την ανάπτυξη του όγκου.
Χρειάζονται, επομένως, περισσότερες μελέτες σε ανθρώπους ώστε να διαπιστωθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια ποιος τύπος, ποια ένταση και ποια διάρκεια άσκησης μπορεί να προσφέρει τα μεγαλύτερα οφέλη.
Το μήνυμα της έρευνας είναι πάντως ιδιαίτερα ενδιαφέρον: η σωματική δραστηριότητα μπορεί να έχει πολύ ευρύτερη επίδραση στον οργανισμό από την απλή βελτίωση της φυσικής κατάστασης, επηρεάζοντας ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο το ανοσοποιητικό σύστημα ανταποκρίνεται στον καρκίνο.
