Νίκος Μακρής Η φετινή Πρωτομαγιά δεν μοιάζει με καμία άλλη. Όχι γιατί λείπει η μνήμη – αυτή είναι πάντα παρούσα, σχεδόν επίμονη – αλλά γιατί το παρόν μοιάζει να βαραίνει περισσότερο από κάθε άλλη χρονιά. Σε έναν κόσμο που ταλανίζεται από πολεμικές συγκρούσεις, γεωπολιτικές εντάσεις και βαθιές κοινωνικές ανισότητες, η 1η Μάη επιστρέφει στον πυρήνα της: ως μια ημέρα που δεν ανήκει στο παρελθόν, αλλά στο επείγον παρόν.
Από τη ματωμένη ιστορία του Σικάγου έως τις σύγχρονες εικόνες εργαζομένων που χάνουν τη ζωή τους σε «εργατικά ατυχήματα», η διαδρομή δεν είναι ευθύγραμμη. Αντίθετα, μοιάζει να επαναλαμβάνει μοτίβα. Η εργασία, αντί να απελευθερώνεται, συχνά εγκλωβίζεται ξανά σε όρους επισφάλειας, χαμηλών απολαβών και εξουθενωτικών ρυθμών. Και αυτή ακριβώς η αντίφαση είναι που φέρνει χιλιάδες ανθρώπους στους δρόμους.
Στην Αθήνα, οι συγκεντρώσεις σε Πλατεία Κλαυθμώνος, Πλατεία Συντάγματος και Προπύλαια Πανεπιστημίου Αθηνών συγκεντρώνουν για ακόμη μία χρονιά ένα μωσαϊκό κοινωνικών δυνάμεων: εργαζόμενους, ανέργους, νέους, συνταξιούχους. Δεν είναι μόνο οι διεκδικήσεις που τους ενώνουν· είναι και η αίσθηση ότι κάτι θεμελιώδες έχει μετακινηθεί στη σχέση ανθρώπου και εργασίας.
Η Γενική Συνομοσπονδία Εργατών Ελλάδας (ΓΣΕΕ) επιμένει ότι η Πρωτομαγιά είναι ημέρα διεκδίκησης. Και δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί: το αυξημένο κόστος ζωής, η στεγαστική ασφυξία, η ενεργειακή επιβάρυνση και οι χαμηλοί μισθοί συνθέτουν μια καθημερινότητα που δοκιμάζει τα όρια αντοχής της κοινωνίας. Το αίτημα για συλλογικές συμβάσεις δεν είναι απλώς οικονομικό· είναι βαθιά πολιτικό και κοινωνικό.
Στο ίδιο μήκος κύματος, η Ανώτατη Διοίκηση Ενώσεων Δημοσίων Υπαλλήλων (ΑΔΕΔΥ) επαναφέρει αιτήματα που κάποτε θεωρούνταν αυτονόητα: 13ος και 14ος μισθός, ενίσχυση του δημόσιου τομέα, προστασία της υγείας και της παιδείας. Είναι σαν η κοινωνία να ζητά όχι κάτι καινούργιο, αλλά κάτι που χάθηκε στην πορεία.
Από την άλλη πλευρά, το Πανεργατικό Αγωνιστικό Μέτωπο (ΠΑΜΕ) συνδέει την καθημερινή εκμετάλλευση με τις διεθνείς εξελίξεις και τους πολέμους. Η ρητορική του δεν περιορίζεται στα εργασιακά, αλλά επεκτείνεται σε ένα ευρύτερο αίτημα ειρήνης και αποδέσμευσης από γεωπολιτικές συγκρούσεις.
Οι εργαζόμενοι δεν διαμαρτύρονται μόνο για τον μισθό τους, αλλά και για έναν κόσμο που μοιάζει να γίνεται όλο και πιο ασταθής, πιο άνισος, πιο απρόβλεπτος.
Την ίδια στιγμή, τα πρακτικά ζητήματα της καθημερινότητας υπενθυμίζουν ότι ο αγώνας δεν είναι αφηρημένος. Οι απεργίες στα μέσα μεταφοράς, οι στάσεις εργασίας, τα δεμένα πλοία στα λιμάνια, όλα αυτά δεν είναι απλώς «διαταραχές». Είναι η ορατή πλευρά μιας κοινωνίας που διεκδικεί να ακουστεί.
Η συμμετοχή εργαζομένων από διαφορετικούς κλάδους – από τα μέσα σταθερής τροχιάς μέχρι τη ναυτιλία – φανερώνει ότι το αίτημα για ασφάλεια και αξιοπρέπεια στη δουλειά παραμένει αδιαπραγμάτευτο. Όταν εργαζόμενοι χάνουν τη ζωή τους στον χώρο εργασίας, η Πρωτομαγιά παύει να είναι συμβολική. Γίνεται βαθιά υπαρξιακή.
Κι όμως, μέσα σε αυτή τη βαριά ατμόσφαιρα, υπάρχει και κάτι άλλο: μια υπόγεια αισιοδοξία. Όχι η εύκολη, η επιφανειακή, αλλά εκείνη που γεννιέται από τη συλλογικότητα. Από την αίσθηση ότι, παρά τις δυσκολίες, οι άνθρωποι εξακολουθούν να βγαίνουν στον δρόμο, να συναντιούνται, να διεκδικούν.
Ίσως τελικά αυτό να είναι και το πιο ουσιαστικό μήνυμα της Πρωτομαγιάς: ότι τίποτα δεν είναι δεδομένο, αλλά και τίποτα δεν είναι χαμένο όσο υπάρχει φωνή. Όσο υπάρχει παρουσία.
Γιατί η ιστορία της εργασίας δεν γράφεται μόνο με νόμους και αποφάσεις. Γράφεται κυρίως με βήματα στους δρόμους, με συνθήματα, με βλέμματα που συναντιούνται μέσα στο πλήθος. Και κάθε Πρωτομαγιά είναι μια υπενθύμιση ότι αυτή η ιστορία συνεχίζεται.
Και ίσως, μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει βίαια, αυτή η συνέχεια να είναι η πιο δυνατή μορφή ελπίδας.
Οι συγκεντρώσεις
Αθήνα
● 11.00 π.μ. Κλαυθμώνος: ΓΣΕΕ, ΑΔΕΔΥ, συνδικάτα του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, Μ-Λ ΚΚΕ κλπ
● 10.30 π.μ. Σύνταγμα: ΠΑΜΕ
● 11.00 π.μ. Προπύλαια: Άλλες αριστερές συλλογικότητες, πρωτοβάθμια σωματεία
● 11.00 π.μ. Χαυτεία: συλλογικότητες αντιεξουσιαστικού και αναρχικού χώρου
Πώς θα κινηθούν τα ΜΜΜ
● Λεωφορεία και τρόλεϊ: θα κινούνται από 09.00 έως 21.00.
● Μετρό, τραμ, ΗΣΑΠ: 24ωρη απεργία, χωρίς δρομολόγια όλη την ημέρα.
● Τρένα και Προαστιακός: 24ωρη απεργία. Η Hellenic Train ανακοίνωσε ότι δεν θα πραγματοποιηθεί κανένα δρομολόγιο σε όλο το σιδηροδρομικό δίκτυο.
● Πλοία: 24ωρη πανελλαδική απεργία της ΠΝΟ από 00.01 έως 24.00. Τα πλοία θα παραμείνουν δεμένα στα λιμάνια.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Βγήκαν οι προκηρύξεις εκπαιδευτικών - Όλα τα κριτήρια
Τσίπρας: Καθηγητής στην Κρήτη έκανε το πρωί μάθημα και το βράδυ ντελίβερι
