Υπάρχει μια μορφή απάτης που δεν θυμίζει τις «κλασικές» ψηφιακές απειλές, όπως τα χακαρίσματα, το phishing ή την υποκλοπή κωδικών. Δεν ενεργοποιεί συναγερμούς στις τράπεζες, δεν μπλοκάρεται από τα συστήματα ασφαλείας και, το κυριότερο, δεν γίνεται καν αντιληπτή τη στιγμή που συμβαίνει. Ο ίδιος ο χρήστης πατά «έγκριση», η συναλλαγή φαίνεται απολύτως νόμιμη και τα χρήματα φεύγουν κανονικά από τον λογαριασμό.
Η απάτη αυτή βασίζεται κυρίως σε παραπλανητικές συνδρομές και χρεώσεις που γίνονται μέσω κανονικών πληρωμών. Ο χρήστης πιστεύει ότι πληρώνει μια φορά για μια υπηρεσία ή ότι ενεργοποιεί μια δωρεάν δοκιμή, ενώ στην πραγματικότητα εγκρίνει επαναλαμβανόμενη χρέωση ή μια συνδρομή με υψηλό κόστος. Τραπεζικά, όλα δείχνουν «καθαρά»: η πληρωμή έγινε με τη συγκατάθεση του κατόχου της κάρτας ή του λογαριασμού.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η λήψη μιας φαινομενικά απλής εφαρμογής, όπως μια εφαρμογή σάρωσης εγγράφων. Ο χρήστης βλέπει την ένδειξη «δωρεάν δοκιμή 3 ημερών» και πατά επιβεβαίωση για να χρησιμοποιήσει τη λειτουργία. Εκείνη τη στιγμή, όμως, μπορεί να εγκρίνει –χωρίς να το αντιληφθεί– μια συνδρομή ύψους 9,99 ευρώ την εβδομάδα, με αυτόματη ανανέωση. Οι όροι υπάρχουν, αλλά είναι κρυμμένοι σε ψιλά γράμματα ή σε δεύτερο μενού. Έναν μήνα αργότερα, το ποσό που έχει αφαιρεθεί από τον λογαριασμό ξεπερνά τα 40 ευρώ.
Όταν το θύμα απευθύνεται στην τράπεζα, συνήθως έρχεται αντιμέτωπο με ένα αδιέξοδο. Από τραπεζικής πλευράς, δεν έχει υπάρξει παραβίαση, τεχνικό σφάλμα ή απάτη με την κλασική έννοια. Η συναλλαγή θεωρείται εξουσιοδοτημένη, καθώς εγκρίθηκε από τον ίδιο τον χρήστη, και τέτοιες χρεώσεις σπάνια επιστρέφονται.
Αυτός είναι και ο λόγος που την «πατάνε» ακόμη και έμπειροι, ψηφιακά εξοικειωμένοι χρήστες. Δεν υπάρχει ύποπτος σύνδεσμος, ούτε περίεργο μήνυμα. Η πληρωμή γίνεται μέσα από γνωστές πλατφόρμες ή επίσημα app stores, σε περιβάλλον που εμπνέει εμπιστοσύνη. Η απάτη δεν στηρίζεται στην άγνοια, αλλά στη βιασύνη, τον αυτοματισμό και την αίσθηση ότι «απλώς δοκιμάζω κάτι δωρεάν».
Γι’ αυτό και πολλοί ειδικοί προειδοποιούν ότι η πιο επικίνδυνη μορφή απάτης σήμερα δεν είναι εκείνη που «σπάει» λογαριασμούς ή υποκλέπτει κωδικούς. Είναι αυτή που κάνει τον ίδιο τον χρήστη να εγκρίνει μια χρέωση, χωρίς ποτέ να καταλάβει τι ακριβώς αποδέχθηκε.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Δίπλωμα οδήγησης: Ποιοι πρέπει να το παραδώσουν άμεσα
Μειώσεις στη στρατιωτική θητεία: Πόσους μήνες θα υπηρετούν οι φαντάροι με τον νέο νόμο
Alfavita Newsroom