Στροφή προς τις παραδοσιακές μεθόδους διδασκαλίας, με μεγαλύτερη έμφαση στα σχολικά βιβλία, το χαρτί και το μολύβι, πραγματοποιεί η Σουηδία, επανεξετάζοντας τον ρόλο των ψηφιακών μέσων στην εκπαιδευτική διαδικασία.
Η συζήτηση για τις επιπτώσεις της εκτεταμένης χρήσης της τεχνολογίας στις μαθητικές δεξιότητες επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς εκπαιδευτικοί καταγράφουν δυσκολίες στη γραφή, την ανάγνωση και την κατανόηση κειμένων.
Για τις αλλαγές στο σουηδικό εκπαιδευτικό σύστημα μίλησε στην εκπομπή «Πρωινές Διαδρομές» του ΕΡΤnews Radio 105,8, με τους Βασίλη Αδαμόπουλο και Μαρία Γεωργίου, ο Πέτρος Γουγουλάκης, καθηγητής Παιδαγωγικής στο Τμήμα Παιδαγωγικής και Διδακτικής του Πανεπιστημίου Στοκχόλμης.
«Μαθητές της Δ΄ Δημοτικού δεν μπορούσαν να κρατήσουν μολύβι»
Ο καθηγητής αναφέρθηκε σε μαρτυρίες εκπαιδευτικών που περιγράφουν τις δυσκολίες των μαθητών ακόμη και σε βασικές δεξιότητες.
Όπως σημείωσε, διάβασε πρόσφατα την περιγραφή μιας εκπαιδευτικού, η οποία διαπίστωνε ότι μαθητές της Δ΄ Δημοτικού δυσκολεύονταν ακόμη και να κρατήσουν σωστά ένα μολύβι.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το γεγονός αυτό συνδέεται με την ανεπαρκή καλλιέργεια λεπτών κινητικών δεξιοτήτων που αναπτύσσονται μέσα από την εξάσκηση στη γραφή.
Παράλληλα, επισήμανε ότι αντίστοιχες δυσκολίες εντοπίζονται και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, καθώς πανεπιστημιακοί αναφέρουν προβλήματα στην ανάγνωση και στη γραπτή έκφραση φοιτητών.
«Δεν μπορούμε να αντιμετωπίζουμε τα παιδιά όπως τη δεκαετία του '60 και του '70»
Ο κ. Γουγουλάκης υπογράμμισε ότι η μεγαλύτερη πρόκληση για το εκπαιδευτικό σύστημα είναι η ανάγκη προσαρμογής του στις συνθήκες της σύγχρονης εποχής.
«Για μένα το σημαντικότερο πρόβλημα και η μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίζει το εκπαιδευτικό σύστημα είναι ότι ακόμη λειτουργούμε με όρους σχολείου και εκπαίδευσης της βιομηχανικής εποχής», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, τα παιδιά μεγαλώνουν πλέον σε διαφορετικό περιβάλλον και είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένα με τις νέες τεχνολογίες.
Το ζητούμενο, σύμφωνα με τον καθηγητή, είναι οι εκπαιδευτικοί να καταφέρουν να συνδυάσουν την ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων με την καλλιέργεια των βασικών ικανοτήτων γραφής, ανάγνωσης, κατανόησης και κριτικής σκέψης.
Η Σουηδία επενδύει ξανά στα σχολικά βιβλία και τις βιβλιοθήκες
Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, η Σουηδία δίνει εκ νέου ιδιαίτερη βαρύτητα στο έντυπο εκπαιδευτικό υλικό.
Ο κ. Γουγουλάκης εξήγησε ότι, κατά τις εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις των προηγούμενων δεκαετιών, η χώρα απομακρύνθηκε από τη χρήση συγκεκριμένων σχολικών εγχειριδίων για κάθε μάθημα.
Σε αντίθεση με το ελληνικό σύστημα, όπου τα σχολικά βιβλία εγκρίνονται κεντρικά, στη Σουηδία οι εκπαιδευτικοί έχουν τη δυνατότητα να επιλέγουν το διδακτικό υλικό στο πλαίσιο της επαγγελματικής τους αυτονομίας.
Πλέον, όπως ανέφερε, η σουηδική κυβέρνηση επενδύει στις σχολικές βιβλιοθήκες, προβλέποντας νομοθετικά την ύπαρξη βιβλιοθήκης σε κάθε σχολική μονάδα.
«Η απαγόρευση της τεχνητής νοημοσύνης δεν αποτελεί λύση»
Παρά την επιστροφή στο έντυπο βιβλίο, ο καθηγητής ξεκαθάρισε ότι η ψηφιακή τεχνολογία εξακολουθεί να έχει σημαντικό ρόλο στη διδασκαλία.
Όπως τόνισε, το ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό προσφέρει δυνατότητες συνδυασμού ήχου, εικόνας και κειμένου, οι οποίες δεν πρέπει να εγκαταλειφθούν.
«Η ψηφιακή τεχνολογία και η τεχνητή νοημοσύνη δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως απειλή για την εκπαίδευση. Η κατάργηση ή απαγόρευσή τους δεν αποτελεί λύση», υπογράμμισε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, μια τέτοια επιλογή θα στερούσε από τους μαθητές την ευκαιρία να αποκτήσουν τις ψηφιακές δεξιότητες που απαιτεί ο σύγχρονος κόσμος.
Το ζητούμενο, επομένως, είναι η ισορροπία ανάμεσα στα παραδοσιακά εκπαιδευτικά εργαλεία και στις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες, με στόχο την ανάπτυξη τόσο των βασικών μαθησιακών δεξιοτήτων όσο και του ψηφιακού γραμματισμού.
