Την απουσία ουσιαστικών μέτρων για τη σταθερή χρηματοδότηση και την ενίσχυση της Δημόσιας Ανώτατης Εκπαίδευσης από το Προσχέδιο του Κρατικού Προϋπολογισμού 2027 επισημαίνει η ΠΟΣΔΕΠ. Η Ομοσπονδία εκφράζει την αντίθεσή της στις προβλεπόμενες οικονομικές παρεμβάσεις, υποστηρίζοντας ότι δεν αντιμετωπίζουν τα χρόνια προβλήματα των πανεπιστημίων και των πανεπιστημιακών καθηγητών.
Παράλληλα, θέτει στο επίκεντρο τα μισθολογικά αιτήματα των μελών ΔΕΠ, την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού, τη στήριξη των περιφερειακών ΑΕΙ και τη διασφάλιση επαρκών πόρων για την εκπαιδευτική και ερευνητική λειτουργία τους. Καλεί, μάλιστα, τους συλλόγους πανεπιστημιακών να προχωρήσουν σε δράσεις ενημέρωσης και κινητοποιήσεις κατά το διάστημα που θα προηγηθεί της οριστικοποίησης και ψήφισης του προϋπολογισμού.
Ολόκληρη η ανακοίνωση:
Η ΠΟΣΔΕΠ διαπιστώνει ότι, παρά τις κυβερνητικές αναφορές στην ανάγκη ενίσχυσης του Δημόσιου Πανεπιστημίου και τις σχετικές δεσμεύσεις για σταθερή χρηματοδότηση, για άλλη μία χρονιά (βλ. απόφαση ΔΕ ΠΟΣΔΕΠ 1-12-2025 [1]), το κατατεθέν Προσχέδιο του Κρατικού Προϋπολογισμού 2027 δεν αποτυπώνει καμία δημοσιονομική προτεραιότητα για τη Δημόσια Ανώτατη Εκπαίδευση.
Για τα μέλη ΔΕΠ προβλέπονται οι οριζόντιες μισθολογικές αναπροσαρμογές που αφορούν το σύνολο των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς και το επίδομα εορτών από το 2027. Οι παρεμβάσεις αυτές, ωστόσο, δεν συνιστούν δίκαιη, ανταποδοτική και αξιοκρατική μισθολογική πολιτική για τα μέλη ΔΕΠ, ούτε αντιμετωπίζουν τη διαχρονική υποχώρηση των αποδοχών τους έναντι άλλων ειδικών μισθολογίων, αλλά ακόμη και σε σχέση με τον κατώτατο μισθό (βλ. Εξέλιξη μισθολογίου ΔΕΠ 2004-2026 [2]). Ακόμη και σε επίπεδο μεμονωμένων παρεμβάσεων, ενώ προβλέπεται η μισθολογική αναγνώριση του integrated master, με δημοσιονομικό κόστος 43 εκατ. ευρώ για το 2027, δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για τη σαφώς μικρότερου δημοσιονομικού κόστους άρση της άνισης μεταχείρισης των μελών ΔΕΠ περιφερειακών Πανεπιστημίων, λόγω του αποκλεισμού τους από την επιστροφή ενοικίου.
Παράλληλα, οι προβλέψεις για ενεργειακή αναβάθμιση πανεπιστημιακών κτιρίων, συνολικού ύψους 117 εκατ. ευρώ στο πρόγραμμα «ΗΛΕΚΤΡΑ», παρότι αποτελούν χρήσιμη παρέμβαση στις υποδομές, δεν απαντούν στο κρίσιμο ζήτημα της επαρκούς και σταθερής χρηματοδότησης της ακαδημαϊκής και ερευνητικής λειτουργίας των ΑΕΙ.
Παρά την προβαλλόμενη δημοσιονομική βελτίωση και την πρόβλεψη σημαντικού πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου για το 2027, η ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών και, ιδιαίτερα, ο αρμόδιος Υφυπουργός εξακολουθούν να αρνούνται έναν στοιχειώδη διάλογο για τα αιτήματα των Πανεπιστημιακών λειτουργών. Η στάση αυτή δεν συνάδει με τον διακηρυγμένο στόχο της Κυβέρνησης για ένα νέο αναπτυξιακό σχέδιο για τα Δημόσια Πανεπιστήμια, με σταθερή χρηματοδότηση, σύγχρονες υποδομές και ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού όλων των κατηγοριών.
Την ίδια στιγμή, ενώ η ενίσχυση του Δημόσιου Πανεπιστημίου δεν αποτυπώνεται στον Προϋπολογισμό, η Κυβέρνηση επιδεικνύει ιδιαίτερη σπουδή για την άμεση επίλυση εκκρεμοτήτων που αφορούν τη λειτουργία των ΝΠΠΕ, προχωρώντας ταχύτατα στις απαιτούμενες διαδικασίες μετά τις πρόσφατες αποφάσεις του ΣτΕ και προκαταλαμβάνοντας αποφάσεις της (ανεξάρτητης αρχής) ΕΘΑΑΕ. Η αντίθεση αυτή δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς τις πραγματικές προτεραιότητες της κυβερνητικής πολιτικής για την Ανώτατη Εκπαίδευση.
Η αναβάθμιση της Ανώτατης Εκπαίδευσης δεν μπορεί να στηρίζεται κυρίως σε επιμέρους ή έκτακτες παρεμβάσεις. Απαιτεί ισχυρά και επαρκώς χρηματοδοτούμενα Δημόσια Πανεπιστήμια, ανταγωνιστικές αποδοχές για τα μέλη ΔΕΠ, επαρκές μόνιμο προσωπικό και σταθερούς πόρους για την εκπαιδευτική και ερευνητική τους αποστολή. Η Δημόσια Ανώτατη Εκπαίδευση πρέπει να αντιμετωπισθεί ως στρατηγική επένδυση για το μέλλον της χώρας, με αντίστοιχη δημοσιονομική προτεραιότητα, δεδομένου του ρόλου της στην ανάπτυξη, την έρευνα, την καινοτομία και την κοινωνική συνοχή.
Η ΠΟΣΔΕΠ καλεί την Κυβέρνηση, κατά την οριστικοποίηση και ψήφιση του Κρατικού Προϋπολογισμού 2027, να αποτυπώσει έμπρακτα την αναγνώριση της Δημόσιας Ανώτατης Εκπαίδευσης ως στρατηγικής επένδυσης για το μέλλον της χώρας και να προχωρήσει στις αναγκαίες παρεμβάσεις για την ουσιαστική ενίσχυση των Πανεπιστημίων και των ανθρώπων τους.
Η ΠΟΣΔΕΠ
- ζητά την άμεση έναρξη διαβούλευσης με το Υπουργείο Οικονομικών για την αναπροσαρμογή του πανεπιστημιακού μισθολογίου και την ικανοποίηση των ειδικών αιτημάτων που αφορούν τα μέλη ΔΕΠ (σύμφωνα με την απόφαση της ΕΓ του Σεπτεμβρίου 2024 [3])
- διεκδικεί τη σημαντική αύξηση της δημόσιας χρηματοδότησης των Πανεπιστημίων, την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού όλων των κατηγοριών στα Δημόσια ΑΕΙ και την ουσιαστική στήριξη των περιφερειακών Ιδρυμάτων και της φοιτητικής μέριμνας
- καλεί τους συλλόγους να λάβουν αποφάσεις για κλιμακούμενες δράσεις ενημέρωσης και κινητοποιήσεις (παραστάσεις διαμαρτυρίας, στάση εργασίας, απεργία, κ.α.) για διεκδίκηση των παραπάνω αιτημάτων μέσα στο επόμενο διάστημα με χρονικά ορόσημα την ημέρα κατάθεσης στη Βουλή του Τελικού Σχεδίου του Προϋπολογισμού 2027 (καταληκτική ημερομηνία η 21η Νοεμβρίου 2026) και το πενθήμερο συζήτησης και ψήφισής του στην Ολομέλεια της Βουλής (έως τα μέσα Δεκεμβρίου). Η Εκτελεστική Γραμματεία της ΠΟΣΔΕΠ θα προχωρήσει σε συνέντευξη τύπου και παράσταση διαμαρτυρίας σε ημερομηνία που θα ανακοινωθεί.
- καλεί τους πανεπιστημιακούς να συμμετάσχουν ενεργά στις εκδηλώσεις ενημέρωσης και στις συλλογικές δράσεις διεκδίκησης για την ενίσχυση του Δημόσιου Πανεπιστημίου και την αναβάθμιση των όρων εργασίας και αμοιβής των μελών ΔΕΠ
Παραπομπές
[1] απόφαση ΔΕ ΠΟΣΔΕΠ για τις οικονομικές διεκδικήσεις των καθηγητών πανεπιστημίου (1-12-2025), https://www.posdep.gr/index.php/apophaseis-de/3505-3505/file
[2] Εξέλιξη μισθολογίου ΔΕΠ 2004-2026, https://www.posdep.gr/index.php/meletes-ereunes/3324-3324/file
[3] Απόφαση ΕΓ ΠΟΣΔΕΠ για τα μισθολογικά και οικονομικά αιτήματα των καθηγητών πανεπιστημίου, 19-9-2024 https://www.posdep.gr/index.php/apophaseis-eg/3297-3297/file
- επικαιροποίηση των δύο επιδομάτων (ειδικού επιδόματος έρευνας και διδασκαλίας και επιδόματος βιβλιοθήκης), καθότι σχετίζονται με το κόστος ζωής και τις ειδικές συνθήκες άσκησης του λειτουργήματος των καθηγητών Πανεπιστημίου
- χορήγηση του επιδόματος παραμεθορίου στα μέλη ΔΕΠ που υπηρετούν σε απομακρυσμένες και παραμεθόριες περιοχές με στόχο τη διευκόλυνση των μετακινήσεών τους για εκπαιδευτικούς και ερευνητικούς σκοπούς, καθώς και την παροχή οικονομικών κινήτρων (π.χ. επιδοτούμενο στεγαστικό δάνειο) για την προσέλκυση και παραμονή νέων συναδέλφων στα περιφερειακά Ιδρύματα
- αποφορολόγηση του ειδικού επιδόματος βιβλιοθήκης, σύμφωνα με την 2306/2014 απόφαση της ολομέλειας του ΣτΕ, από την ημερομηνία επαναθέσπισής του (7/10/2022) προς αποφυγή κατάθεσης χιλιάδων ατομικών φορολογικών και δικαστικών προσφυγών
- ριζική αναπροσαρμογή της ειδικής αμοιβής για την παροχή κλινικού και εργαστηριακού έργου σε πανεπιστημιακές κλινικές, εργαστήρια ή μονάδες εγκατεστημένες σε νοσοκομεία του ΕΣΥ ή των νοσοκομείων που ανήκουν σε Πανεπιστήμια, κατ’ αναλογία των αμοιβών των υπηρετούντων στο ΕΣΥ συναδέλφων
- επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού
- καταβολή της πλήρους μισθολογικής διαφοράς που αναγνωρίζεται από τις αποφάσεις 4741/2014 και 1911/2022 του ΣΤΕ για το χρονικό διάστημα από τον Γενάρη του 2017 έως τον Οκτώβρη του 2022 σε όλα τα μέλη ΔΕΠ ανεξαιρέτως
- θέσπιση της σύνταξης των αφυπηρετησάντων μελών ΔΕΠ τουλάχιστον στο 80% του τελευταίου μισθού τους, προς αναγνώριση των σημαντικών υπηρεσιών που παρείχαν στον εργάσιμο βίο τους, ο οποίος, συγκριτικά με άλλες κατηγορίες εργαζομένων, είναι περιορισμένος λόγω των πολλών ετών που απαιτούνται για απόκτηση των αυξημένων προσόντων
