Αν και παραμένει μια σπάνια νόσος, ο καρκίνος αποτελεί τη συχνότερη αιτία θανάτου από ασθένεια σε παιδιά ηλικίας κάτω των 15 ετών στο Ηνωμένο Βασίλειο. Παρά τα σοβαρά αυτά δεδομένα, λιγότερο από το ένα τρίτο των γονέων δηλώνουν βέβαιοι για την ικανότητά τους να αναγνωρίσουν τα πρώιμα συμπτώματα. Σύμφωνα με τον οργανισμό Cancer Research UK, ετησίως καταγράφονται περίπου 1.900 νέα περιστατικά σε παιδιά 0 έως 14 ετών, καθώς και 2.300 διαγνώσεις σε εφήβους και νέους έως 24 ετών, ανάμεσα στα περισσότερα από 400.000 συνολικά νέα κρούσματα καρκίνου στη χώρα.
Τα ύποπτα συμπτώματα και η ταχεία εξέλιξη της νόσου
Η ασθένεια στα παιδιά εξελίσσεται με σημαντικά ταχύτερους ρυθμούς σε σύγκριση με τους ενήλικες, καθώς ο παιδικός οργανισμός βρίσκεται σε συνεχή ανάπτυξη. Ο διακεκριμένος παιδοογκολόγος, καθηγητής Μπομπ Φίλιπς, υπογραμμίζει την ανάγκη εγρήγορσης όταν συντρέχει ταυτόχρονη εκδήλωση ή επιδείνωση των ακόλουθων ενδείξεων:
- Έντονη και ανεξήγητη κόπωση
- Ασυνήθιστα ωχρή όψη του δέρματος
- Εμφάνιση μελανιών χωρίς προφανή τραυματισμό
- Εξογκώματα ή διογκώσεις που δεν υποχωρούν ή παρουσιάζουν τάση μεγέθυνσης.
Τα αρχικά συμπτώματα είναι συχνά ύπουλα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της 13χρονης Αμέλια Κάρολ, η οποία διαγνώστηκε με οξεία μυελογενή λευχαιμία (AML). Η αδιαθεσία της ξεκίνησε με αδικαιολόγητη κόπωση και δύσπνοια μετά από ήπια άσκηση -συμπτώματα που αρχικά αποδόθηκαν σε σχολική κούραση- πριν εμφανιστούν ξαφνικές μελανιές στα πόδια και σπασμένα αγγεία στα μάτια. Η έγκαιρη παρέμβαση οδήγησε τη 13χρονη σε θεραπεία και σήμερα η νόσος βρίσκεται σε ύφεση.
Ο κανόνας «των τριών» για την επιτάχυνση της διάγνωσης
Στο πλαίσιο εθνικής εκστρατείας ευαισθητοποίησης για την επιτάχυνση των διαγνωστικών διαδικασιών, οι ειδικοί προτείνουν την εφαρμογή του κανόνα «των τριών» από τους επαγγελματίες υγείας. Σύμφωνα με αυτόν, η παραπομπή για εξειδικευμένο εργαστηριακό έλεγχο πρέπει να εξετάζεται άμεσα εάν ένα παιδί:
- Εμφανίζει τρία επίμονα συμπτώματα ταυτόχρονα,
- Έχει πραγματοποιήσει τρεις επισκέψεις στον γιατρό για το ίδιο ζήτημα, ή
- Παρουσιάζει ανεξήγητα συμπτώματα για διάρκεια τριών εβδομάδων.
Τα ποσοστά επιβίωσης και ο στόχος των 28 ημερών
Η ιατρική πρόοδος των τελευταίων δεκαετιών έχει ανεβάσει τα ποσοστά πενταετούς έως δεκαετούς επιβίωσης των παιδιών με καρκίνο στο Ηνωμένο Βασίλειο πάνω από το 80%. Παρά το γεγονός ότι περίπου το 50% των παιδιατρικών περιστατικών διαγιγνώσκεται εντός δύο εβδομάδων, παραμένουν περιπτώσεις όπου η διάγνωση καθυστερεί σημαντικά.
Συνολικά στο βρετανικό σύστημα υγείας (NHS), μόλις το 54% των ατόμων με υποψία καρκίνου λαμβάνουν επίσημη ενημέρωση εντός του προβλεπόμενου στόχου των 28 ημερών, γεγονός που καθιστά την ταχύτερη διάγνωση κομβική, ώστε να αποφεύγονται οι εξαιρετικά επιθετικές θεραπευτικές αγωγές.