Μιχάλης Χουρδάκης: Στον «αέρα» η μεταφορά 16.500 μαθητών στη Θεσσαλονίκη

Σε μείζον ζήτημα για χιλιάδες οικογένειες στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης εξελίσσεται η μεταφορά των μαθητών για την τριετία 2026–2029. 

Η κήρυξη του σχετικού διεθνούς διαγωνισμού ως άγονου, λόγω παντελούς έλλειψης προσφορών, προκαλεί έντονη ανησυχία στην εκπαιδευτική κοινότητα και γεννά σοβαρά ερωτήματα για τον σχεδιασμό των αρμόδιων αρχών λίγους μήνες πριν από το χτύπημα του πρώτου κουδουνιού.

Το αδιέξοδο αυτό φέρνει στη Βουλή με μια ιδιαίτερα αιχμηρή και αναλυτική Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων (ΑΚΕ) ο Βουλευτής Α’ Θεσσαλονίκης, Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης. Η παρέμβασή του στρέφεται κατά τεσσάρων συναρμόδιων Υπουργείων (Εσωτερικών, Παιδείας, Υποδομών & Μεταφορών, Οικονομικών), ζητώντας άμεσες απαντήσεις, συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και τη δημοσιοποίηση όλης της σχετικής αλληλογραφίας.

Προειδοποιήσεις που «αγνοήθηκαν» 

Όπως προκύπτει από το σκεπτικό της ερώτησης, η εξέλιξη αυτή κάθε άλλο παρά «κεραυνός εν αιθρία» ήταν. Η διοίκηση της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας είχε προειδοποιήσει εγκαίρως και εγγράφως τα κυβερνητικά στελέχη για τον ορατό κίνδυνο αποτυχίας της διαδικασίας, καταθέτοντας μάλιστα και δέσμη προτάσεων σε ειδική τηλεδιάσκεψη.

Την ίδια στιγμή, οι επαγγελματίες του κλάδου των μεταφορών ξεκαθαρίζουν ότι η υφιστάμενη κρατική κοστολόγηση των δρομολογίων είναι πλήρως αποκομμένη από την πραγματικότητα, αδυνατώντας να απορροφήσει τα αυξημένα κόστη καυσίμων, τη συντήρηση των στόλων και τις μισθολογικές δαπάνες, καθιστώντας τα δρομολόγια οικονομικά ασύμφορα.

Στο στόχαστρο Ειδική Αγωγή και απομακρυσμένες περιοχές

Ο κ. Χουρδάκης κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, υπενθυμίζοντας ότι η υποχρέωση της Πολιτείας για ασφαλή πρόσβαση στα σχολεία είναι αυτονόητη και δεν αποτελεί μια «δευτερεύουσα διοικητική διαδικασία». Αν δεν βρεθεί άμεση λύση, οι πρώτοι που θα πληγούν θα είναι οι μαθητές της ειδικής αγωγής, τα παιδιά που φοιτούν σε Πρότυπα και Πειραματικά Σχολεία, καθώς και εκείνα που διαμένουν σε απομακρυσμένες περιοχές του νομού.

Μέσω του κοινοβουλευτικού ελέγχου, ο Θεσσαλονικιός βουλευτής αξιώνει να μάθει αν υπήρξε έγκαιρη αξιολόγηση των προειδοποιήσεων από τα Υπουργεία, ποιο είναι το εναλλακτικό «σχέδιο έκτακτης ανάγκης» για να μην μείνουν τα παιδιά χωρίς μεταφορικό μέσο, καθώς και αν προτίθεται η κυβέρνηση να αναθεωρήσει το θεσμικό πλαίσιο κοστολόγησης.

Δείτε εδώ την ερώτηση (Έγγραφο)

Η ερώτηση και το αίτημα κατάθεσης εγγράφων

«Κίνδυνος μη έναρξης της σχολικής μεταφοράς περίπου 16.500 μαθητών στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης μετά την κήρυξη ως άγονου του διαγωνισμού για τα σχολικά δρομολόγια

Κύριοι Υπουργοί,

Ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα έχει ανακύψει σχετικά με τη μεταφορά των μαθητών στη Θεσσαλονίκη, καθώς ο διεθνής διαγωνισμός για την ανάθεση των σχολικών δρομολογίων της περιόδου 2026–2029 κηρύχθηκε άγονος, αφού δεν υποβλήθηκε καμία προσφορά.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί σοβαρή ανησυχία για την ομαλή έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, δεδομένου ότι αφορά τη μεταφορά περίπου 16.500 μαθητών όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης, μεταξύ των οποίων μαθητές ειδικής αγωγής, μαθητές Πρότυπων και Πειραματικών Σχολείων, καθώς και μαθητές που διαμένουν σε απομακρυσμένες περιοχές της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης.

Η μεταφορά μαθητών δημόσιων σχολείων πραγματοποιείται από τις Περιφέρειες στο πλαίσιο του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, το οποίο καθορίζει τις διαδικασίες ανάθεσης και χρηματοδότησης των σχετικών συμβάσεων. Η αποτελεσματική λειτουργία του συστήματος προϋποθέτει την έγκαιρη συνεργασία των συναρμόδιων Υπουργείων με τις Περιφέρειες, καθώς και την έγκαιρη προσαρμογή του κανονιστικού και χρηματοδοτικού πλαισίου όταν διαπιστώνονται προβλήματα που θέτουν σε κίνδυνο την υλοποίηση των διαγωνιστικών διαδικασιών.

Σύμφωνα με δημόσιες δηλώσεις της διοίκησης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, η αποτυχία του διαγωνισμού δεν αποτέλεσε αιφνίδιο γεγονός. Αντιθέτως, η Περιφέρεια είχε ήδη ενημερώσει εγγράφως τα συναρμόδια Υπουργεία για τον κίνδυνο αδυναμίας ανάθεσης των δρομολογίων, καταθέτοντας συγκεκριμένες προτάσεις και ζητώντας την άμεση λήψη μέτρων. Όπως έχει επίσης γνωστοποιηθεί, πραγματοποιήθηκε σχετική τηλεδιάσκεψη με στελέχη του Υπουργείου Εσωτερικών, κατά την οποία τέθηκαν συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση του προβλήματος.

Εφόσον, σύμφωνα με τις δημόσιες αυτές αναφορές, οι αρμόδιες υπηρεσίες είχαν ενημερωθεί εγκαίρως για τον κίνδυνο αποτυχίας της διαγωνιστικής διαδικασίας, γεννάται εύλογο ερώτημα εάν αξιολογήθηκαν εγκαίρως οι σχετικές επισημάνσεις και αν αναλήφθηκαν οι αναγκαίες πρωτοβουλίες για την αποτροπή του σημερινού αδιεξόδου.

Παράλληλα, οι επαγγελματικοί φορείς του κλάδου των μεταφορών υποστηρίζουν ότι η ισχύουσα μεθοδολογία για την κοστολόγηση των σχολικών δρομολογίων δεν ανταποκρίνεται πλέον στις πραγματικές οικονομικές συνθήκες, λόγω της σημαντικής αύξησης του κόστους καυσίμων, συντήρησης των οχημάτων, μισθολογικού και λοιπού λειτουργικού κόστους. Κατά τους ίδιους, το υφιστάμενο πλαίσιο καθιστά μεγάλο μέρος των δρομολογίων οικονομικά μη βιώσιμο, γεγονός που λειτουργεί αποτρεπτικά για τη συμμετοχή στους σχετικούς διαγωνισμούς.

Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης το γεγονός ότι, σύμφωνα με τη διοίκηση της Περιφέρειας, ακόμη και κατά τον προηγούμενο τριετή διαγωνισμό (2023–2026) απαιτήθηκαν δεκατρείς διαδοχικές προσκλήσεις προκειμένου να καλυφθεί το μεγαλύτερο μέρος των δρομολογίων, ενώ ορισμένα εξ αυτών παρέμειναν άγονα και αντιμετωπίστηκαν με έκτακτες διαδικασίες. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει ότι το πρόβλημα παρουσιάζει διαχρονικά χαρακτηριστικά και ότι οι ήδη διαπιστωμένες δυσχέρειες δεν αντιμετωπίστηκαν εγκαίρως.

Ενδεχόμενη αδυναμία διασφάλισης της μεταφοράς των μαθητών από την έναρξη του νέου σχολικού έτους θα έχει σοβαρές συνέπειες για χιλιάδες οικογένειες, θα επιβαρύνει σημαντικά τους γονείς, θα δημιουργήσει ιδιαίτερες δυσχέρειες για τους μαθητές ειδικής αγωγής και τους μαθητές απομακρυσμένων περιοχών και ενδέχεται να επηρεάσει την ισότιμη πρόσβασή τους στην εκπαίδευση.

Επειδή απομένει περιορισμένο χρονικό διάστημα έως την έναρξη του νέου σχολικού έτους.

Επειδή η κήρυξη του διαγωνισμού ως άγονου καθιστά επιτακτική την άμεση λήψη μέτρων ώστε να διασφαλιστεί ότι κανένας μαθητής δεν θα στερηθεί τη δυνατότητα ασφαλούς και έγκαιρης πρόσβασης στη σχολική του μονάδα.

Επειδή η ασφαλής μεταφορά μαθητών αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ισότιμη πρόσβαση όλων των παιδιών στην εκπαίδευση και υποχρέωση της Πολιτείας.

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Πότε ενημερώθηκε κάθε συναρμόδιο Υπουργείο από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας για τον κίνδυνο αποτυχίας του διαγωνισμού μεταφοράς μαθητών της περιόδου 2026–2029, ποιες συγκεκριμένες ενέργειες ανέλαβε έκτοτε στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του και για ποιους λόγους οι ενέργειες αυτές δεν απέτρεψαν την κήρυξη του διαγωνισμού ως άγονου;
2. Ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα των ενεργειών που έχουν αποφασιστεί για την κάλυψη του συνόλου των απαιτούμενων σχολικών δρομολογίων στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης και μέχρι ποια ημερομηνία δεσμεύεται η Κυβέρνηση ότι θα έχουν εξασφαλιστεί οι αναγκαίες συμβάσεις, ώστε όλοι οι μαθητές που δικαιούνται δωρεάν μεταφορά να μεταφέρονται κανονικά από την πρώτη ημέρα λειτουργίας των σχολικών μονάδων;
3. Σε περίπτωση που δεν ολοκληρωθούν εγκαίρως οι απαιτούμενες διαδικασίες ανάθεσης, ποιο συγκεκριμένο σχέδιο έκτακτης αντιμετώπισης έχει καταρτιστεί, ποιος φορέας θα το υλοποιήσει, με ποια χρηματοδότηση και με ποιον τρόπο θα διασφαλιστεί ότι κανένας μαθητής δεν θα στερηθεί την ασφαλή και έγκαιρη πρόσβασή του στη σχολική μονάδα;
4. Προτίθενται τα συναρμόδια Υπουργεία να αναθεωρήσουν το ισχύον κανονιστικό και χρηματοδοτικό πλαίσιο που διέπει την κοστολόγηση και την ανάθεση των σχολικών δρομολογίων, ώστε αυτό να ανταποκρίνεται στα σημερινά οικονομικά δεδομένα και να αποτρέπεται η επανάληψη αντίστοιχων άγονων διαγωνισμών; Εφόσον ναι, ποιο είναι το σχετικό χρονοδιάγραμμα και ποιες είναι οι βασικές κατευθύνσεις της σχεδιαζόμενης μεταρρύθμισης;
5. Έχει ζητηθεί από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας νομοθετική, κανονιστική ή χρηματοδοτική παρέμβαση για την αντιμετώπιση του προβλήματος και ποια ήταν η θέση και οι ενέργειες κάθε συναρμόδιου Υπουργείου επί των σχετικών προτάσεων;

ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Παρακαλούνται οι αρμόδιοι Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή:

1. Το σύνολο της αλληλογραφίας της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας προς τα συναρμόδια Υπουργεία σχετικά με τον διαγωνισμό μεταφοράς μαθητών της περιόδου 2026–2029, καθώς και τα αποδεικτικά παραλαβής των σχετικών εγγράφων.
2. Όλες τις απαντήσεις, εισηγήσεις, υπηρεσιακές σημειώσεις, εσωτερικές διαβιβάσεις και κάθε άλλο υπηρεσιακό έγγραφο που συντάχθηκε από τα συναρμόδια Υπουργεία κατόπιν των ανωτέρω εγγράφων της Περιφέρειας.
3. Τα πρακτικά, τα υπηρεσιακά σημειώματα ή κάθε άλλο έγγραφο που αφορά την τηλεδιάσκεψη ή τις συσκέψεις μεταξύ των συναρμόδιων Υπουργείων και της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας σχετικά με την αντιμετώπιση του προβλήματος.
4. Κάθε υπηρεσιακή εισήγηση, γνωμοδότηση, αξιολόγηση, υπηρεσιακό σημείωμα ή άλλο εσωτερικό έγγραφο που συντάχθηκε πριν από την κήρυξη του διαγωνισμού ως άγονου και αφορά την εκτίμηση του κινδύνου αποτυχίας της διαγωνιστικής διαδικασίας, τις προτεινόμενες ενέργειες αντιμετώπισης ή τους λόγους για τους οποίσει δεν υιοθετήθηκαν οι σχετικές προτάσεις.
5. Κάθε οικονομική μελέτη, εισήγηση ή υπηρεσιακή επεξεργασία που αφορά την κοστολόγηση των σχολικών δρομολογίων ή την ανάγκη αναπροσαρμογής του ισχύοντος πλαισίου.
6. Κάθε υπηρεσιακό έγγραφο, εισήγηση ή σχέδιο που αφορά την επαναπροκήρυξη του διαγωνισμού ή την εφαρμογή έκτακτων μέτρων για την κάλυψη των σχολικών δρομολογίων μέχρι την ολοκλήρωση της νέας διαδικασίας.»