Νίκος Μακρής Το alfavita.gr παρουσιάζει μια συνεκτική μετάφραση και ανάπτυξη των βασικών ευρημάτων της έκθεσης του ΟΟΣΑ για τους μισθούς των εκπαιδευτικών στην Ελλάδα, όπως αποτυπώνονται—τόσο στην ίδια την έκθεση Improving Learning Outcomes in Greece όσο και στα διεθνή στοιχεία του ΟΟΣΑ (π.χ. Education at a Glance 2025) τα οποία συμπληρώνουν την εικόνα.
Μισθοί Εκπαιδευτικών (ΟΟΣΑ)
Σύμφωνα με τα δεδομένα της έκθεσης του ΟΟΣΑ για τους μισθούς των εκπαιδευτικών:
Στις περισσότερες χώρες του ΟΟΣΑ, οι επίσημοι μισθοί των εκπαιδευτικών αυξάνονται με το επίπεδο εκπαίδευσης όπου διδάσκουν· δηλαδή, οι δάσκαλοι σε υψηλότερες βαθμίδες εκπαίδευσης — όπως στη δευτεροβάθμια — τυπικά πληρώνονται περισσότερο από εκείνους στην πρωτοβάθμια.
Κατά μέσο όρο στις χώρες του ΟΟΣΑ, οι μισθοί των εκπαιδευτικών με 15 χρόνια υπηρεσίας κυμαίνονται περίπου:
• ~55 725 δολάρια ΗΠΑ ετησίως για δασκάλους προσχολικής εκπαίδευσης
• ~59 673 δολάρια για δασκάλους πρωτοβάθμιας
• ~61 563 δολάρια στη μέση δευτεροβάθμια
• ~63 925 δολάρια στην ανώτερη δευτεροβάθμια.Αυτό σημαίνει ότι σε πολλές χώρες οι δάσκαλοι με εμπειρία μετά από μια δεκαπενταετία λαμβάνουν ένα τίμιο επίπεδο αποδοχών που αυξάνεται σταδιακά με την επαγγελματική τους εξέλιξη, συμβάλλοντας στην επαγγελματική σταθερότητα και στην προσέλκυση επαγγελματιών στην εκπαίδευση.
Οι οριστικοί μισθοί διαφέρουν σημαντικά μεταξύ χωρών. Σε μερικές περιπτώσεις οι μισθοί έχουν αυξηθεί σε πραγματικούς όρους τα τελευταία χρόνια, αλλά σε άλλες έχουν μείνει στάσιμοι ή έχουν μειωθεί όταν ληφθεί υπόψη ο πληθωρισμός και η αύξηση του κόστους ζωής.
Ο ΟΟΣΑ ορίζει τους μισθούς πριν από κρατήσεις φόρων και εισφορών, συμπεριλαμβανομένων των συνεισφορών για σύνταξη και ασφάλιση υγείας, αλλά εξαιρώντας τις εισφορές του εργοδότη στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.
Πώς αποτυπώνονται οι μισθοί των εκπαιδευτικών στην έκθεση του ΟΟΣΑ
Γενική εικόνα
Ο ΟΟΣΑ αναγνωρίζει ότι οι εκπαιδευτικοί στην Ελλάδα αποτελούν τον πυλώνα του σχολείου, αλλά επισημαίνει ότι οι μισθοί τους — ειδικά οι πραγματικοί, μετά την επίδραση του πληθωρισμού, του κόστους ζωής και των δημοσιονομικών πιέσεων — βρίσκονται χαμηλά σε σύγκριση με πολλές άλλες χώρες της Οργάνωσης. Παρά το θετικό πνεύμα των μεταρρυθμίσεων και των βημάτων που έχουν γίνει σε επαγγελματικές εξελίξεις, η αμοιβή παραμένει περιοριστικός παράγοντας στην ελκυστικότητα του επαγγέλματος και στη δυνατότητα προσέλκυσης νέων εκπαιδευτικών.
Συγκριτικά δεδομένα για τους μισθούς των εκπαιδευτικών
Στην Ελλάδα:
Οι εκπαιδευτικοί έχουν από τους χαμηλότερους μισθούς μεταξύ χωρών του ΟΟΣΑ.**
Συγκεκριμένα:
Δάσκαλοι και καθηγητές στην Ελλάδα βρίσκονται στην κατώτερη ζώνη αποδοχών μεταξύ των 36 χωρών που εξετάζει ο ΟΟΣΑ, με ετήσιους αρχικούς μισθούς περίπου 13.100 € για νέους που ξεκινούν στην τάξη, υπερβαίνοντας μόνο χώρες όπως η Σλοβακία και η Λετονία.
Οι πραγματικοί μισθοί των εκπαιδευτικών έχουν μειωθεί σε σύγκριση με το παρελθόν: από το 2010 έως σήμερα καταγράφεται περίπου 35% πτώση σε πραγματικούς όρους, όταν οι μισθοί σε πολλές άλλες χώρες αυξάνονται ή σταθεροποιούνται.
Για παράδειγμα, οι εκπαιδευτικοί στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα κερδίζουν περίπου 31% λιγότερα από άλλους εργαζόμενους με τριτοβάθμια εκπαίδευση, σε σχέση με τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ όπου η διαφορά είναι περίπου -17%.
Περιβάλλον εργασίας και επαγγελματική κινητικότητα
Η έκθεση αναγνωρίζει ότι η Ελλάδα έχει χαμηλή κινητικότητα στο επάγγελμα (μικρό ποσοστό παραιτήσεων ή αλλαγής επαγγέλματος), αλλά αυτό δεν αποτυπώνει πάντα θετική επιλογή — μάλλον συνδέεται με το γεγονός ότι οι χαμηλοί μισθοί και οι δυσμενείς όροι εργασίας αποτρέπουν την έξοδο αλλά και την είσοδο νέων στον χώρο.
Συμπεράσματα που καταγράφει ο ΟΟΣΑ για την Ελλάδα
Οι μισθοί των εκπαιδευτικών στην Ελλάδα είναι σε μεγάλο βαθμό κάτω από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ, τόσο σε επίπεδο αρχικών αποδοχών όσο και σε 15ετή εμπειρία.
Η εργασιακή σταθερότητα δεν αντισταθμίζει πλήρως τη χαμηλή αμοιβή· οι εισροές νέων εκπαιδευτικών παραμένουν περιορισμένες, επηρεάζοντας μακροπρόθεσμα την ποιότητα και τη δυναμική του σχολείου.
Σε σχέση με εργαζόμενους ίδιου επιπέδου εκπαίδευσης, οι ελληνικοί μισθοί είναι σημαντικά χαμηλότεροι, δημιουργώντας ζήτημα ανταγωνιστικότητας σε σχέση με άλλους κλάδους και χώρες του ΟΟΣΑ.
Η μείωση πραγματικών μισθών» («real wage decline») υπογραμμίζει την ανάγκη πολιτικών στήριξης, τόσο για την οικονομική βιωσιμότητα του επαγγέλματος όσο και για την ενίσχυση της εκπαιδευτικής ποιότητας.
Ποιες πολιτικές ενδείξεις προτείνει ο ΟΟΣΑ
Ο ΟΟΣΑ δεν σταματά στην καταγραφή· προτείνει πολιτικές ενίσχυσης όπως:
Αναθεώρηση μισθολογικών κλιμακίων ώστε να μειωθεί το χάσμα με άλλους κλάδους.
Σύνδεση αμοιβών με επαγγελματική εξέλιξη και μαθησιακά αποτελέσματα, ενισχύοντας ταυτόχρονα την επιμόρφωση.
Προώθηση σταδιακών αυξήσεων που μπορούν να σταθούν σε βάθος χρόνου, εντός ενός ευρύτερου σχεδίου βελτίωσης της εκπαίδευσης.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
