Στα τέλη Νοεμβρίου, παράλληλα με την καταβολή των κύριων συντάξεων Δεκεμβρίου, προγραμματίζεται η πληρωμή για το έκτακτο εφάπαξ επίδομα των 400 ευρώ σε σχεδόν 2,2 εκατομμύρια συνταξιούχους. Πρόκειται για την ετήσια οικονομική ενίσχυση, η οποία φέτος είναι αυξημένη σε σχέση με τα 250 ευρώ του 2025 και τα 300 ευρώ που είχαν εξαγγελθεί την άνοιξη, καθώς διαμορφώθηκε τελικά στα 400 ευρώ μετά τις πρωθυπουργικές εξαγγελίες στη ΔΕΘ.
Παρά τη διεύρυνση των δικαιούχων λόγω της κατάργησης των εισοδηματικών κριτηρίων (όπως το ύψος της σύνταξης), η θέσπιση αυστηρού ηλικιακού φίλτρου προκαλεί σφοδρές αντιδράσεις. Βασική προϋπόθεση για τη λήψη του επιδόματος είναι η συμπλήρωση του 66ου έτους ηλικίας (γεννηθέντες έως 31/12/1960).
Αυτό σημαίνει ότι από την ενίσχυση εξαιρούνται οι εξής κατηγορίες:
- Συνταξιούχοι Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων (ΒΑΕ) που αποχώρησαν πριν από το 65ο έτος, παρά το γεγονός ότι έχουν διανύσει πολυετή αμειβόμενο βίο υπό ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες.
- Ναυτικοί, οι οποίοι συνταξιοδοτήθηκαν νωρίτερα λόγω της φύσης του επαγγέλματός τους.
- Δικαιούχοι συντάξεων χηρείας κάτω των 60 ετών, οι οποίοι δεν πληρούν το ηλικιακό όριο.
Ο πρόεδρος της Ανώτατης Γενικής Συνομοσπονδίας Συνταξιούχων Ελλάδος (ΑΓΣΣΕ), Γιώργος Κουτσιμπογεώργος μάλιστα, χαρακτήρισε τη διάταξη «αδικία που δύσκολα δικαιολογείται», καλώντας την κυβέρνηση να διορθώσει άμεσα τις εξαιρέσεις. Παράλληλα, επανέφερε το πάγιο αίτημα του κλάδου για την επαναφορά της 13ης και 14ης σύνταξης.
Ποιοι τελικά λαμβάνουν τα 400 ευρώ
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, το επίδομα θα καταβληθεί στις ακόλουθες κατηγορίες:
- Σε όσους έχουν συμπληρώσει το 65ο έτος έως το τέλος του 2025 και λάμβαναν κύρια σύνταξη γήρατος τον Σεπτέμβριο του 2026.
- Σε συνταξιούχους λόγω θανάτου (χήρες) ηλικίας 60 ετών και άνω, εφόσον δεν λαμβάνουν παράλληλα κύρια σύνταξη γήρατος.
- Σε συνταξιούχους αναπηρίας του e-ΕΦΚΑ.
- Σε ανασφάλιστους υπερήλικες που λαμβάνουν την παροχή των 418 ευρώ από τον e-ΕΦΚΑ.
- Σε άτομα με αναπηρία που εισπράττουν προνοιακά επιδόματα από τον ΟΠΕΚΑ.
- Σε αναδόχους γονείς και εργαζόμενους στο Δημόσιο που λαμβάνουν ειδικά επιδόματα.
Η καταβολή του επιδόματος πραγματοποιείται σε μια περίοδο όπου οι συνταξιούχοι συνεχίζουν να καταγράφουν διαρκείς απώλειες στο πραγματικό τους εισόδημα. Οι επικείμενες αυξήσεις του Ιανουαρίου εκτιμάται ότι θα κινηθούν κάτω του 3%, αποκλίνοντας από τον επίσημο πληθωρισμό (κοντά στο 4%), ενώ οι επικουρικές συντάξεις 1,4 εκατομμυρίου δικαιούχων παραμένουν «παγωμένες» τα τελευταία πέντε χρόνια.
Παράλληλα, εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχοι δεν θα λάβουν καμία αναπροσαρμογή λόγω της «προσωπικής διαφοράς», παρά τις διακηρύξεις περί σταδιακής κατάργησής της. Η εισοδηματική επιβάρυνση εντείνεται και από τη διατήρηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχου (ΕΑΣ), η οποία επιβάλλεται στο σύνολο του ποσού της σύνταξης και όχι μόνο στο υπερβάλλον τμήμα, με αποτέλεσμα πολλοί συνταξιούχοι να υφίστανται διπλή παρακράτηση.
Το ζήτημα αναμένεται να τεθεί ενώπιον της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας στις 5 Νοεμβρίου.
