Σε τροχιά σημαντικής αύξησης κινούνται οι αιτήσεις συνταξιοδότησης το 2026, με ολοένα περισσότερους ασφαλισμένους να επιλέγουν την αποχώρηση από την εργασία, ακόμη και γνωρίζοντας ότι η σύνταξη που θα λάβουν θα είναι αισθητά χαμηλότερη από το εισόδημα που είχαν ως εργαζόμενοι.
Τα διαθέσιμα στοιχεία του συστήματος ΑΤΛΑΣ δείχνουν ότι κατά το πρώτο οκτάμηνο του έτους κατατέθηκαν περίπου 144.000 αιτήσεις συνταξιοδότησης, έναντι 128.756 στο αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Η αυξητική τάση έγινε ιδιαίτερα εμφανής και τον Αύγουστο. Συγκεκριμένα, υποβλήθηκαν περίπου 14.000 αιτήσεις, όταν τον ίδιο μήνα του προηγούμενου έτους είχαν καταγραφεί 11.881.
Εφόσον ο ρυθμός αυτός διατηρηθεί τους επόμενους μήνες, το 2026 δεν αποκλείεται να εξελιχθεί σε χρονιά-ρεκόρ για τις αποχωρήσεις από την αγορά εργασίας από την έναρξη λειτουργίας του ΕΦΚΑ. Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι ο συνολικός αριθμός των αιτήσεων θα μπορούσε να ξεπεράσει τις 216.000, ενώ υπάρχει ακόμη και το ενδεχόμενο να προσεγγίσει ή να υπερβεί τις 225.000.
Καθοριστικό αναμένεται να είναι το τελευταίο τετράμηνο του έτους, καθώς παραδοσιακά αποτελεί περίοδο κατά την οποία αυξάνονται οι αιτήσεις συνταξιοδότησης.
Ο φόβος για το αύριο επιταχύνει την έξοδο
Η αύξηση των αιτήσεων δημιουργεί ένα εύλογο ερώτημα: γιατί περισσότεροι ασφαλισμένοι επιλέγουν να συνταξιοδοτηθούν, ενώ γνωρίζουν ότι το εισόδημά τους θα μειωθεί;
Η απάντηση δεν βρίσκεται μόνο στο ύψος της σημερινής σύνταξης, αλλά και στην αβεβαιότητα για το τι μπορεί να αλλάξει τα επόμενα χρόνια.
Ένας από τους βασικούς παράγοντες που φαίνεται να επηρεάζουν τις αποφάσεις είναι ο φόβος για ενδεχόμενες αλλαγές στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης. Για αρκετούς ασφαλισμένους, η κατοχύρωση του δικαιώματος σήμερα θεωρείται πιο ασφαλής επιλογή από την αναμονή για το μέλλον.
Παράλληλα, υπάρχει και ένας δεύτερος προβληματισμός: κατά πόσο η παραμονή στην εργασία για περισσότερα χρόνια θα μεταφραστεί τελικά σε αντίστοιχα σημαντική αύξηση της σύνταξης.
Έτσι, ένα μέρος των ασφαλισμένων φαίνεται να προτιμά την άμεση έξοδο, ακόμη και με χαμηλότερη παροχή, αντί να παρατείνει τον εργασιακό του βίο χωρίς να είναι βέβαιο ότι το οικονομικό όφελος θα είναι ανάλογο.
Η εικόνα των συντάξεων αποκαλύπτει την πίεση
Το ύψος των σημερινών συντάξεων εξηγεί σε σημαντικό βαθμό και το οικονομικό δίλημμα που αντιμετωπίζουν όσοι βρίσκονται λίγο πριν από την έξοδο.
Τα στοιχεία του Αυγούστου δείχνουν ότι η μέση κύρια σύνταξη ανήλθε σε 867,71 ευρώ μεικτά.
Την ίδια στιγμή, πάνω από τις μισές κύριες συντάξεις γήρατος βρίσκονται κάτω από το όριο των 1.000 ευρώ μεικτά. Συγκεκριμένα, το 57,21%, που αντιστοιχεί σε 1.130.716 συντάξεις, δεν ξεπερνά το συγκεκριμένο ποσό.
Ακόμη χαμηλότερες είναι οι παροχές για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους. Συνολικά, 264.664 κύριες συντάξεις γήρατος δεν ξεπερνούν τα 500 ευρώ μεικτά.
Τα δεδομένα αυτά αποτυπώνουν το περιορισμένο εισόδημα με το οποίο καλούνται να ζήσουν πολλοί συνταξιούχοι, την ώρα που το κόστος διαβίωσης παραμένει υψηλό.
Το χάσμα ανάμεσα σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η διαφορά στο ύψος των νέων συντάξεων ανάμεσα σε πρώην εργαζομένους του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα.
Τον Αύγουστο, η μέση δαπάνη για τις νέες κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν σε ασφαλισμένους του ιδιωτικού τομέα διαμορφώθηκε στα 775,78 ευρώ.
Στον δημόσιο τομέα, η εικόνα ήταν διαφορετική. Οι 1.055 νέες κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν τον ίδιο μήνα σε πρώην δημοσίους υπαλλήλους αντιστοιχούσαν κατά μέσο όρο σε 1.229,85 ευρώ μεικτά.
Η απόσταση μεταξύ των δύο κατηγοριών φτάνει περίπου τα 454 ευρώ τον μήνα, αναδεικνύοντας τη σημαντική διαφοροποίηση στις νέες συνταξιοδοτικές παροχές ανάλογα με την επαγγελματική διαδρομή των ασφαλισμένων.
Το τελευταίο τετράμηνο θα δείξει αν έρχεται νέο ρεκόρ
Το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στους επόμενους μήνες. Η πορεία των αιτήσεων μέχρι το τέλος του 2026 θα κρίνει εάν η φετινή χρονιά θα καταγραφεί ως η μεγαλύτερη «έξοδος» ασφαλισμένων προς τη συνταξιοδότηση από την ίδρυση του ΕΦΚΑ.
Η μέχρι σήμερα εικόνα, πάντως, δείχνει ότι η τάση είναι σαφώς ανοδική.
Πίσω από τους αριθμούς βρίσκεται ένα σύνθετο δίλημμα για χιλιάδες εργαζομένους: να παραμείνουν περισσότερα χρόνια στην εργασία, διεκδικώντας μια υψηλότερη σύνταξη, ή να αποχωρήσουν τώρα, εξασφαλίζοντας το δικαίωμα πριν από πιθανές αλλαγές στο ασφαλιστικό τοπίο;
Οι αποφάσεις που θα ληφθούν τους επόμενους μήνες αναμένεται να καθορίσουν όχι μόνο τον τελικό αριθμό των αιτήσεων του 2026, αλλά και το εάν η φετινή χρονιά θα περάσει στην ιστορία ως ένα νέο ρεκόρ συνταξιοδοτικών αποχωρήσεων.