Στην υιοθέτηση του πιο αυστηρού καθεστώτος εποπτείας της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act - DSA) προχωρά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το ChatGPT, το Reddit και το Roblox, αυξάνοντας δραστικά τις υποχρεώσεις συμμόρφωσής τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η Κομισιόν ανακοίνωσε τη Δευτέρα (31/8) την ένταξη του ChatGPT στην κατηγορία των Πολύ Μεγάλων Διαδικτυακών Μηχανών Αναζήτησης (VLOSE), ενώ το Reddit και το Roblox χαρακτηρίστηκαν ως Πολύ Μεγάλες Διαδικτυακές Πλατφόρμες (VLOPs). Και οι τρεις εφαρμογές ξεπέρασαν το θεσμοθετημένο όριο των 45 εκατομμυρίων μέσων μηνιαίων χρηστών στην Ε.Ε., το οποίο αντιστοιχεί περίπου στο 10% του ευρωπαϊκού πληθυσμού και ενεργοποιεί το ειδικό αυτό καθεστώς.
Γιατί το ChatGPT αντιμετωπίζεται ως μηχανή αναζήτησης
Ιδιαίτερη σημασία έχει η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να κατατάξει το ChatGPT στις μηχανές αναζήτησης. Σύμφωνα με την Κομισιόν, το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης λειτουργεί ως «υβριδική υπηρεσία», καθώς απαντά στα αιτήματα των χρηστών πραγματοποιώντας, μεταξύ άλλων, αναζητήσεις στο διαδίκτυο.
Με την απόφαση αυτή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποκτά ενισχυμένες εποπτικές αρμοδιότητες επί των λειτουργιών του ChatGPT, οι οποίες προστίθενται στις ήδη υπάρχουσες υποχρεώσεις που απορρέουν από την ευρωπαϊκή νομοθεσία για την τεχνητή νοημοσύνη (AI Act).
Οι νέες υποχρεώσεις και η διορία των τεσσάρων μηνών
Μετά την επίσημη ένταξή τους στις κατηγορίες VLOSE και VLOPs, οι τρεις εταιρείες διαθέτουν προθεσμία τεσσάρων μηνών προκειμένου να συμμορφωθούν πλήρως με τις απαιτήσεις του DSA.
Στο πλαίσιο αυτό, υποχρεούνται να αξιολογούν και να περιορίζουν τους συστημικούς κινδύνους που απορρέουν από τους αλγορίθμους τους. Οι κίνδυνοι αυτοί αφορούν:
- Τη διασπορά παράνομου περιεχομένου.
- Τις επιπτώσεις στη σωματική και ψυχική ευεξία των χρηστών, καθώς και την προστασία των ανηλίκων.
- Τυχόν απειλές για τα θεμελιώδη δικαιώματα, τις εκλογικές διαδικασίες και τη δημόσια ασφάλεια.
- Την ενίσχυση των μέτρων διαφάνειας και λογοδοσίας.
Με τις νέες προσθήκες, ο συνολικός αριθμός των ψηφιακών υπηρεσιών που υπάγονται στην αυστηρή εποπτική ομπρέλα της Κομισιόν ανήλθε στις 28 πλατφόρμες και μηχανές αναζήτησης.
Πρόστιμα-μαμούθ έως και 6% του παγκόσμιου τζίρου
Οι οικονομικές συνέπειες σε περίπτωση μη συμμόρφωσης είναι εξαιρετικά βαρείες. Εάν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπιστώσει παραβάσεις των κανόνων του DSA, δύναται να επιβάλει πρόστιμα που φτάνουν έως και το 6% του συνολικού παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών του παρόχου.
Το ακριβές ύψος της ποινής συνδέεται με τη σοβαρότητα, τη διάρκεια, τη φύση και την τυχόν υποτροπή της παράβασης, σηματοδοτώντας μια νέα περίοδο αυστηρού ρυθμιστικού ελέγχου για τους τεχνολογικούς κολοσσούς στην Ευρώπη.
