Η διεθνής ανησυχία εντείνεται καθώς πληθαίνουν οι ενδείξεις ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν το ενδεχόμενο στρατιωτικού πλήγματος κατά του Ιράν μέσα στο προσεχές διάστημα. Παρότι οι στρατιωτικοί στόχοι θεωρούνται σε μεγάλο βαθμό αναμενόμενοι, το πραγματικό διακύβευμα αφορά τις απρόβλεπτες συνέπειες μιας τέτοιας κίνησης, τόσο για την περιοχή όσο και για τη διεθνή σταθερότητα.
Εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία της τελευταίας στιγμής με την Τεχεράνη και ο Αμερικανός πρόεδρος δώσει το πράσινο φως για επίθεση, ανοίγει ένας κύκλος εξελίξεων με πολλαπλά και αντικρουόμενα ενδεχόμενα. Αναλυτές επισημαίνουν ότι καμία στρατιωτική επιλογή δεν μπορεί να εγγυηθεί ελεγχόμενο αποτέλεσμα.
Σενάριο 1: Περιορισμένα πλήγματα και αισιόδοξες προσδοκίες
Ένα από τα θεωρητικά σενάρια περιλαμβάνει στοχευμένες επιθέσεις ακριβείας σε στρατιωτικές και πυρηνικές εγκαταστάσεις, με στόχο τη δραστική αποδυνάμωση του ιρανικού καθεστώτος. Σε αυτή την εκδοχή, γίνεται λόγος για ελάχιστες απώλειες αμάχων και ενδεχόμενη πολιτική μετάβαση. Ωστόσο, η ιστορική εμπειρία από παρόμοιες επεμβάσεις δείχνει ότι τέτοιες εξελίξεις σπάνια οδηγούν σε σταθερές δημοκρατίες.
Σενάριο 2: Επιβίωση του καθεστώτος με προσαρμογές
Μια άλλη εκδοχή προβλέπει ότι η Ισλαμική Δημοκρατία παραμένει στην εξουσία, αλλά αναγκάζεται να περιορίσει τη στρατιωτική της δραστηριότητα και να χαλαρώσει την εσωτερική καταστολή. Παρότι θεωρείται λιγότερο βίαιη εξέλιξη, αναλυτές εκτιμούν ότι η ανθεκτικότητα της ιρανικής ηγεσίας καθιστά το σενάριο αυτό δύσκολα εφαρμόσιμο.
Σενάριο 3: Στρατιωτική διακυβέρνηση
Πιο ρεαλιστικό για πολλούς θεωρείται το ενδεχόμενο κατάρρευσης της πολιτικής ηγεσίας και μεταφοράς της εξουσίας σε μια σκληρή στρατιωτική διοίκηση, με πρωταγωνιστικό ρόλο τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC). Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα διατηρούσε το αυταρχικό πλαίσιο, αλλά με διαφορετική μορφή.
Σενάριο 4: Ιρανικά αντίποινα στην περιοχή
Το Ιράν έχει καταστήσει σαφές ότι θα απαντήσει σε οποιαδήποτε επίθεση. Πιθανές επιλογές περιλαμβάνουν πυραυλικές και μη επανδρωμένες επιθέσεις κατά αμερικανικών βάσεων ή υποδομών συμμάχων των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο. Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να οδηγήσει σε γενικευμένη περιφερειακή σύγκρουση.
Σενάριο 5: Απειλή για την παγκόσμια ναυτιλία
Ιδιαίτερα ανησυχητικό θεωρείται το ενδεχόμενο ναρκοθέτησης στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Μια τέτοια κίνηση θα είχε άμεσο αντίκτυπο στις αγορές ενέργειας και στο διεθνές εμπόριο.
Σενάριο 6: Άμεση σύγκρουση με το αμερικανικό Ναυτικό
Αν και λιγότερο πιθανό, δεν αποκλείεται ένα σοβαρό επεισόδιο με αμερικανικό πολεμικό πλοίο, μέσω ασύμμετρων επιθέσεων από drones και ταχύπλοα σκάφη. Ένα τέτοιο πλήγμα θα είχε τεράστιο πολιτικό και στρατιωτικό κόστος για την Ουάσιγκτον.
Σενάριο 7: Κενό εξουσίας και χάος
Το πιο δυσοίωνο ενδεχόμενο αφορά την κατάρρευση του καθεστώτος χωρίς σαφή διάδοχη κατάσταση, οδηγώντας το Ιράν σε εμφύλια σύγκρουση, εθνοτικές εντάσεις και ανθρωπιστική κρίση μεγάλης κλίμακας. Ένα τέτοιο σενάριο θα αποσταθεροποιούσε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
Νίκος Μακρής