Café και ξενοδοχεία ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια σε φθινοπωρινό δάσος στην Αθήνα και στις τουριστικές περιοχές. Σε κάθε γωνιά των κεντρικών δρόμων στις μεγάλες πόλεις της χώρας θα βρεις και από ένα Café – άλλα για λίγο διάστημα επωφελούμενα από τη σχετική επιδότηση και άλλα μόνιμα επενδύοντας στην υπόθεση του take away, γιατί με δεδομένη την αιματηρή ακρίβεια των ημερών μας δεν πολυεπιτρέπεται να κάθεσαι κάθε τόσο σε Café, παρά το γεγονός ότι έχει απομείνει η πιο προσβάσιμη οικονομικά ψυχαγωγία.
Παλιά κτίρια ανακαινίζονται και νέα κτίρια αλλάζουν χρήση και μετασχηματίζονται σε ξενοδοχεία προσδοκώντας στην υψηλή τουριστική ζήτηση.
Τα ερωτήματα, που εκ των πραγμάτων τίθενται, είναι απλά. Αυτή είναι η μορφολογία της ανάπτυξης της Ελλάδας, αυτό θα είναι το μέλλον της σε εποχές διαρκούς κρίσης: επισιτιστικής, ενεργειακής, κλιματικής, υγειονομικής και πολλαπλών αβεβαιοτήτων; Θα αναπτύσσουμε μια οικονομία σε σαθρές βάσεις, η οποία θα είναι εν πολλοίς εξαρτώμενη από εξωγενείς ή από επισφαλείς παράγοντες; Αντί να απελευθερωθεί η οικονομία από τη μέγγενη των καρτέλ, και ιδιαίτερα αυτών της ενέργειας – βασικό τροφοδότη της ακρίβειας, έπρεπε να ενισχυθούν ακόμα περισσότερο;
Λίγοι και κομματικά εκλεκτοί επιχειρηματίες έχουν ωφεληθεί από το «Μαξίμου Α.Ε.» . Ο κορμός της οικονομίας δεν δέχεται ουσιαστική στήριξη. Δυστυχώς δεν είναι μόνο η σκληρή κομματική αντίληψη. Είναι και η απουσία στελεχών για να διαμορφώσουν σχετικά προγράμματα με βάση τις προδιαγραφές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πόσες μεταγραφές – συναλλαγής να κάνουν από άλλα κόμματα;
Το ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ έχει κάνει σχετική και πολύ συστηματική μελέτη, που ήδη έχει δημοσιευτεί με τον τίτλο «ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΕΤΡΩΝ ΤΑΑ – ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ» τον Ιούλιο του 2026. Ας δούμε μια γενική αποτίμηση του όλου έργου.
“Από το “Ελλάδα 2.0” παρέλασαν μέχρι σήμερα συνολικά 195 μέτρα / δράσεις. Κάθε μέτρο είχε συγκεκριμένους στόχους που κατέληγαν σε συγκεκριμένα ορόσημα και έργα.
α) Από αυτά μόνο τα 62 (32%) φαίνεται να έμειναν σε μεγάλο βαθμό εντός του αρχικού τους στόχου. Και στα περισσότερα από αυτά όμως, έχουν εγκαταλειφθεί ποιοτικοί δείκτες που προέβλεπαν αρχικά «ολοκλήρωση» και «έκθεση πιστοποίησης ολοκλήρωσης» μέσα στα χρονοδιαγράμματα του ΤΑΑ.
β) 128 μέτρα (το 65,5%) φαίνεται να βρίσκονται εκτός αρχικού στόχου – από αρκετά (42), μέχρι πολύ (66), ή και εντελώς (απένταξη – 20).
γ) 5 μέτρα (2,5%) είναι νωρίς για να βγάλουμε συμπεράσματα…
Το πόσο κακή υπήρξε και η κυβερνητική διαχείριση του ελλιπέστατου αυτού κυβερνητικού σχεδίου, με αποτέλεσμα πολλά έργα που είχαν προγραμματιστεί από την κυβέρνηση να ολοκληρωθούν με χρήματα του ΤΑΑ, είτε να απεντάσσονται είτε να βλέπουν την ολοκλήρωσή τους να μεταφέρεται, αν μεταφέρεται, εκτός ΤΑΑ. Και την Κυβέρνηση καθυστερημένα να προσπαθεί να «παρκάρει» οπουδήποτε ό,τι αδυνατεί να απορροφήσει σε πόρους. Άναρχα, απρογραμμάτιστα, στο πόδι”.
Η εικόνα αυτή είναι αντικειμενική, και δεν την έχει αντικρούσει η κυβέρνηση. Αντίθετα, απαντούσε γι’ άλλα αντ’ άλλων. Όμως και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο (ΕΕΣ), που είναι και ο απόλυτα θεσμικός παράγοντας, δεν έχει θετικά στοιχεία για την όλη αξιολόγηση του έργου.
«Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας θα μπορούσε να είχε χρησιμοποιηθεί με στρατηγικότερο τρόπο για την ενίσχυση των εθνικών δημόσιων διοικήσεων. Η ευκαιρία να αντιμετωπιστούν μακροχρόνιες διαρθρωτικές προκλήσεις πήγε σε μεγάλο βαθμό χαμένη», δήλωσε η Ιβάνα Μαλέτιτς, Μέλος του ΕΕΣ και επικεφαλής του ελέγχου.
«Τώρα, στο πλαίσιο της προετοιμασίας του επόμενου μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της, η ΕΕ έχει την ευκαιρία να αντλήσει διδάγματα από αυτές τις αδυναμίες και να δώσει μεγαλύτερη έμφαση στη μέτρηση των αποτελεσμάτων…
Συνολικά, οι ελεγκτές βρήκαν ότι οι μεταρρυθμίσεις και οι επενδύσεις που χρηματοδοτήθηκαν μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης αντιμετώπισαν μόνο εν μέρει τις προκλήσεις που σχετίζονται με τη διοικητική ικανότητα, τον συντονισμό και τη διακυβέρνηση, και επικεντρώθηκαν κυρίως στην ψηφιοποίηση και όχι στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις”.
Τυπικά, το ΤΑΑ έχει τελειώσει. Ωστόσο, οι δράσεις του είναι ακόμα σε εξέλιξη. Το συνολικό αποτύπωμά του δυστυχώς δεν είναι θετικό. Το παραγωγικό μοντέλο δεν εκσυγχρονίστηκε. Η πραγματική οικονομία και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν ενισχύθηκαν. Οι πολίτες δεν είδαν πουθενά να βελτιώνεται η ζωή τους. Χάθηκε μια ευκαιρία ιστορική για την Ελλάδα. Η κυβέρνηση της ΝΔ για άλλα ενδιαφέρθηκε…
